โกลบอลเอเยนซีชี้เทรนด์‘ไลเซนส์ฟอร์แมท’ปั้นเงิน

“ไอเดีย”สร้างสรรค์ที่โดดเด่นได้พิสูจน์ให้เห็น “พลังของคอนเทนท์” ในหลายตลาดแล้วว่า Content is the new currency สร้างรายได้ให้เจ้าของความคิด ที่สามารถทำรายได้ระยะยาว จากการจัดจำหน่าย“ไลเซนส์ คอนเทนท์”ทั่วโลก

            อิซเซท พินโต ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร โกลบอล เอเยนซี ผู้ดำเนินธุรกิจจัดจำหน่ายไลเซนส์ คอนเทนท์ทีวี“อิสระ”อันดับหนึ่งของโลก ซึ่งมีสำนักงานอยู่ในประเทศตุรกี สหราชอาณาจักร และสหรัฐ กล่าวว่าโกลบอล เอเยนซีเริ่มต้นธุรกิจในปี 2549 จาก 1 โปรเจค ปัจจุบันดูแลการจัดจำหน่ายคอนเทนท์ ไลเซนส์ทั้งประเภท ดราม่า ซีรีส์ ฟอร์แมทและภาพยนตร์รวม 140 บิ๊กโปรเจค ในจำนวนดังกล่าวมี 10 โปรเจคที่เรียกว่าเป็น“เพชรน้ำงาม” สามารถทำตลาดคอนเทนท์ระยะยาว

ที่ประสบความสำเร็จคือ “เตอร์กิช ดราม่า ซีรีส์” Magnificent Century รูปแบบคอนเทนท์สำเร็จรูปที่ได้รับความนิยมสูงต่อเนื่องยาวนานตั้งแต่เริ่มต้นธุรกิจโกลบอล เอเยนซี ปัจจุบันจำหน่ายไปแล้ว 80 ประเทศทั่วโลก มียอดผู้ชมกว่า 300 ล้านคน ผลิตไปแล้วกว่า 300 ตอน กระแสความนิยมดราม่า ซีรีส์ของตุรกี สะท้อนได้จากปีที่ผ่านมายอดซื้อขายทั่วโลกมีมูลค่าใหญ่เป็นอันดับสองรองจากดราม่า ซีรีส์ของสหรัฐ

อีกเพชรน้ำงามในมือคือฟอร์แมท คอนเทนท์แนวไลฟ์สไตล์ Shopping Monsters สามารถขายไลเซ่นส์ไปแล้ว 50 ประเทศ จุดแข็งมาจากคอนเทนท์แนวไลฟ์สไตล์คนรุ่นใหม่ สามารถดูได้ทุกดีไวซ์ เนื่องจากเป็นรูปแบบฟอร์แมทที่ออกอากาศทุกวัน แต่ละปีจึงมีการผลิตราว 150-200 ตอน

          “คอนเทนท์ยิ่งผลิตถี่และขายไลเซนส์ได้หลายประเทศ ทำให้ตัวคูณรายได้จากไลเซนส์เพิ่มขึ้นแบบทวีคูณเช่นกัน เป็นที่มาของธุรกิจไลเซนซิ่ง หากโดนใจผู้ชมจะทำเงินให้เจ้าของไอเดียได้มหาศาล นี่คือเสน่ห์ของธุรกิจไลเซนซิ่ง”

          พูดได้ว่า “ท็อปเทน” ฟอร์แมทที่ได้รับความนิยมระดับโลก วงจรการทำธุรกิจแต่ละฟอร์แมทเฉลี่ย 10 ปี จะทำเงินได้ไม่ต่ำกว่า 100 ล้านดอลลาร์ ที่น่าสนใจคือเมื่อเข้าสู่ธุรกิจไลเซนซิ่ง “ต้นทุน” เป็น“ศูนย์” เพราะการลงทุนเกิดขึ้นเพียงช่วงเริ่มต้นสร้างสรรค์ไอเดียครั้งแรก หลังจากนั้น“รายได้” จากการขายไลเซนส์คือ“กำไร” 100%

