วันศุกร์ ที่ 16 ตุลาคม 2569

Login
Login

Jasmine Spring : มะลิจะบานที่กัมพูชา

การเมืองกัมพูชา กำลังปรับตัวเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงที่น่าตื่นตาตื่นใจอย่างยิ่ง เมื่อฝ่ายค้านยืนยันว่า

รัฐบาลของ นายกฯ ฮุนเซน โกงเลือกตั้ง และพวกเขาจะประท้วงจนกว่าจะมีการแก้ไขเยียวยา ตามกติกาแห่งระบอบประชาธิปไตยที่แท้จริง

นักวิเคราะห์บางคนเรียกปรากฏการณ์ใหม่ของเขมร ว่าเป็น “Jasmine Spring” หรือ “ดอกมะลิแย้มบานในฤดูใบไม้ผลิ”

เป็นการเปรียบเปรยกับ Arab Spring ของตะวันออกกลาง ที่ประชาชนลุกฮือขึ้นมาโค่นผู้ปกครองประเทศ ที่กุมอำนาจยาวนาน และไม่ยอมให้ประชาชนมีส่วนร่วมในกระบวนการทางการเมืองอย่างแท้จริง

ผลการเลือกตั้งที่ กกต. ของกัมพูชายืนยันว่าจบสิ้นแล้ว คือ ให้พรรค CPP ของฮุนเซน ได้ 68 ที่นั่ง และ พรรคกู้ชาติ (CNRP) ของ สม รังสี ได้ 55 ที่นั่ง จากทั้งหมด 123 ที่นั่งในรัฐสภาของกัมพูชา

ฝ่ายค้านยืนยันว่ามีการโกงเลือกตั้งอย่างมโหฬาร เพราะเขาเชื่อว่าเขาได้ทั้งหมด 63 ที่นั่ง ซึ่งหากเป็นเช่นนั้นจริง ก็แปลว่า พรรคของฮุนเซน ที่ปกครองประเทศมายาวนานถึง 28 ปีนั้น จะได้เพียง 60 ที่นั่ง ต้องเป็นฝ่ายค้าน โดยที่ สม รังสี จะต้องเป็นนายกรัฐมนตรี

ก่อนหน้าวันเลือกตั้ง (28 กรกฎาคม) ไม่มีใครเชื่อว่า พรรคฝ่ายค้านจะสามารถได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญเช่นนี้ เพราะว่า ฮุนเซน กุมอำนาจรัฐเกือบเบ็ดเสร็จ สื่อกระแสหลักทั้งหมดอยู่ภายใต้การควบคุมของรัฐบาลอย่างเหนียวแน่น และกลไกรัฐทั่วประเทศ ก็อยู่ภายใต้อิทธิพลของฮุนเซน อย่างฝังรากลึกมาตลอด

แต่เครือข่ายสื่อสังคม หรือ social media ทำให้คนรุ่นใหม่และชนชั้นกลางมีโอกาสได้แสดงความเห็นต่อต้านอำนาจเก่าอย่างกว้างขวางเป็นครั้งแรก การระดมพลังของผู้มีสิทธิออกเสียงจึงคึกคักและได้ผลเกินกว่าที่ ฮุนเซน จะคาดได้

ไม่ต่างจากที่ social media ทำให้ผลการเลือกตั้งที่สิงคโปร์และมาเลเซีย พลิกไปอยู่ข้างฝ่ายค้าน จนฝ่ายรัฐบาลที่กุมอำนาจมายาวนานก็แตกตื่นครั้งใหญ่

ฮุนเซน ได้ส่งรถหุ้มเกราะประจำหลายๆ จุดในกรุงพนมเปญ เพื่อ “รักษาความปลอดภัย” ท่ามกลางการเดินขบวนของฝ่ายค้านและคนรุ่นใหม่จำนวนเพิ่มขึ้นทุกขณะ

แม้ว่าฝ่ายค้านจะไม่สามารถโค่นฮุนเซนได้ในระยะเวลาอันใกล้ แต่คำว่า “Jasmine Spring” ก็จะส่งสัญญาณเตือนไปยัง ฮุนเซน และพรรคพวกว่า ต่อไปนี้พวกเขาจะไม่สามารถยึดครองอำนาจอย่างเบ็ดเสร็จ ให้อยู่ในคนกลุ่มเดียวเหมือนที่ผ่านมากว่า 28 ปีได้อีกต่อไป

หากว่า ฮุนเซน ไม่ยอมแบ่งปันอำนาจการบริหารบ้านเมืองให้แก่คนกลุ่มอื่นๆ เพื่อให้เกิดความเป็นประชาธิปไตยอย่างแท้จริงแล้ว การเมืองเขมรก็จะเขม็งเกลียวยิ่งขึ้น

มีความเป็นไปได้ว่าความขัดแย้งลักษณะคล้ายๆ กับของประเทศไทย อาจจะเกิดในกัมพูชา ซึ่งอาจจะนำไปสู่วังวนแห่งการเผชิญหน้า ที่รุนแรงหนักหน่วงมากขึ้นอย่างน่ากลัว

ภาพของการปะทะระหว่างฝ่ายสนับสนุนและต่อต้านรัฐบาลของไทยและอียิปต์ กำลังจะก่อตัวขึ้นในกัมพูชาหรือไม่ ย่อมอยู่ที่ว่า ฮุนเซน จะยอมรับความจริงหรือไม่ ว่า การเมืองในยุคดิจิทัลเช่นนี้ มิอาจจะเดินหน้าด้วยกติกาและพฤติกรรมอย่างเก่า...ได้อีกต่อไป

ฤดูดอกมะลิบานจึงไม่ควรจะเป็นมะลิสีเลือด