'โรคร้ายแลนด์' พื้นที่ทลายความกลัว 'Reality Check' ออกแบบชีวิตมีสุขภาพดี

นิทรรศการ “Long Life Fest 2026” เปลี่ยนนิยามของการมีอายุยืนจากตัวเลขปี ให้กลายเป็นการบริหารจัดการ Health & Wealth Span หรือการมีสุขภาพดีควบคู่ไปกับความมั่งคั่งที่ยั่งยืนระหว่างวันที่ 25-27 ก.ย. ณ Sphere Hall ชั้น 5, Emsphere

โดย อลิอันซ์ อยุธยา, โรงพยาบาลปิยะเวท และ CREATIVE TALK จัดขึ้นเพื่อหาคำตอบ “เวลาชีวิตที่เหลืออยู่” ใช้อย่างมีความสุข ให้มีชีวิตที่ยืนยาวอย่างมีคุณภาพชีวิตที่ดี โดยมี ไฮไลต์ “โรคร้ายแลนด์” (Rork-Rai Land) นิทรรศการเชิงประสบการณ์ (Experiential Exhibition) ที่จัดขึ้นเพื่อเปลี่ยนทัศนคติที่ว่า “ถ้าไม่ตรวจ ก็เท่ากับไม่เป็นโรค” และ “เราไม่เป็นหรอก โรคร้ายแรง”

ข่าวที่เกี่ยวข้อง:

PRINC ผนึก Siemens ผุดศูนย์รังสีรักษา ลดเวลารอคอยผู้ป่วยมะเร็ง

‘อลิอันซ์ อยุธยา’ลุยตลาดยูนิตลิงค์ หวังแก้โจทย์‘คนไทยทุนประกันต่ำ’

นพ.พณะ จันทรกมล ประธานเจ้าหน้าที่บริหารโรงพยาบาลในเครือบางปะกอกและผู้อำนวยการโรงพยาบาลปิยะเวท ให้สัมภาษณ์ “กรุงเทพธุรกิจ” ว่า นิทรรศการเชิงประสบการณ์ “โรคร้ายแลนด์” อย่าง โรคมะเร็ง โรคหัวใจ และโรคสมอง ซึ่งทั้ง 3 โรคนี้ ในปัจจุบันมีการรณรงค์ป้องกันการเกิดโรคมากขึ้น แต่กลับพบผู้ป่วยจำนวนเพิ่มขึ้นเช่นกัน

 ส่วนหนึ่งเป็นเพราะมีเทคโนโลยีการคัดกรอง ที่ทันสมัยทำให้เราพบความผิดปกติได้ตั้งแต่ระยะเริ่มแรก ซึ่งเป็นดาบสองคมที่ทำให้สถิติพุ่งสูง แต่ในขณะเดียวกันก็เพิ่มโอกาสในการรอดชีวิต อดีตเวลาเป็น “มะเร็ง” เท่ากับตาย ผิดกับปัจจุบันมะเร็งระยะ 1-2 มีโอกาสหายขาดสูงมาก โดยมะเร็งที่พบในคนไทยมากที่สุด ได้แก่ มะเร็งเต้านม, มะเร็งปอด, มะเร็งลำไส้ใหญ่, มะเร็งตับ และมะเร็งต่อมลูกหมาก/ปากมดลูก สิ่งที่น่ากังวล คือ โรคเหล่านี้เริ่มพบในคนอายุเพียง 30 ปีต้นๆ มากขึ้นเรื่อยๆ

“เป้าหมายของเราไม่ใช่แค่ Life Span หรือการมีลมหายใจที่ยาวนาน แต่ต้องเป็น Health Span การที่เรามีอายุยืนโดยที่ยังมีคุณภาพชีวิตที่ดี ทำงานได้ ไปเที่ยวได้ และอยู่กับคนที่รักได้โดยไม่เป็นภาระ”

ข้อมูลจากวารสารทางการแพทย์ระดับโลกอย่าง BMJ Oncology ระบุว่าผู้ป่วยโรคมะเร็งอายุน้อย (ต่ำกว่า 50 ปี) พุ่งสูงขึ้นเกือบเท่าตัวในช่วง 3 ทศวรรษที่ผ่านมา และที่น่าตกใจยิ่งกว่า คือ อัตราการเสียชีวิตของผู้ป่วยในช่วงอายุ 30-40 ปี เพิ่มขึ้นถึง 27%

ปัจจัยที่ทำให้เสี่ยงเกิด “โรคร้าย”

