SCG เตือน 3 ปีชี้ชะตาธุรกิจไทย ลุยตั้งฮับอาเซียน ชูใช้ 'เอไอ' สู้ศึก

นายธรรมศักดิ์ เศรษฐอุดม กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ปูนซิเมนต์ไทย จำกัด (มหาชน) หรือ SCG กล่าวในการสัมมนา TSCN Business Partner Conference 2026 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของงาน SUSTAINABILITY EXPO 2026 (SX2026) บนเวที CEO Panel หัวข้อ “Building Business Resilience for a Stronger Thailand” โดยเน้นย้ำถึงการเร่งปรับตัวของภาคเอกชนไทยเพื่อสร้างความยืดหยุ่น (Resilience) และการพลิกวิกฤตโลกให้เป็นโอกาสทางการแข่งขัน

นายธรรมศักดิ์ เปิดเผยถึงบทเรียนสำคัญจากความตึงเครียดในช่องแคบฮอร์มุซว่า ในอดีต SCG และอุตสาหกรรมในภูมิภาคพึ่งพาวัตถุดิบผ่านช่องแคบฮอร์มุซสูงถึง 50% ซึ่งหากเกิดการปิดช่องแคบจะส่งผลกระทบให้ต้องหยุดการผลิตทันที จากสภาวะดังกล่าว SCG ได้วางยุทธศาสตร์ลดการพึ่งพาวัตถุดิบจากช่องแคบฮอร์มุซลงเหลือเพียง 20% ในระยะยาว ซึ่งเป็นระดับที่โรงงานสามารถปรับลดกำลังการผลิตลงมาที่ 80% โดยไม่เกิดความเสียหายร้ายแรง

เพื่อทดแทนวัตถุดิบส่วนที่ขาด SCG ได้เร่งกระจายความเสี่ยงไปยังแหล่งวัตถุดิบในสหรัฐอเมริกา เช่น อีเทน ซึ่งอยู่นอกพื้นที่ความขัดแย้ง โดยมีต้นทุนที่แข่งขันได้ ต่ำกว่าราคาปกติ มีความมั่นคงสูง และตอบโจทย์ด้านความยั่งยืน การปรับตัวทางธุรกิจในยุคปั่นป่วนจึงต้องอาศัยทั้ง ความเร็ว ความมั่นคง ต้นทุนที่แข่งขันได้ และเป้าหมายความยั่งยืนควบคู่กัน

เส้นตาย 3 ปี ชี้ชะตาธุรกิจไทยรับมือสินค้าจีนทะลัก

ช่วงเวลา 2–3 ปีต่อจากนี้ ถือเป็นกรอบเวลาชี้ชะตาของภาคอุตสาหกรรมไทยในการเผชิญกับพายุสินค้าจากจีนที่มีกำลังการผลิตส่วนเกิน และกำลังไหลเข้าสู่ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ภาคธุรกิจไม่สามารถรอการปรับตัวในระยะ 5-10 ปีได้อีกต่อไป แต่ต้องทำให้เกิดการพลิกฟื้นภายใน 1-3 ปีนี้

นอกจากนี้ แม้ปัจจุบันประเทศไทยจะมีจุดแข็งด้านต้นทุนทางการเงินที่ค่อนข้างต่ำ โดยอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลอยู่ที่ราว 2% เมื่อเทียบกับสหรัฐฯ ที่สูงถึง 5% แต่ภาคธุรกิจต้องเร่งปรับตัวและวางแผนรับมือตั้งแต่วันนี้ขณะที่ต้นทุนการเงินยังเอื้ออำนวย ก่อนที่แนวโน้มดอกเบี้ยโลกหรือปัจจัยภายนอกจะส่งผลกระทบต่อต้นทุนการเงินในอนาคต

ดันไทยเป็น Backbone ซัพพลายเชนอาเซียน

อย่างไรก็ตาม ในมิติภูมิรัฐศาสตร์ ความขัดแย้งในภูมิภาคอื่นกลับส่งผลให้ภูมิภาคอาเซียนและประเทศไทยกลายเป็นพื้นที่ที่มีความเสถียรและมีปัญหาน้อยกว่า จนส่งผลให้เงินทุนเคลื่อนย้ายและกระแสการลงทุนจากต่างประเทศ (FDI) ไหลเข้าสู่ประเทศไทยจนขึ้นมาอยู่อันดับต้น ๆ ของภูมิภาคในช่วงไม่กี่เดือนที่ผ่านมา

