ขาดแคลนแรงงาน ปัญหาใหญ่ลงทุนลาว

บรรดานักลงทุนทั้งใน และต่างประเทศ ที่เข้ามาทำธุรกิจในลาว ต้องรับมือกับปัญหาต่างๆ จำนวนหนึ่ง ที่มีสาเหตุมาจากการขาดแคลนแรงงานเรื้อรัง โดยในปัจจุบันมีความต้องการแรงงานอีกราว 31,000 คน ในอุตสาหกรรมหลากหลายประเภท อาทิเช่น สิ่งทอ แปรรูป ท่องเที่ยว ผลิตเหล็กม้วน เฟอร์นิเจอร์ และก่อสร้าง senior advisor to the Lao National Chamber of Commerce and Industry.

ที่ปรึกษาอาวุโส หอการค้าแห่งชาติลาว "นายอ่อนสี บุดสิวงสัก" นำเสนอข้อเท็จจริงดังกล่าว ระหว่างเข้าร่วมงานสัมมนาธุรกิจลาวครั้งที่ 8 ที่กรุงเวียงจันทน์ โดยมีเป้าหมายอยู่ที่การเน้นให้รัฐบาลเห็นถึงปัญหาแรงงาน และมองหาทางแก้ไขที่เหมาะสม พร้อมระบุว่า อุตสาหกรรมสิ่งทอมีการจ้างงานอยู่ 31,000 คน แต่ยังต้องการแรงงานเพิ่มอีกปีละ 9,930 คน แต่ในขณะนี้ มีแรงงานรองรับอยู่เพียง 650 คนเท่านั้น

ขณะที่อุตสาหกรรมแปรรูป มีแรงงานอยู่ 20,000 คน แต่ยังต้องการเพิ่มอีก 300 คน ส่วนอุตสาหกรรมท่องเที่ยวที่ปัจจุบันมีการจ้างงาน 28,100 คน ยังต้องการแรงงานเพิ่มอีกราวปีละ 2,400 คน

นายอ่อนสี บอกด้วยว่า แม้จะเกิดภาวะขาดแคลนแรงงานขึ้นในประเทศ แต่ชาวลาวร่วม 100,000 คน กลับเดินทางข้ามเขตแดน เพื่อไปหางานทำในประเทศอื่นๆ ซึ่งรัฐบาลก็ไม่มีการออกมาตรการเพื่อควบคุมสถานการณ์นยี้แต่อย่างใด โดยหลายพื้นที่ในแถบตอนกลาง และตอนใต้ของประเทศ ตกอยู่ในภาวะที่ไม่มีแรงงานคนหนุ่มสาวที่จะทำงานในไร่นา เพราะคนหนุ่มสาวส่วนใหญ่อยากไปทำงานในประเทศอื่นๆ และทิ้งงานในไร่นาไว้ให้กับคนสูงวัย

การขาดแคลนแรงงานในพื้นที่กรุงเวียงจันทน์ ยังทำให้เกิดความขัดแย้งระหว่างบริษัทขึ้นมา และปัญหาก็แย่ลงไปอีก จากแรงงานที่ขาดวินัยในสถานที่ทำงาน ทำงานไม่มีประสิทธิภาพ และไม่พอใจในงานที่ทำอยู่ ซึ่งนายอ่อนสี บอกว่า เรื่องที่เกิดขึ้นบ่อยครั้ง คือการที่คนงานจำนวนหนึ่งขาดงานไป 2 หรือ 3 วัน หลังจากได้รับเงินเดือนแล้ว

ที่ปรึกษาอาวุโสรายนี้ บอกด้วยว่า หากสถานการณ์ยังคงเป็นเช่นนี้ต่อไป การเข้าเป็นหนึ่งในประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน หรือเออีซี ในปี 2558 จะทำให้ลาวขจาดความสามารถในการผลิตสินค้าคุณภาพ หรือสินค้า และโภคภัณฑ์ที่สามารถแแข่งขันได้ภายในตลาดเออีซี

การขาดแคลนแรงงาน และพนักงานที่ให้ผลผลิตสูง ถือเป็นความท้าทายสำคัญทั้งสำหรับนักลงทุนที่เข้าลงทุนในประเทศแล้ว และกลุ่มที่เพิ่งเข้ามาทำธุรกิจในลาว ซึ่งแม้ว่ากระทรวงแรงงาน และสวัสดิการสังคม ของลาว จะมีการจัดตั้วหน่วยงานด้านการจ้างงานขึ้นมาถึง 15 แห่ง แต่ลาวก็ยังตกอยู่ในภาวะขาดแคลนแรงงานอย่างรุนแรง

นอกจากเรื่องคนหนุ่มสาวนิยมเดินทางไปทำงานในต่างประเทศแล้ว กฎระเบียบของทางการก็เป็นหนึ่งในอุปสรรคสำหรับการจ้างงานในประเทศ โดยนักลงทุน และกลุ่มธุรกิจ จะต้องมีการจ่ายภาษีให้กับเจ้าหน้าที่ท้องถิ่น เพื่อการจ้างงานในพื้นที่ได้อย่างเสรี เนื่องจากอำนาจในการจ้างงานนั้น เป็นของหน่วยงานด้านแรงงานภายในประเทศ

นายอ่อนสี ย้ำว่า ถึงเวลาที่ลาวจะต้องพยายามเหนี่ยวรั้งคนหนุ่มสาวให้ทำงานอยู่ในประเทศให้ได้ เพื่อที่ลาวจะสามารถสร้าง และพัฒนาประเทศได้