ประชุมครม.สัปดาห์นี้ คาดว่าจะมีการเสนอชื่อ
“รัฐบาลส่วนหน้า” หรือ “ผู้แทนพิเศษของรัฐบาล” เพื่อแก้ปัญหาการ (ไม่) บูรณาการของหน่วยงานที่รับผิดชอบ การแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยเฉพาะในระดับพื้นที่
ย้อนดูตลอด 35 ปี ตั้งแต่ยุค พล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ เรามีองค์กรลักษณะนี้ถึง 11 องค์กรแล้ว ตั้งแล้วก็ยุบ ยุบแล้วก็ตั้งมากว่า 3 ทศวรรษ ไล่เรียงให้ดูกันชัดๆ แบบนี้
1. ศอ.บต. กับ พตท.43 ซึ่งหมายถึง ศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) และ กองบัญชาการผสมพลเรือนตำรวจทหารที่ 43 (พตท.43) ตั้งขึ้นเมื่อปี 2524 ในรัฐบาล พล.อ.เปรม และใช้งานมาต่อเนื่องยาวนาน กระทั่งถูกยุบในปี 2545 รัฐบาลทักษิณ
2. กปต. หรือ คณะกรรมการนโยบายเฉพาะกิจแก้ไขปัญหาและพัฒนาจังหวัดชายแดนภาคใต้ ตั้งขึ้นเมื่อปี 2546 หลังยุบ ศอ.บต.กับ พตท.43 แล้วสถานการณ์กลับมาปะทุรุนแรง
3. กอ.สสส.จชต. หรือ กองอำนวยการเสริมสร้างสันติสุขจังหวัดชายแดนภาคใต้ ตั้งขึ้นในปี 2547 หลังเหตุการณ์ปล้นปืนครั้งมโหฬารที่นราธิวาส
4 และ 5. กสชต. กับ กบชต. ซึ่งหมายถึง กองอำนวยการนโยบายเสริมสร้างสันติสุขจังหวัดชายแดนภาคใต้ (กสชต.) และ คณะกรรมการบริหารจัดการในพื้นที่ ตามนโยบายและยุทธศาสตร์ เสริมสร้างสันติสุขจังหวัดชายแดนภาคใต้ (กบชต.) ตั้งขึ้นในปี 2548
6. ศอ.บต. กับ พตท. (ไม่มีตัวเลข 43) ถูกฟื้นขึ้นมาอีกครั้งในปี 2549 ในรัฐบาล พล.อ.สุรยุทธ์ จุลานนท์
7. กอ.รมน. หรือ กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในราชอาณาจักร ตั้งขึ้นตาม พ.ร.บ.ความมั่นคง ปี 2551 และมีองค์กรเฉพาะกิจที่รับผิดชอบปัญหาภาคใต้ คือ กอ.รมน.ภาค 4 ส่วนหน้า
8. ศอ.บต. ในโครงสร้างใหม่ที่มีกฎหมายรองรับ คือ พ.ร.บ.บริหารราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ พ.ศ.2553 ออกแบบโดยรัฐบาลประชาธิปัตย์ ให้มีสถานะเทียบเท่า กอ.รมน. โดยรับผิดชอบงานด้านการพัฒนาและอำนวยความยุติธรรม
9. ศูนย์ปฏิบัติการแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้ ตั้งขึ้นเมื่อปี 2555 ในรัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ หวังสร้างเอกภาพทั้งระดับนโยบายและปฏิบัติ
10. คปต. หรือ คณะกรรมการขับเคลื่อนการแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้ เป็นองค์กรดับไฟใต้ที่คุมการแปรนโยบายไปสู่การปฏิบัติของรัฐบาล คสช.
11. รัฐบาลส่วนหน้า แม้จะมี คปต.แล้ว แต่การทำงานก็ยังไม่เป็นเอกภาพ รัฐบาล คสช.จึงดำริตั้ง “รัฐบาลส่วนหน้า” ขึ้นมาอีก
สรุปว่าตลอด 35 ปีที่ผ่านมา ปัญหาหลักของภาคใต้คือระบบราชการ ที่ไม่ยอมบูรณาการใช่หรือไม่?