นายธรรมศักดิ์ กล่าวเน้นย้ำว่า น้ำขึ้นต้องรีบตัก ซึ่งภาคธุรกิจไทยต้องไม่มองเพียงแค่ตลาดในประเทศ แต่มุ่งใช้จังหวะนี้ดึงเงินลงทุน เทคโนโลยี และห่วงโซ่อุปทานเข้ามา เพื่อสถาปนาให้ประเทศไทยเป็นศูนย์กลางและกระดูกสันหลัง (Backbone) ของซัพพลายเชนในอาเซียน โดยผนึกกำลังกับประเทศเพื่อนบ้านตามจุดแข็งที่แตกต่างกัน เช่น อินโดนีเซีย เป็นแหล่งพลังงานราคาถูก, เวียดนาม เป็นฐานการผลิตเพื่อการส่งออก ส่วนไทย ถือเป็นศูนย์กลางนวัตกรรม

"การร่วมมือกันในลักษณะหุ้นส่วน (Partnership) ผ่านเครือข่ายความร่วมมืออย่าง Thailand Supply Chain Network (TSCN) จะช่วยสร้างความไว้วางใจ (Trust) ลดขั้นตอนและต้นทุนทางนิติกรรม ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญในการขับเคลื่อนธุรกิจให้รวดเร็วในยุคปัจจุบัน"

"AI & หุ่นยนต์" เซฟต้นทุน 900 ล้านบาท 

ด้านการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีนั้น จากตัวเลขผลสำเร็จจากการนำ AI มาใช้ในองค์กร SCG ตั้งแต่ปีที่ผ่านมา โดยในช่วงครึ่งแรกของปี 2026 สามารถสร้างผลประหยัดได้มากกว่า 700 ล้านบาท และล่าสุดในไตรมาส 3 เพิ่มขึ้นเป็น 900 ล้านบาท ซึ่งเป็นการประหยัดที่ส่งผลตรงต่อกำไรสุทธิ ขณะที่มีต้นทุนค่า Token เพียงประมาณ 40 กว่าล้านบาทเท่านั้น

SCG ได้นำ AI และหุ่นยนต์เข้าไปปรับปรุงกระบวนการผลิตในโรงงาน โดยนำข้อมูลสภาวะการทำงานของเครื่องจักร เช่น ความดัน การสั่นสะเทือน และการใช้พลังงาน มาฝึกฝน AI Model ส่งผลให้ประสิทธิภาพกระบวนการผลิต (Efficiency) เพิ่มขึ้นทันที 15-40% และช่วยลดความสูญเสียในระบบได้อย่างมีนัยสำคัญ

ที่สำคัญเทคโนโลยี AI และหุ่นยนต์ในปัจจุบันมีราคาที่เข้าถึงได้ง่ายขึ้น โดยค่า Token หลักพันถึงหลักหมื่นบาท ส่วนหุ่นยนต์อุตสาหกรรมหลักแสนบาท จึงเป็นโอกาสสำคัญที่จะช่วยลดช่องว่างความสามารถในการแข่งขันระหว่างบริษัทขนาดใหญ่กับ SME ให้สามารถมีประสิทธิภาพการผลิตใกล้เคียงกันได้ 

สำหรับด้านบุคลากร SCG ยังไม่มีการลดจำนวนพนักงานจากการใช้ AI แต่เน้นการเร่งฝึกอบรมทักษะใหม่ เช่น เทคโนโลยี Agentic AI โดยยกตัวอย่างพนักงานในเวียดนามที่ไม่กังวลว่า AI จะมาแทนที่ แต่กลับกระตือรือร้นขอรับการอบรมเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน

เตรียมพร้อมรับ Climate Change 

ในประเด็นวิกฤตสภาพภูมิอากาศ นั้นภูมิอากาศจะมีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ การเตรียมการปรับตัวล่วงหน้า (Adaptation) มีต้นทุนที่ประหยัดกว่าการปล่อยให้เกิดความเสียหายแล้วค่อยตามแก้ไขอย่างมหาศาล

สุดท้าย การบริหารจัดการองค์กรในยุคที่เปลี่ยนแปลงเร็ว จำเป็นต้องปรับเปลี่ยนจากระบบลำดับขั้นมาสู่การกระจายอำนาจ และการบริหารแบบมีส่วนร่วม โดยรับฟังและเปิดโอกาสให้คนหน้างานซึ่งใกล้ชิดกับกระบวนการจริงเป็นผู้เสนอไอเดียแก้ปัญหาและพัฒนานวัตกรรม โดยมีผู้บริหารทำหน้าที่คัดเลือกและสนับสนุนทรัพยากร เพื่อให้องค์กรมีความคล่องตัวสูงที่สุดในการก้าวผ่านมรสุมเศรษฐกิจโลก