TikTok จับมือ 2 กระทรวงใหญ่และเครือข่ายภาคสังคม เปิดตัวแคมเปญ #วัยทีนรู้ทัน มุ่งสร้างภูมิคุ้มกันดิจิทัลให้เยาวชนไทย พร้อมเปิดตัวคู่มือ Family Digital Safety Playbook ผสานฟีเจอร์ Family Pairing เสริมบทบาทครอบครัวรับมือภัยออนไลน์ยุค AI
โลกดิจิทัลกลายเป็นพื้นที่เรียนรู้และเข้าสังคมของเยาวชน ขณะที่ภัยออนไลน์เปลี่ยนรูปแบบและซับซ้อนขึ้น การสร้างความปลอดภัยจึงไม่ได้จำกัดอยู่ที่แพลตฟอร์ม แต่ต้องอาศัยความเข้าใจร่วมกันระหว่างเยาวชน ผู้ปกครอง ภาครัฐ และภาคประชาสังคม
TikTok เดินหน้าแคมเปญ #วัยทีนรู้ทัน (#TeensAware) เพื่อส่งเสริมความปลอดภัยของเยาวชนบนโลกดิจิทัล โดยร่วมกับ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (MDES), กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.), มูลนิธิอินเทอร์เน็ตร่วมพัฒนาไทย (INET) และ เครือข่ายเสริมสร้างอินเทอร์เน็ตปลอดภัยประเทศไทย
ภายในงานมีการเปิดตัว Family Digital Safety Playbook คู่มือสร้างความปลอดภัยในโลกดิจิทัลฉบับภาษาไทย ทั้งรูปเล่มและรูปแบบอินเทอร์แอคทีฟบนแอป TikTok โดยออกแบบให้สมาชิกในครอบครัวสามารถทำแบบทดสอบร่วมกัน เพื่อค้นหา “ไวบ์ดิจิทัลของครอบครัว” และทำความเข้าใจความเสี่ยงจากการใช้งานออนไลน์
เนื้อหาของคู่มือยกกรณีศึกษาที่ครอบครัวไทยอาจพบในโลกออนไลน์ เช่น การใช้ AI ปลอมใบหน้าในการวิดีโอคอลของมิจฉาชีพ ข่าวปลอม ขบวนการจ้างเปิดบัญชีม้า และการหลอกซื้อสินค้าราคาเกินจริง เพื่อนำไปสู่การพูดคุยเรื่องการตั้งค่าความปลอดภัยและพฤติกรรมการใช้งานดิจิทัลภายในครอบครัว
TikTok ระบุว่า มีแผนขยายการเผยแพร่คู่มือไปยังโรงเรียน เครือข่ายผู้ปกครอง ชุมชน และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ชู 'Family Pairing' คุมประสบการณ์ใช้งาน
หนึ่งในฟีเจอร์ที่ถูกนำเสนอในคู่มือคือ Family Pairing ซึ่งเปิดให้ผู้ปกครองเชื่อมบัญชีกับบัญชีของบุตรหลาน เพื่อร่วมจัดการประสบการณ์การใช้งาน TikTok โดยสามารถกำหนดเวลาการใช้งาน เปิดโหมดจำกัดเนื้อหา (Restricted Mode) และจัดการการส่งข้อความโดยตรง (Direct Messaging)
สำหรับการปกป้องผู้ใช้เยาวชน TikTok กำหนดให้ผู้ใช้งานต้องมีอายุอย่างน้อย 13 ปี จึงจะสามารถมีบัญชีและใช้งานแพลตฟอร์มได้ตามกรอบประสบการณ์ที่กำหนด
ส่วนบัญชีของผู้ใช้อายุ 13–17 ปี จะได้รับการตั้งค่าความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัยเริ่มต้นมากกว่า 50 รายการ โดยอัตโนมัติ เช่น จำกัดเวลาหน้าจอที่ 60 นาทีต่อวัน ตั้งค่าบัญชีเป็นส่วนตัว จำกัดการส่งข้อความส่วนตัว และคัดกรองเนื้อหาบนฟีด For You
ชนิดา คล้ายพันธ์ Director of Public Policy and Government Relations for Southeast Asia, TikTok กล่าวว่า การสร้างพื้นที่ดิจิทัลที่ปลอดภัยสำหรับเยาวชนและการมอบประสบการณ์ที่เหมาะสมตามช่วงวัย ไม่สามารถเกิดขึ้นจากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง แต่ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างแพลตฟอร์ม ภาครัฐ ภาคประชาสังคม และครอบครัว
โดย TikTok ใช้แนวทาง Safety-by-Design ควบคู่กับการสนับสนุนนโยบายจากภาครัฐและภาคประชาสังคม ขณะที่แคมเปญ #วัยทีนรู้ทัน เป็นการต่อยอดจากแคมเปญ #คนไทยรู้ทัน (#ThaisAware) ที่มุ่งสร้างความรู้เท่าทันภัยไซเบอร์ในระดับประเทศ
การสร้างความปลอดภัยทางดิจิทัลไม่อาจเกิดขึ้นได้จากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง แต่ต้องอาศัยการผนึกกำลังร่วมกัน ทั้งแพลตฟอร์ม ภาครัฐ ภาคประชาสังคม และสถาบันครอบครัว
ลบคอนเทนต์ละเมิดกฎในไทย 3.29 ล้านคลิป
ด้านการบังคับใช้กฎชุมชน TikTok เปิดเผย Community Guideline Enforcement Report ฉบับไตรมาส 1 ปี 2569 โดยระบุว่าแพลตฟอร์มใช้ทั้งเทคโนโลยีและทีมงานในการตรวจสอบคอนเทนต์ที่ละเมิดหลักเกณฑ์ชุมชน
สำหรับประเทศไทย ในไตรมาสแรกของปี TikTok ระบุว่าได้ลบวิดีโอที่ละเมิดมาตรฐานชุมชนมากกว่า 3.29 ล้านคลิป และมีอัตราการตรวจจับและลบเชิงรุกก่อนที่ผู้ใช้จะรายงานถึง 99.2%
นอกจากความปลอดภัยของเยาวชนแล้ว TikTok ยังระบุถึงการส่งเสริมความรู้เท่าทัน AI หรือ AI Literacy ควบคู่กับการพัฒนาเทคโนโลยี AI สำหรับงานสร้างสรรค์ โดยร่วมมือกับพันธมิตรผู้เชี่ยวชาญระดับโลก
TikTok ระบุว่าเป็นแพลตฟอร์มวิดีโอรายแรกที่นำ C2PA Content Credentials มาใช้ และล่าสุดเข้าร่วม C2PA Steering Committee เพื่อมีส่วนร่วมในการผลักดันมาตรฐานด้านความโปร่งใสของคอนเทนต์ AI
ปัจจุบันแพลตฟอร์มระบุว่าได้ติดป้ายกำกับคอนเทนต์ที่สร้างจาก AI แล้วมากกว่า 3 พันล้านคลิปทั่วโลก ผ่านเทคโนโลยีและเครื่องมือต่างๆ รวมถึง Invisible Watermarking เพื่อช่วยให้ผู้ใช้งานแยกแยะและเข้าใจคอนเทนต์ที่สร้างด้วย AI ได้ดีขึ้น