ส่องสูตรปั้น‘ฟอร์แมท’

          อิซเซท กล่าวว่าจากประสบการณ์การทำงานในธุรกิจจัดจำหน่ายคอนเทนท์ ช่วง 9 ปีที่ผ่านมา เรียนรู้รสนิยม“ผู้ชม”ว่าชื่นชอบคอนเทนท์ “เรียบง่าย สดใหม่ ไม่เหมือนใคร” ดังนั้นกลุ่มผู้ผลิตที่ต้องการสร้างสรรค์ฟอร์แมท คอนเทนท์ จะต้องให้ความสำคัญกับ 1.Simple ความเรียบง่าย 2.Original Idea ความคิดสร้างสรรค์สดใหม่ ไม่มีมาก่อนและไม่ซ้ำใคร 3.Basic Idea เนื้อหาเข้าใจง่ายในระดับสากล สามารถดึงดูดความสนใจของคนดูได้แม้เสี้ยววินาทีที่เห็น คอนเทนท์ที่โดดเด่นต้องแสดงให้เห็นว่าถึงแกนสำคัญของเนื้อหา ที่พร้อมดึงและหลอกล่อคนดูให้อยู่กับคอนเทนท์ได้ในเวลาอันสั้น

          “การค้นหาฟอร์แมทระดับเพชร เหมือนการซื้อลอตเตอรี่ มีเพียงโอกาสถูกต่ำมาก แต่เมื่อคอนเทนท์เกิดและโดนใจผู้ชม สามารถต่อยอดธุรกิจสร้างรายได้ระยะยาวให้กับเจ้าของไอเดีย”

ปัจจุบันการทำตลาดฟอร์แมทของโกลบอล เอเยนซี มีราว 50 โปรเจค สัดส่วน 15% แอคทีฟในหลายตลาด มี 6-7 โปรเจค ทำตลาดระยะยาว มีผู้สนใจซื้อต่อเนื่อง เช่นฟอร์แมท Perfect Bride มีอายุ 9 ปีตั้งแต่เริ่มดำเนินธุรกิจ ส่วนฟอร์แมท Shopping Monsters จำหน่ายมาแล้ว 5-6ปี หรือฟอร์แมท Blind Taste ที่ทำตลาดมา 3 ปีปัจจุบันเป็นอันดับหนึ่งใน สวีเดน กรีซและอิตาลี

การทำธุรกิจของโกลบอล เอเยนซี เริ่มต้นการทำตลาดไลเซ่นส์รายการสำเร็จรูป ดราม่า ซีรีส์ สัดส่วน 92% และฟอร์แมท 8% ปีที่ผ่านมาฟอร์แมทเติบโตสูงครองสัดส่วนอยู่ที่ 30% ในช่วง 2-3 ปี จากนี้เชื่อว่าธุรกิจฟอร์แมทยังขยายตัวเนื่อทำให้การจัดจำหน่ายไลเซ่นส์ คอนเทนท์ทั้ง 2 ประเภทของบริษัทมีสัดส่วนเท่ากัน

แนะไทยมุ่งบทบาท‘ผู้ขาย’

          อิซเซท กล่าวว่าเพื่อรักษาความเป็นผู้นำการจัดจำหน่ายไลเซนส์ คอนเทนท์ โกลบอล เอเยนซี จึงต้องแม่นยำในการเลือกฟอร์แมทมาทำตลาด ซึ่งแต่ละปีจะมีผู้ผลิตฟอร์แมทเสนองานเข้ามาให้เลือกราว 500 ฟอร์แมท แต่สามารถเลือกมาทำตลาดได้เพียง 10-12 ฟอร์แมทต่อปีเท่านั้น เพราะต้องการให้ “คู่ค้า” ที่เข้ามาติดต่อซื้อฟอร์แมทได้รับคอนเทนท์ที่ดีและมีโอกาสประสบความสำเร็จในการทำตลาดสูง

