เวที IMF-World Bank 2026 ชี้สตาร์ทอัพหญิงได้รับเงินลงทุน VC ทั่วโลกเพียง 2% เหตุสถาบันการเงินยึดหลักประกันแบบเดิม กีดกันธุรกิจดิจิทัลเข้าถึงสินเชื่อ แนะปฏิรูปเกณฑ์ประเมินความเสี่ยง ใช้ข้อมูลรายได้ ฐานลูกค้า และร่องรอยดิจิทัลปลดล็อกแหล่งทุน
KEY POINTS
- เวที IMF-World Bank 2026 ชี้สตาร์ทอัพหญิงเผชิญความเหลื่อมล้ำด้านเงินทุน โดยได้รับเงินลงทุน VC ทั่วโลกเพียง 2%
- สถาบันการเงินยังยึดสินทรัพย์ทางกายภาพเป็นหลักประเมินความเสี่ยง ทำให้ธุรกิจดิจิทัลเข้าถึงสินเชื่อได้ยาก
- กรณี Ingosa สตาร์ทอัพตุรกี สะท้อนว่าสินเชื่อเพียงครั้งเดียวอาจพลิกธุรกิจจากการดิ้นรนสู่การเติบโตระดับสากล
- ทางออกคือปรับเกณฑ์สินเชื่อให้ใช้ข้อมูลดิจิทัล เช่น รายได้ ฐานลูกค้า และร่องรอยดิจิทัล ประกอบการประเมิน แทนการพึ่งหลักประกันแบบเดิม
คอลัมน์จับกระแส
จากการเข้าร่วมรับฟังการเสวนาในหัวข้อ “MSME Finance: Leveraging Data for Jobs” ในการประชุมประจำปี IMF-World Bank Group Annual Meetings 2026 ณ กรุงเทพฯ เสียงสะท้อนจาก Gökçe Duman ผู้ร่วมก่อตั้ง Ingosa จากประเทศตุรกี สตาร์ทอัพด้าน Conversational AI ได้ฉายภาพความจริงของโลกธุรกิจในตลาดเกิดใหม่ ซึ่งการเริ่มต้นธุรกิจขนาดเล็กเปรียบเสมือนการกลั้นหายใจอยู่ใต้น้ำ รอใครสักคนยื่นถังออกซิเจนที่เรียกว่า “สินเชื่อ” และเมื่อผู้ก่อตั้งเป็นสตรีในวงการเทคโนโลยี ความท้าทายนี้ยิ่งทวีความซับซ้อนและยากลำบากขึ้นอีกหลายเท่า
ตัวเลขสถิติระดับโลกระบุว่า เงินทุนเวนเจอร์แคปปิตอลทั่วโลกไหลไปสู่ทีมผู้ก่อตั้งที่เป็นสตรีเพียง 2% เท่านั้น ขณะที่ผู้มีอำนาจตัดสินใจฝั่งการลงทุนเป็นผู้หญิงเพียง 15% และผู้ประกอบการ MSMEs ในภูมิภาคกำลังพัฒนากว่า 70% กลับถูกปิดประตูใส่และเข้าไม่ถึงระบบการเงิน ถังออกซิเจนทางการเงินนั้นมีอยู่จริง แต่มันถูกวางไว้ในห้องที่สตรีไม่เคยได้รับเชิญ
กรณีศึกษาของ Ingosa สะท้อนรอยร้าวเชิงโครงสร้าง บริษัทซึ่งเริ่มต้นจากผู้ก่อตั้งหญิงเพียง 2 คน ได้พัฒนาเทคโนโลยี Conversational Banner สำหรับตลาดโฆษณาและการวิจัยดิจิทัล แม้จะได้รับความสนใจจากลูกค้า ตลอดจนได้รับการอนุมัติทุนอุดหนุนภาครัฐ แต่เงื่อนไขในการรับเงินทุนอุดหนุนกลับต้องการสิ่งเดียวคือ “หนังสือค้ำประกันจากธนาคาร”
ทว่าเมื่อไปยื่นขอหนังสือค้ำประกัน สถาบันการเงินทุกแห่งกลับตั้งคำถามเดียวกันว่า “คุณมีสินทรัพย์อะไร?” เมื่อผู้ก่อตั้งนำเสนอเทคโนโลยี AI บนระบบคลาวด์ แบนเนอร์โต้ตอบได้ และฐานลูกค้าที่ชำระเงินจริง ธนาคารกลับตอบกลับด้วยคำถามว่า “แล้วคุณมีตึกหรือสิ่งปลูกสร้างหรือไม่?”