นอกจากนั้น อิทธิพลของโซเชียลมีเดียที่ทำให้คนรุ่นใหม่มีพฤติกรรม “นอนเช้า” ความน่ากลัวของคนส่วนใหญ่ โดยเฉพาะคนรุ่นใหม่มักคิดว่าตัวเอง “ไหว” จึงไม่ตรวจคัดกรอง แต่ความเครียดจากการเปรียบเทียบในโลกออนไลน์และการพักผ่อนที่ติดลบ เป็นตัวเร่งให้โรคร้ายมาเยือนเร็วกว่ากำหนด แม้ปัจจุบันจะมีเทคโนโลยี Targeted Therapy ที่รักษาได้แม่นยำ แต่นวัตกรรมเหล่านี้มาพร้อมค่าใช้จ่าย “ส่วนเกิน” ที่สิทธิพื้นฐานมักครอบคลุมไม่ถึง

นพ.พณะ กล่าวต่อว่าปัจจัยที่ทำให้คนเป็นโรคร้ายจากพันธุกรรมเพียง 10% ส่วนอีก 90% มาจากสารพิษรอบตัวและพฤติกรรม อย่าง วิถีชีวิตแบบเร่งรีบ เป็นตัวกระตุ้นการอักเสบในระดับเซลล์ชั้นดี และสารพิษที่อยู่รอบตัว เช่น ฝุ่น PM 2.5 ส่งผลกระตุ้นมะเร็งปอด (แม้ในคนไม่สูบบุหรี่), การบริโภค Ultra-processed Food (อาหารแปรรูป) ทำให้เซลล์อักเสบเรื้อรัง เกิดอนุมูลอิสระสะสม รวมถึง ความเครียดและการเปรียบเทียบในโซเชียล เกิดระบบหลอดเลือดหดตัว เสี่ยงหัวใจวายและซึมเศร้า, การนอนน้อย/นอนเช้า (ไทม์ไลน์รวน) ร่างกายขาดการซ่อมแซม ระบบภูมิคุ้มกันถดถอย, การนั่งติดที่ ขาดการเคลื่อนไหว ทำให้การเผาผลาญพัง เกิดคราบพลัค (Plaque) ในเส้นเลือด

“เมื่อปัจจัยภายนอกเป็นสิ่งที่ทุกคนเลือกเองได้ แต่มักละเลยเพราะคำว่า “ยังไม่ถึงเวลา” นิทรรศการ “โรคร้ายแลนด์” จึงถูกออกแบบมาเพื่อสร้างความตระหนักรู้ และการเตรียมพร้อมก่อนที่จะสายเกินไป โดยนิทรรศการดังกล่าว จะไม่ได้เป็นการเดินอ่านโบรชัวร์ แต่เป็น Immersive Experience ที่ทำให้เกิดความรู้สึกจริง เพื่อให้เกิดการตัดสินใจจริง”

ลงทุนที่สำคัญที่สุด คือ “สุขภาพ”

นพ.พณะ กล่าวอีกว่าขณะนี้มีเทคโนโลยี และสิทธิในการดูแลรักษาโรคร้ายมากกว่าในอดีต แต่ก็ต้องยอมรับว่าไม่ได้ครอบคลุมทั้งหมด และการที่มีสิทธิการรักษา “การรอคิว" คือความเสี่ยงที่น่ากลัวที่สุด เพราะมะเร็งไม่เคยหยุดรอคิวผ่าตัด หากต้องรอหลายเดือน โรคอาจแพร่กระจายไปจนเกินเยียวยา การมีประกันเสริมจึงไม่ใช่แค่เรื่องเงิน แต่เป็นเรื่องของ "เวลา"

นพ.พณะ กล่าวด้วยว่าการเตรียมความพร้อมรับมือโรคร้าย (มะเร็ง-หัวใจ-สมอง) ต้องมี 3 องค์ประกอบ คือ 1.ตระหนักรู้ ยอมรับความจริงว่า “มันเกิดกับเราได้” และหยุดโกหกตัวเองว่าไม่เป็นไร 2.ตรวจคัดกรอง การตรวจสุขภาพคือการลงทุนที่คุ้มค่าที่สุด (ROI สูงสุดคือการเจอระยะที่ 1) และ3.วางแผนการเงิน ประกันคือเครื่องมือบริหารความเสี่ยงที่ช่วยปกป้อง “เงินออมทั้งชีวิต”

รู้เป็น “โรคร้าย” เมื่อสาย ทำลายทุกอย่าง

“พัชรา ทวีชัยวัฒนะ” รองกรรมการผู้จัดการใหญ่ สายงานบริหารงานลูกค้า และความยั่งยืน บริษัท อลิอันซ์ อยุธยา ประกันชีวิต จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า คนไทยส่วนใหญ่ใช้ชีวิตอยู่บนความเชื่อที่ว่า “ถ้าไม่ตรวจ ก็เท่ากับไม่เป็น” หรือ “เราคงไม่โชคร้ายขนาดนั้น” ในฐานะภาคเอกชนที่ต้องการแสดงความรับผิดชอบต่อสังคมว่า “การรู้เมื่อสาย” อาจจะทำลายทุกอย่าง ทั้งเงินออมที่หามาทั้งชีวิตและสภาพจิตใจของคนทั้งบ้าน