มองว่าการเปลี่ยนแปลงของอุตสาหกรรมสื่อโทรทัศน์ในประเทศไทยช่วง 2 ปีที่ผ่านมา จากการเปิดตัวทีวีดิจิทัลช่องใหม่ เป็นสัญญาณที่ดีในการพัฒนาคอนเทนท์ที่มีความหลากหลาย แต่ช่วงแรกอาจต้องเผชิญการแข่งขันสูงจากคู่แข่งเพิ่มขึ้น และต้องแย่งเค้กโฆษณา“ก้อนเดิม”

ที่ผ่านมามีทั้งสถานีทีวีและผู้ผลิตรายการจากประเทศไทย ติดต่อเจรจาซื้อไลเซนส์ ฟอร์แมทกับโกลบอล เอเยนซี ใน 2 เวทีซื้อขายคอนเทนท์ ระดับโลก ทั้ง MIP TV เดือนเม.ย. และ MIP COM เดือน ต.ค.ที่คานส์ ฝรั่งเศส แต่ส่วนใหญ่ไม่สามารถซื้อไลเซนส์ไปผลิตรายการได้ เนื่องจากไม่สามารถรองรับต้นทุนที่สูงกว่าการหารายได้ในช่วงเริ่มต้นทุนธุรกิจทีวีดิจิทัลที่มีการแช่งขันสูง

จากการดำเนินธุรกิจผู้จัดจำหน่ายคอนเทนท์ทีวีอิสระในช่วง 9 ปีที่ผ่านมา มีผู้ผลิตจากไทยเพียง “รายเดียว” คือ เอ็นเตอร์เทนเมนท์ แล็บ (เอ็นแล็บ) ที่ฟอร์แมท คอนเทนท์ เกมโชว์ชื่อ Golden Scale ผ่านการคัดเลือกของโกลบอล เอเยนซี เพื่อนำไปจำหน่ายในตลาดโลก จากการเปิดตัวในงาน MIP COM เดือน ต.ค.ที่ผ่านมา ซึ่งได้รับความสนใจจากตลาดในภูมิภาคเอเชียหลายราย รวมทั้งมีการพบปะเจรจากับผู้ผลิตจากสหรัฐ ซึ่งเป็นตลาดที่ฟอร์แมทจากประเทศอื่นเข้าไปทำตลาดได้ยากมาก

ดังนั้นการก้าวสู่ยุคทีวีดิจิทัลของไทย จึงแนะนำให้ สถานีทีวี ผู้ผลิต โลคอล โปรดักชั่น ร่วมมือกันสร้างสรรค์และผลิตฟอร์แมทที่ดี นำเสนอไอเดียที่เป็นสากลเพื่อโอกาสการทำตลาดในธุรกิจไลเซ่นซิงในต่างประเทศเพิ่มขึ้น คาดว่าช่วง 3 ปี จากนี้ ตลาดไทยจะเริ่มมีคอนเทนท์ออกสู่ตลาดโลกมากขึ้น และยังเป็นตลาดที่สดใส แต่ต้องใช้เวลาเปลี่ยนจาก “ผู้เสพเป็นผู้ขาย”

ที่ผ่านมาผู้ประกอบการไทย ติดนิสัยเป็นผู้ซื้อที่ดี ทั้งที่มีไอเดียสร้างสรรค์คอนเทนท์ที่โดดเด่นในภูมิภาคเห็นได้จากงานโฆษณาที่ได้รับรางวัลในเวทีโลก ดังนั้นสถานีทีวีที่มีจำนวนเพิ่มขึ้นในยุคนี้ อาจเข้ามาสนับสนุน “โลคอล โปรดักชั่น” ในการสร้างสรรค์และผลิตฟอร์แมทที่ดี เพื่อสร้างโอกาสทำตลาดไลเซ่นส์คอนเทนท์ประเภทต่างๆ เพิ่มขึ้น