วาทกรรม"ขยะ"ในทัศนะของ"ปลอดประสพ"

กลายเป็น "วลีเด็ด" ของสัปดาห์นี้ในชั่วข้ามคืน จากคำให้สัมภาษณ์ของ นายปลอดประสพ สุรัสวดี รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานคณะกรรมการบริหารจัดการน้ำและอุทกภัย (กบอ.) ร้อนฉ่าต้อนรับการประชุมน้ำโลก “Asia Pacific water summit” ครั้งที่ 2 ที่เชียงใหม่ แซงหน้าเนื้อหาการประชุมที่มีเป้าหมายเพื่อแลกเปลี่ยนประสบการณ์ผู้นำด้านน้ำจาก 50 ชาติในกลุ่มเอเชียแปซิฟิก ต่อการรับมือภัยพิบัติน้ำท่วม และการบริหารจัดการน้ำ ซึ่งเปิดฉากมาตั้งแต่ 14 พ.ค.ที่ผ่านมา

แม้ก่อนหน้านี้แทบจะไม่มีสัญญาณการเดินทางมาประท้วง แต่ในทางกลับกันมีรายงานถึงการคุกคามกลุ่มนักเคลื่อนไหว โดยให้เจ้าหน้าที่สันติบาล และเจ้าหน้าที่ตำรวจ มาสอบถามข้อมูลความเคลื่อนไหวถึงสำนักงาน และบ้านพักส่วนตัวของคนที่ทำงาน ด้านทรัพยากรน้ำ และโทรศัพท์ติดตามอย่างต่อเนื่อง

แต่จุดนี้ยังไม่เท่ากับคำพูดของนายปลอดประสพ ที่กล่าวหากลุ่มเอ็นจีโอว่าเป็น "ขยะ" จนทำให้นักเคลื่อนไหว นักสิทธิมนุษยชน ได้ออกแถลงการณ์เรื่อง "การละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์และเสรีภาพในการชุมนุม” ให้นายปลอดประสพ กล่าวขอโทษประชาชนที่ใช้คำว่า “ขยะ” เพราะเป็นการละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ขึ้น

กระนั้นก็ตาม แต่สำหรับคนชื่อปลอดประสพ คงจะไม่มีคำกล่าวขอโทษใดๆ แต่เขากลับให้เหตุผลว่า กลุ่มคนเหล่านั้นได้มีการด่าทอด้วยถ้อยคำหยาบคายเช่นกันในเว็บไซต์ไม่เห็นมีการกล่าวขอโทษมาเช่นกัน

เขา บอกว่า คำว่า “ขยะ” ที่ได้กล่าวไปนั้นในทางวิชาการแล้วในต่างประเทศเมื่อมีการเรียกคนว่า “ขยะ” ในภาษาอังกฤษใช้คำว่า “Garbage” แปลว่า “ไม่ได้เรื่อง” ซึ่งไม่ใช่ถ้อยคำหยาบคาย มองว่า เป็นการตีความหมายกันไปเอง"

ผู้เขียนลองเปิดพจนานุกรมฉบับอังกฤษ-ไทย ความหมายของ Garbage (การ์- เบจ) แปลว่า ขยะ, มูลฝอย, เศษสิ่งของ, สิ่งที่ไร้ค่า, ของเลว,การพูดปด, การพูดที่ไร้สาระ จริงอยู่แม้จะแปลแบบถูไถตีความตามฉบับปลอดประสพ ที่เขาคงเลือกเอานิยาม ความหมายก็คงไม่ผิด

แต่ในมุมของนายหาญณรงค์ เยาวเลิศ ประธานสมัชชาองค์กรเอกชนด้านสิ่งแวดล้อม และคุ้มครองทรัพยากรธรรมชาติ เขามองว่า เป็นคำพูดที่ดูถูก เหยียดหยาม ข่มขู่คุกคาม และไม่น่าจะมาจากปากคนที่เป็นถึงรองนายกรัฐมนตรี

“ประสบการณ์ที่ผ่านมาพบว่าเวทีนานาชาติระดับผู้นำที่ จัดในประเทศประชาธิปไตยนั้น มีหลักปฏิบัติคือเปิดโอกาสให้ทุกภาคส่วนแสดงความคิดเห็นอย่างหลาก หลาย เพราะรัฐบาลเพียงฝ่ายเดียวไม่สามารถที่จะมีข้อมูลและประเมินสถานการณ์ได้ อย่างรอบด้าน”

ไม่ว่าสังคมจะตีความหมายเรื่อง "ขยะ" แบบที่ต่างประเทศใช้กันหรือไม่ แต่ที่นี่ประเทศไทยก็คงอยาก "ปลอด"จากคำว่า ขยะ