'สหรัฐ-อิหร่าน' ให้ข้อมูลขัดแย้งกัน สร้างความสับสนดีลสันติภาพเปราะบาง

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์กล่าวในวันอังคาร (23 มิ.ย.) ว่า อิหร่านได้ตกลงให้มีการตรวจสอบนิวเคลียร์อย่างไม่มีกำหนดการสิ้นสุด ขณะที่เตหะรานบอกว่า พวกเขาไม่ได้ยอมอ่อนข้อให้กับการเจรจา ซึ่งก่อให้เกิดคำถามเกี่ยวกับความยั่งยืนของข้อตกลงสันติภาพที่มีความเปราะบาง

ทรัมป์กล่าวอ้างว่า อิหร่านตกลงที่จะอนุญาตให้ผู้ตรวจสอบระหว่างประเทศเข้าถึงโรงงานนิวเคลียร์ที่เสียหายได้อย่างไม่มีกำหนด

“อิหร่านตกลงที่จะให้มีการตรวจสอบนิวเคลียร์ระดับสูงสุดต่อไปในอนาคต (ไม่มีที่สิ้นสุด!!!) อย่างเต็มที่” ทรัมป์โพสต์ในโซเชียลมีเดีย

อย่างไรก็ดี ทรัมป์กล่าวว่าการเจรจากับอิหร่านเป็นไปอย่างราบรื่น

“เราเข้ากันได้ดีมาก” ทรัมป์กล่าวในการปราศรัยที่รัฐเพนซิลเวเนีย

แต่อิหร่านปฏิเสธว่าไม่ได้หารือเรื่องโครงการนิวเคลียร์ในการเจรจา และกล่าวว่าไม่ได้ตกลงที่จะเชิญผู้ตรวจสอบจากสำนักงานพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศกลับเข้ามาในประเทศ

สำหรับการคืนทรัพย์สินที่ถูกอายัด ทรัมป์บอกว่า ทรัพย์สินเหล่านั้นจะนำไปใช้ซื้ออาหารและเวชภัณฑ์จากสหรัฐ ในขณะที่อาลี บาห์เรนี เอกอัครราชทูตอิหร่านประจำสหประชาชาติ (ยูเอ็น) กล่าวว่า อิหร่านจะเป็นผู้ตัดสินใจว่าจะใช้เงินเหล่านั้นอย่างไร

สงครามคู่ขนานของอิสราเอลกับกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่านในเลบานอนยังคงเป็นประเด็นที่ขัดแย้งกันอยู่

บาห์เรนีกล่าวว่า ข้อตกลงดังกล่าวต้องการให้อิสราเอลถอนทหารออกจากเลบานอน ในขณะที่อิสราเอลยืนยันจะคงปักหลักเขตปลอดภัยในเลบานอนตอนใต้และดำเนินการ “กำจัด” ภัยคุกคามต่อทหารและพลเมืองอิสราเอลต่อไป

แม้ว่าอิสราเอลและเลบานอนจะกลับมาเจรจากันอีกครั้งในกรุงวอชิงตันเมื่อวันอังคาร (23 มิ.ย) แต่อิสราเอลยังคงโจมตีเลบานอนและทำให้มีผู้เสียชีวิต 2 รายทางตอนใต้ของประเทศในวันอังคาร ซึ่งทำให้กลุ่มฮิซบอลเลาะห์กล่าวหาอิสราเอลว่า ยังคงละเมิดข้อตกลงหยุดยิงที่ส่วนใหญ่มีผลบังคับใช้มาตั้งแต่เมื่อวันอาทิตย์ (21 มิ.ย.)

จะเห็นได้ว่า ทั้งสหรัฐและอิหร่านที่เพิ่งจัดการเจรจารอบแรกในสวิตเซอร์แลนด์และสิ้นสุดลงเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมานั้น ต่างให้ข้อมูลที่ขัดแย้งกันเกี่ยวกับแรงจูงใจทางการเงินสำหรับอิหร่าน รวมถึงการควบคุมช่องแคบฮอร์มุซ และสงครามคู่ขนานของอิสราเอลในเลบานอน ซึ่งล้วนเป็นประเด็นสำคัญในกรอบข้อตกลงที่ทั้งสองประเทศลงนามเมื่อสัปดาห์ที่แล้วเพื่อยุติสงคราม

อย่างไรก็ตาม ยังมีข่าวดีในการแข่งขันฟุตบอลโลก สหรัฐได้ผ่อนปรนข้อจำกัดการเดินทางของนักฟุตบอลทีมชาติอิหร่านในการแข่งขันฟุตบอลโลก 2026 โดยอนุญาตให้ทีมสามารถเดินทางจากติฮัวนา ประเทศเม็กซิโก ไปยังซีแอตเติลได้สองวันก่อนการแข่งขันนัดถัดไป จากเดิมที่ให้เวลาเดินทางล่วงหน้าแค่หนึ่งวัน

คะแนนนิยมลด ทรัมป์ถูกบีบให้ถอนทัพออกจากพื้นที่สงคราม

รอยเตอร์รายงานว่า จากผลสำรวจพบสัญญาณบ่งชี้ว่าการสนับสนุนสงครามภายในประเทศเริ่มลดลง ส่วนคะแนนนิยมของทรัมป์เริ่มลดน้อยลง ขณะที่วุฒิสภาที่พรรครีพับลิกันครองเสียงข้างมากได้ขัดคำสั่งประธานาธิบดีและลงมติยุติสงคราม ซึ่งเป็นการกระทำเชิงสัญลักษณ์ที่แสดงให้เห็นถึงรอยร้าวภายในพรรค

ผลสำรวจของรอยเตอร์/อิปซอส พบว่า ชาวอเมริกัน 35% คิดว่าสหรัฐอยู่ในสถานะที่อ่อนแอกว่าเมื่อก่อนเกิดสงครามกับอิหร่าน แต่ 23% เชื่อว่าสหรัฐอยู่ในสถานะที่แข็งแกร่งขึ้น

ด้านวุฒิสภาลงมติด้วยคะแนน 50 ต่อ 48 เสียง สนับสนุนมติยุติสงครามที่ผ่านสภาผู้แทนราษฎรเมื่อต้นเดือนนี้ สะท้อนให้เห็นถึงความกังวลที่เพิ่มขึ้นเกี่ยวกับความขัดแย้งที่ไม่เป็นที่สนับสนุน แม้แต่ในกลุ่มสมาชิกพรรครีพับลิกันบางส่วนของทรัมป์

นับเป็นครั้งแรกที่ทั้งสองสภาของรัฐสภาผ่านมติที่สั่งการโดยตรงให้ประธานาธิบดีถอนกำลังทหารสหรัฐออกจากพื้นที่สู้รบภายใต้กฎหมายอำนาจสงคราม แต่ยังไม่ชัดเจนในทันทีว่าผลการลงคะแนนจะส่งผลกระทบต่อความขัดแย้งอย่างไร

ทั้งนี้ กรอบข้อตกลงดังกล่าวยังไม่ได้กำหนดข้อจำกัดใดๆ ต่อโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน ซึ่งเป็นประเด็นที่จะต้องหารือกันในการเจรจา ช่วง 60 วันหลังบรรลุดีลเบื้องต้น