ห้าม 'อวย' ผู้ใหญ่ : มีไฟต้องมีควัน

 ทุกหน่วยงานในพื้นที่ ไม่ให้ต้อนรับเอิกเกริก ห้ามขึ้นคัตเอาต์ ห้ามนักเรียน นักศึกษาตั้งแถวรับ การเลี้ยงอาหารก็ให้เรียบง่าย

แม้จะเคยได้ยินมาก่อนว่า พิธีกรรมต้อนรับผู้หลักผู้ใหญ่ของไทยเรา มีการทำอะไรเกินควร แต่ก็เพิ่งรู้ว่ามีเรื่องมีราวกันมากมายถึงขนาดนี้

คำถามที่เกิดขึ้นในใจผมทันทีก็คือ ธรรมเนียมประเพณีปฎิบัติเช่นนี้มีที่มาที่ไปอย่างไร? ใครเป็นคนเริ่ม? คงจะกล่าวหาว่าข้าราชการชั้นผู้น้อยเป็นผู้ริเริ่มกระบวนการ “อวย” และ “จัดฉาก” เช่นนี้ทั้งหมดเสียเลยก็คงไม่ได้

หรือผู้ใหญ่บางคนบางหน่วยงานเป็นผู้กำหนดว่าจะต้องมีการต้อนรับกันอย่างนี้เพื่อเป็นเกียรติและศักดิ์ศรีของท่านเองก็ได้

ข่าวชิ้นนี้บอกว่าคุณวิเชียร จันทรโณทัย ผู้ว่าราชการจังหวัดนครราชสีมา ได้ทำหนังสือส่งไปให้นายอำเภอ หน่วยงานราชการ และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ทั้ง 32 อำเภอ เมื่อวันที่ 9 กันยายนที่ผ่านมา แจ้งให้ทราบว่าต่อไปนี้ เมื่อผู้ว่าราชการจังหวัดนครราชสีมาเดินทางไปปฏิบัติภารกิจในพื้นที่ใด ไม่ต้องมีการจัดพิธีการต้อนรับอย่างอลังการ ขอให้ต้อนรับแบบคนธรรมดาทั่วไป

และมีแนวทางการต้อนรับที่กำหนดให้ไว้ 9 ข้อดังนี้

1. การต้อนรับขอให้เป็นไปด้วยความเรียบง่าย ไม่ต้องมีการจัดรถนำ ไม่มีการปิดกั้นถนนบนเส้นทาง จะกระทบการสัญจรบุคคลอื่นทุกกรณี ไม่ต้องขึ้นป้ายหรือคัตเอาต์ที่มีรูปผู้ว่าราชการจังหวัดนครราชสีมาในเส้นทางและบนเวที

2. ไม่จำเป็นต้องตั้งเวที ให้ใช้พื้นธรรมดาไม่ต้องประดับผ้าทั้งเวทีและเต็นท์

3. ไม่จำเป็นต้องมีโพเดียม สำหรับผู้ว่าฯกล่าวใช้ไมค์สายหรือไมค์ลอยก็ได้

4. ไม่จำเป็นต้องตั้งแถวรอรับ ห้ามนำนักเรียน นักศึกษามาตั้งแถวรอรับเป็นอันขาด ประชาชนที่มาร่วมงานต้องไม่ตากแดดร้อนเป็นอันขาด

5. ไม่จำเป็นต้องผูกผ้าขาวม้า หรือถ้าจำเป็นต้องผูกให้ผูกได้ 1 ผืนเท่านั้น

6. ไม่ต้องมีการแสดง ต้อนรับใดๆ ทั้งสิ้น

7. การปรบมือต้อนรับไม่ควรยาวเกิน 5 วินาที และไม่ควรให้พิธีกรกล่าวเยินยอผู้ว่าฯแต่อย่างใด ควรกล่าวเฉพาะนโยบายและความมุ่งมั่นในการแก้ไขปัญหาประชาชน น้ำแล้ง น้ำท่วม การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การดำเนินการตามนโยบายรัฐบาลเท่านั้น

8. การดำเนินกิจกรรมพิธีการต่างๆ ขอให้กระชับใช้เวลาสั้นที่สุด แต่ให้พาไปพบประชาชนและดูสถานที่ที่เป็นปัญหาให้มากที่สุด

9. การเลี้ยงอาหารให้เรียบง่าย ควรเป็นอาหารจานเดียว เช่น ก๋วยเตี๋ยว ผัดหมี่ จะดีที่สุด

คุณวิเชียรบอกว่าเคยมีหนังสือแจ้งไปยังหน่วยงานต่างๆ ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2558 เป็นช่วงเข้ามาดำรงตำแหน่ง เป็นผู้ว่าราชการจังหวัดนครราชสีมาครั้งแรก และช่วงนี้ใกล้หมดปีงบประมาณ อาจมีการเกษียณอายุราชการ หรือโยกย้ายตำแหน่งเข้ามาใหม่ จึงต้องส่งหนังสือไปแจ้งย้ำอีกรอบ

แต่ที่ควรแก่การวิจัยวิจารณ์ต่อก็คือว่า ปรากฎการณ์เช่นนี้ย่อมไม่ได้เกิดจากข้าราชการชั้นผู้น้อยเป็นผู้ทำเพื่อ “เอาใจ” ผู้ใหญ่ฝ่ายเดียว แต่ความเป็นจริงอาจเกิดขึ้นจากที่ผู้ใหญ่เองนั่นแหละ สั่งการให้มีการต้อนรับขับสู้กันอย่างเอิกเกริกทุกครั้งที่ไปเยี่ยม

และหากผู้ใหญ่ต้องการไปตรวจงานเพื่อรู้ถึงสภาพปัญหาท้องถิ่นจริง ๆ ก็ไม่จำเป็นจะต้องแจ้งล่วงหน้า ซึ่งหากเป็นเช่นนั้นก็จะไม่เกิดการตระเตรียมระดมผู้คนมาต้อนรับ อีกทั้งผู้ใหญ่ก็จะได้รู้ว่าความเป็นจริงแท้ ๆ นั้นเป็นเช่นไร

ดังนั้น น่าจะมี “คัมภีร์ 9 ข้อ” สำหรับข้าราชการและนักการเมือง ที่จะต้องไม่เรียกร้องให้มีการต้อนรับตนอย่างอลังการ อีกทั้งต้องสั่งการให้คนรอบข้างของข้าราชการระดับสูงทั้งหลายต้องไม่ “แอบสั่งการ” ให้ข้าราชการท้องถิ่นต้องจัดการต้อนรับให้เกินเลยความจำเป็นอีกด้วย

ผมไม่เชื่อว่าข้าราชการชั้นผู้น้อยต้องการ “อวย” หรือ “จัดฉาก” ต้อนรับผู้ใหญ่ หากไม่ใช่เป็นเพราะว่าหากพวกเขาไม่ทำเช่นนี้ ผลกรรมที่ตามมาจะสาหัสสำหรับหน้าที่งานการของพวกเขาอย่างไร