สถาบันการเงินเลือกที่จะมองหาเพียงสิ่งก่อสร้างที่เป็นอิฐและปูน โดยปฏิเสธโมเดลธุรกิจยุคดิจิทัลจนปฏิเสธคำขอทั้งหมด
จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นเมื่อธนาคาร Garanti ประเทศตุรกี สถาบันการเงินแห่งเดียวที่ตอบรับด้วยคำว่า “ตกลง” คำตอบรับเดียวนั้นเปลี่ยนสถานะของ Ingosa จากสตาร์ทอัพรายย่อยที่ดิ้นรนเอาชีวิตรอด สู่การเข้าโครงการพันธมิตรเทคโนโลยี และกลายเป็นผู้ให้บริการระบบ Conversational Banner ที่ปรับแต่งบทสนทนาเฉพาะกลุ่มให้แก่ระบบการเงินของธนาคาร จนภาพของผู้ร่วมก่อตั้งได้กลายเป็นใบหน้าบนป้ายโฆษณา 14 จุดทั่วเมืองอิสตันบูล
Ingosa ขยายทีมจาก 2 คนเป็น 10 คน สร้างยอดการรับรู้ดิจิทัลนับพันล้านครั้ง ขยายฐานลูกค้าสู่แบรนด์ระดับโลกอย่าง Unilever ตลอดจนปิดการระดมทุนรอบใหม่กับ FutureBright Ventures และร่วมพัฒนาเครื่องมือวิจัยดิจิทัล InsightMate ซึ่งใช้งานจริงในระบบการเงินของตุรกีและอาเซอร์ไบจาน
ประสบการณ์ของ Ingosa ชี้ให้เห็นว่า การก้าวข้ามอุปสรรคเชิงโครงสร้างในอดีตต้องอาศัยทั้งความดื้อรั้นและโชคช่วย แต่ในความเป็นจริง ผู้ประกอบการไม่ควรต้องกลายเป็น “ซูเปอร์ฮีโร่” เพียงเพื่อแลกกับวงเงินสินเชื่อเพียงวงเงินเดียว เพราะซูเปอร์ฮีโร่ไม่สามารถขยายขนาดธุรกิจได้ แต่ระบบต่างหากที่ทำได้
เป้าหมายขององค์กรระดับโลกอย่าง World Bank คือการทำให้ธุรกิจ มองเห็นได้ (Visible), ขับเคลื่อนได้ (Enabled), เชื่อมโยงได้ (Connected) และมีเงินทุนสนับสนุน (Funded) ทางออกที่เป็นรูปธรรมจึงอยู่ที่การปฏิรูปกลไกประเมินความเสี่ยงของสถาบันการเงิน โดยเลิกยึดติดกับหลักประกันที่เป็นสิ่งปลูกสร้าง แล้วหันมาพิจารณาจาก รายได้เริ่มต้น ฐานลูกค้าที่ชำระเงินจริง และร่องรอยทางดิจิทัล
เงินสดอาจช่วยพยุงชีวิตให้อยู่รอด แต่ลูกค้าคือผู้ลงทุนที่แท้จริง การสนับสนุนธุรกิจเทคโนโลยีที่มีสตรีเป็นผู้นำ ไม่ใช่การพยุงเอาชีวิตรอด แต่เป็นการสร้างธุรกิจ ขยายตลาด และสร้างงานแห่งอนาคต
