‘สหรัฐ’ ขู่คว่ำบาตร ‘วีซ่า’ ต่อจีน หลังพบปักกิ่งชะลอรับผู้ถูกเนรเทศกลับบ้าน

เจ้าหน้าที่รัฐบาลทรัมป์ระดับอาวุโสเผยกับรอยเตอร์ว่า จีน กำลังชะลอความพยายามรับพลเมืองชาวจีนที่อยู่ในสหรัฐอย่างผิดกฎหมายกลับบ้าน พร้อมเตือนว่า วอชิงตันอาจเพิ่มมาตรการจำกัดการเดินทางต่อจีน หากปักกิ่งไม่เปลี่ยนท่าที

คำขู่ใหม่ของสหรัฐที่มีต่อจีนนี้ มีขึ้นหลายวันก่อนที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ จะเยือนปักกิ่งวันที่ 14-15 พ.ค.69 นี้ ท่ามกลางประเด็นปัญหาอื่นๆ และคาดว่าทรัมป์อาจหยิบยกประเด็นการเนรเทศขึ้นมาในระหว่างหารือกับประธานาธิบดีสี จิ้นผิงของจีน

การเยือนนี้ถือว่ามีความสำคัญสำหรับ “ทรัมป์” ผู้ที่หวังว่าจะบรรลุข้อตกลงการค้ากับปักกิ่ง ตามที่เขาประกาศไว้กับผู้สนับสนุนก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมในเดือนพ.ย. ซึ่งผลสำรวจคะแนนนิยมบ่งชี้ว่า พรรครีพับลิกันอาจต้องเผชิญกับความสูญเสีย

นับตั้งแต่กลับสู่ทำเนียบขาวเมื่อต้นปีที่แล้ว ทรัมป์ได้ขู่ขึ้นภาษี และดำเนินมาตรการคว่ำบาตรกับหลายประเทศที่ไม่ยอมรับผู้ถูกเนรเทศ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญในการหาเสียงเพื่อเข้าสู่ทำเนียบขาว และใช้นโยบายตรวจคนเข้าเมืองที่เข้มงวด

หลายปีที่ผ่านมา จีนต่อต้านคำขอของสหรัฐให้นำตัวพลเมืองของตนหลายหมื่นคนที่พำนักในอเมริกาเกินกำหนด หรือเข้าประเทศอย่างผิดกฎหมาย แต่เมื่อทรัมป์เข้ารับตำแหน่ง จีนก็แสดงท่าทียินดีที่จะส่งตัว “พลเมืองจีนที่ได้รับการยืนยันแล้ว” กลับประเทศหลังจากตรวจสอบเสร็จสิ้น แต่ปักกิ่งบอกว่าการดำเนินการดังกล่าวต้องใช้เวลา

แหล่งข่าวเจ้าหน้าที่สหรัฐอาวุโสกล่าวว่า หลังจากที่จีนรับพลเมืองที่ถูกเนรเทศประมาณ 3,000 คนกลับบ้าน โดยผ่านเที่ยวบินเช่าเหมาลำ และเที่ยวบินพาณิชย์ในช่วงต้นปี 2025 พวกเขาก็ลดระดับความร่วมมือลงในช่วง 6 เดือนที่ผ่านมา

แหล่งข่าวเผยต่อว่า จีนปฏิเสธการร่วมมือกับสหรัฐอย่างเต็มที่ เพื่อนำตัวพลเมืองของตนกลับประเทศ และเรียกท่าทีนี้ว่าเป็น การละเมิดพันธกรณีระหว่างประเทศ และความรับผิดชอบของจีนที่มีต่อประชาชนของตน

แหล่งข่าวเจ้าหน้าที่กล่าวว่า หากจีนไม่เพิ่มความร่วมมือในการเนรเทศคนเหล่านั้น สหรัฐอาจพิจารณาเพิ่มวงเงินหลักประกันในการยื่นขอวีซ่า รวมถึงอาจปฏิเสธวีซ่า และปิดกั้นการเข้าประเทศบริเวณชายแดนมากขึ้น

“การที่รัฐบาลจีนไม่ดำเนินการใดๆ จะส่งผลกระทบต่อการเดินทางในอนาคตของพลเมืองจีนที่ปฏิบัติตามกฎหมาย” เจ้าหน้าที่คนดังกล่าวย้ำ