ความกลัวที่นำไปสู่การปฏิเสธการตรวจสุขภาพจะเป็นระเบิดเวลาที่รอวันทำงาน การเตรียมพร้อมตั้งแต่วันที่ร่างกายยัง “ครบ 32” จึงไม่ใช่เรื่องของคนขี้กังวล แต่คือความรับผิดชอบขั้นสูงสุดต่อตัวเองและคนที่รัก โรคร้ายแลนด์ จึงถูกสร้างขึ้นเพื่อทำหน้าที่เป็น “Reality Check” ที่จะเปลี่ยนความกลัวให้กลายเป็นการเตรียมตัวอย่างมีสุขภาพที่ดี

“โรคร้ายแลนด์” (Rork-Rai Land) เป็นนิทรรศการ Immersive Experience 3 โซนไฮไลต์ ได้แก่

• Cancer City เริ่มต้นที่ห้องตรวจจำลองที่มี “การสุ่มไฟ” สีแดงลงบนหัวสื่อถึงความไม่แน่นอนของมะเร็งที่ไม่เลือกอายุหรือคิว เมื่อไฟหยุด วินาทีนั้นคือสภาวะ “หูดับ” (Audio distortion) เสียงหมอจะกลายเป็นเสียงอื้ออึง และมี “เสียงในหัว” วนเวียนถึงภาระที่ยังไม่ได้จัดการ

• Stroke House มัดถุงทรายหนักๆ ไว้ที่ขา และหัดเดินด้วย Walker เพื่อจำลองภาวะ กล้ามเนื้ออ่อนแรง พร้อมระบบเสียงที่บิดเบี้ยว ถามว่า “กินข้าวหรือยัง” แต่คนฟังจะได้ยินเป็น “ไปไหนมา” เพื่อให้เห็นภาพความทรมานของการสูญเสียการควบคุมการสื่อสาร

• How วาย Land (Heart) ทางเดินที่ถูกบีบให้แคบลงเรื่อยๆ ด้วยลูกบอลสีเหลืองที่จำลองเป็น “พลัค” หรือไขมันอุดตัน หากไม่รักษาภายใน 90 นาที จะกลายเป็น 1 ใน 8 คนที่ไม่มีโอกาสได้บอกลาใครอีกเลย

  

“บิลค่ารักษา” ค่าใช้จ่ายแฝงมักมองข้าม

พัชรา กล่าวต่อไปว่าในโลกธุรกิจ ยิ่งนวัตกรรมสูง ราคายิ่งมหาศาล การรักษามะเร็งด้วยเทคโนโลยีสมัยใหม่ อาทิ Targeted Therapy (ยาพุ่งเป้า) อาจช่วยให้คุณมีชีวิตรอด แต่ต้องแลกมาด้วยค่าใช้จ่ายที่อาจสูงถึง หลักแสนต่อเข็ม หรือ 3-5 ล้านบาทต่อคอร์ส ดังนั้น ใบเสร็จจากโรงพยาบาลคือ “ค่าใช้จ่ายแฝง” ที่หลายคนไม่ได้คำนวณไว้ในแผนการเงิน เช่น ค่าคนดูแลที่ต้องลาออกจากงานมาเฝ้าไข้ (เสียรายได้สองทาง), ค่าผ้าอ้อมผู้ใหญ่ และอุปกรณ์ประคองชีพยาวนานนับปี รวมถึงการสูญเสียรายได้ในขณะที่รายจ่ายพุ่งสูงขึ้น เป็นต้น

“เมื่อเดินเข้านิทรรศการจะทำให้ได้สัมผัสกับความรู้สึกว่าหากเราเป็นโรคมะเร็ง เราต้องพบเจอเรื่องราวอะไรบ้าง ทั้งเรื่องความรู้สึก เส้นทางการรักษา สิทธิรักษาต่างๆ และค่าใช้จ่าย โดยตอนจบ คุณจะได้รับ "ใบแจ้งหนี้จำลอง“ ที่กางตัวเลขจริงออกมาให้เห็นว่า หากวันนี้เป็นโรคร้ายจะต้องเสียอะไรบ้าง และที่สำคัญ คนเป็นโรคร้าย 1 คน ทั้งครอบครัวจะเป็นโรคร้าย (ทางใจ) ไปด้วย”

เราไม่ได้คาดหวังว่าทุกคนมาร่วม “โรคร้ายแลนด์” ทำประกันโรคร้ายแรง แต่ต้องการให้ทุกคนตระหนักรู้และบริหารความเสี่ยงเพื่อรักษาอนาคตของคนข้างหลัง ไม่ให้แผนการเงินของลูกหรือคุณภาพชีวิตของคู่ชีวิตต้องพังทลายลงไปพร้อมกับสุขภาพของคุณ