สถานทูตจีนในกรุงวอชิงตัน ยังไม่ตอบกลับคำขอความคิดเห็นจากรอยเตอร์ ขณะที่ก่อนหน้านี้ปักกิ่งกล่าวว่า พวกเขาคัดค้านผู้อพยพผิดกฎหมาย และเรียกปัญหานี้ว่าเป็น “ประเด็นระดับนานาชาติที่ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างประเทศ”

ชาวจีนอยู่ในสหรัฐอย่างผิดกฎหมายนับแสน

ในสมัยรัฐบาลอดีตประธานาธิบดีโจ ไบเดน จำนวนชาวจีนที่ข้ามแดนทางชายแดนตอนใต้ของสหรัฐอย่างผิดกฎหมายเพิ่มขึ้นจากจำนวนที่น้อยมากเป็นหลักหลายหมื่นคน เนื่องจากเศรษฐกิจจีนเผชิญกับอุปสรรคมากมาย และวีซ่าสหรัฐก็ขอได้ยากเพราะมาตรการจำกัดในยุคการแพร่ระบาดโควิด-19

รอยเตอร์อ้างอิงเจ้าหน้าที่สหรัฐรายงานว่า ตอนนี้มีชาวจีนในสหรัฐที่ไม่มีเอกสารเข้าประเทศอย่างถูกกฎหมายมากกว่า 100,000 คน และมี 30,000 คน ได้รับคำสั่งขั้นสุดท้ายให้เนรเทศแล้ว และในจำนวนนั้น มีกว่า 1,500 คน ที่ถูกจับกุมเพื่อรอเนรเทศ ซึ่งคนส่วนใหญ่ในกลุ่มที่รอเนรเทศเคยก่อคดีอาชญากรรมด้วย

ขณะที่ The Migration Policy Institute (MPI) คาดการณ์ต่างไป โดยพบว่า ช่วงกลางปี 2022 มีผู้อพยพชาวจีนราว 239,000 คนที่ไม่ได้รับอนุญาตให้อยู่ในสหรัฐ

จีนอาจใช้เรื่องผู้อพยพต่อรองสหรัฐ

ผู้อพยพไม่มีเอกสารในสหรัฐจำนวนมากที่ถือสัญชาติอื่นๆ อย่างอินเดีย ต่างให้ความร่วมมือกับสหรัฐอย่างเต็มที่ แต่จีนกลับลดระดับความร่วมมือลง

สหรัฐต้องการให้ปักกิ่งจัดหาเอกสารการเดินทาง และอนุมัติเที่ยวบินเช่าเหมาลำของหน่วยงานศุลกากร และพิทักษ์ชายแดน (Customs and Border Protection) สำหรับนำผู้ถูกเนรเทศกลับประเทศ โดยค่าใช้จ่ายทั้งหมดสหรัฐเป็นผู้ออกให้

ภายใต้มาตรา 243(d) ของกฎหมายตรวจคนเข้าเมือง และสัญชาติ สหรัฐสามารถกำหนดมาตรการคว่ำบาตรวีซ่าต่อประเทศที่ถือว่า “ดื้อรั้น” ในการปฏิบัติตามคำขอส่งตัวกลับประเทศ ซึ่งเป็นมาตรการที่กระทรวงความมั่นคงแห่งมาตุภูมิใช้กับประเทศจีนเป็นประจำ

เจ้าหน้าที่สหรัฐตั้งแต่สมัยรัฐบาลโอบามา กล่าวว่า พวกเขาเชื่อว่าจีนชะลอการออกเอกสารเดินทางใหม่ให้กับผู้ถูกเนรเทศ เพราะไม่ต้องการรับตัวพวกเขากลับ หรือมองว่าประเด็นนี้เป็นเครื่องมือที่จะใช้ต่อรองกับวอชิงตันได้

ด้านเจ้าหน้าที่บังคับใช้กฎหมายของสหรัฐบอกกับรอยเตอร์ว่า บางครั้งจีนพยายามเชื่อมโยงคำขอของวอชิงตันเกี่ยวกับการเนรเทศ เข้ากับคำขอของปักกิ่งในการส่งตัวผู้ต้องหาทางเศรษฐกิจหรือการเมืองที่หลบหนีไปยังสหรัฐกลับประเทศจีน

 

 

 

 

พิสูจน์อักษร....สุรีย์  ศิลาวงษ์