การแข่งขันสร้างเอไอทั่วโลกกำลังปรับโฉมเส้นทางการขนส่งสินค้าทางอากาศ กระตุ้นให้สายการบินต้องออกแบบเครือข่ายเส้นทางบินใหม่รอบๆ ศูนย์กลางการผลิตเซมิคอนดักเตอร์ ขณะที่อีคอมเมิร์ซข้ามประเทศกำลังสูญเสียแรงส่ง
สายการบินและบริษัทโลจิสติกส์กล่าวกับสำนักข่าวรอยเตอร์ว่า หลังการระบาดของโควิด-19 ปริมาณการจัดส่งพัสดุเพิ่มขึ้นชั่วคราว แต่รอบนี้แตกต่างออกไปด้วยคาดว่า ความต้องการโครงสร้างพื้นฐานด้านเอไอจะคงอยู่ต่อไปอีกหลายปี เนื่องจากบริษัทต่างๆ ได้สั่งซื้อชิปหน่วยความจำและโปรเซสเซอร์ขั้นสูงไว้ล่วงหน้าในระยะยาว และวางแผนที่จะลงทุนหลายแสนล้านดอลลาร์ในศูนย์ข้อมูล
ในขณะเดียวกัน กฎระเบียบการนำเข้าสินค้ามูลค่าต่ำในสหรัฐอเมริกาและยุโรปที่เข้มงวดมากขึ้นกำลังชะลอการช้อปปิ้งออนไลน์ข้ามพรมแดน ซึ่งเป็นแหล่งการเติบโตที่สำคัญของอุตสาหกรรมนี้ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา
“อีคอมเมิร์ซเป็นเสาหลักใหญ่สุดตัวเดียวที่ทำให้การขนส่งสินค้าทางอากาศเติบโต แต่ไม่ได้เป็นเช่นนั้นอีกแล้ว” Niall van de Wouw หัวหน้าฝ่ายขนส่งทางอากาศของ Xeneta บริษัทวิเคราะห์การขนส่งสินค้ากล่าวไว้ในรายงานแนวโน้มครึ่งปีแรกในเดือนนี้
โคเรียนแอร์ เป็นหนึ่งในตัวอย่างการเปลี่ยนผ่านที่ชัดเจนที่สุด รายได้จากการขนส่งสินค้าพุ่งขึ้น 46% ในไตรมาสสองมาอยู่ที่ 1.54 ล้านล้านวอน (1.07 พันล้านดอลลาร์) ได้แรงหนุนจากชิปเอไอ ตู้แร็คเซิร์ฟเวอร์ และโครงสร้างพื้นฐานดาต้าเซ็นเตอร์ ที่โคเรียนแอร์ กล่าวว่า เข้ามาแทนที่การขนส่งสินค้าอีคอมเมิร์ซจากจีนในฐานะกลไกหลักในการเติบโตไปแล้ว
เจดง อึม รองประธานบริหารและหัวหน้าธุรกิจขนส่งสินค้าของโคเรียนแอร์ ระบุ “การขนส่งสินค้าเทคโนโลยีขั้นสูงขยายตัวอย่างรวดเร็วและกลายเป็นตัวขับเคลื่อนการเติบโตหลัก” และว่า ความต้องการเห็นได้ชัดมาก บริษัทต่างๆ สั่งซื้อชิปความจำแบนด์วิธสูงและโปรเซสเซอร์ล่วงหน้าสองถึงสามปี และสูงกว่าอุปทานอย่างต่อเนื่อง
ตามข้อมูลของ Xeneta ในเดือน เม.ย.ยอดขายเซมิคอนดักเตอร์ทั่วโลกเพิ่มขึ้นกว่าสองเท่าเมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า ในทางตรงกันข้าม การส่งออกสินค้ามูลค่าต่ำและการค้าออนไลน์ของจีนลดลง 7% ในเดือนพ.ค.ลดลงติดต่อกันเป็นเดือนที่ 6
ปีที่แล้ว สหรัฐเลิกอนุญาตให้สินค้ามูลค่าต่ำจากจีนเข้าประเทศโดยไม่ต้องเสียภาษีนำเข้า และในเดือนนี้ สหภาพยุโรป (อียู) ก็ยกเลิกข้อจำกัดการยกเว้นภาษีสำหรับสินค้ามูลค่าต่ำเช่นกัน
Shein บริษัทค้าปลีกฟาสต์แฟชั่น กล่าวเมื่อวันอาทิตย์ (26 ก.ค.) ว่า ความเปลี่ยนแปลงดังกล่าวสร้างความเสียหายให้กับธุรกิจในสหรัฐของบริษัท และคาดว่าจะสร้างอุปสรรคเพิ่มเติมในยุโรป
ขณะที่เอเอ็นเอ โฮลดิงของญี่ปุ่น แถลงว่า กฎระเบียบใหม่ของอียูอาจส่งผลกระทบต่อตลาดขนส่งสินค้าทางอากาศโดยรวม แม้การขนส่งเซมิคอนดักเตอร์ยังคงแข็งแกร่งก็ตาม
- เปลี่ยนเส้นทางการค้าใหม่
เมื่อสินค้าที่ขนส่งเปลี่ยนแปลงไปส่งผลให้เกิดเส้นทางการค้าใหม่ๆ ขึ้นทั่วเอเชีย ญี่ปุ่นส่งออกอุปกรณ์ที่ใช้ในการผลิตเซมิคอนดักเตอร์ เกาหลีใต้ผลิตชิปหน่วยความจำขั้นสูง และไต้หวันเป็นศูนย์กลางการผลิตชิปทันสมัยที่สุดในโลก
ขณะที่เวียดนาม มาเลเซีย ไทย และสิงคโปร์ กำลังกลายเป็นศูนย์การผลิตและประกอบเซิร์ฟเวอร์เอไอส่งไปยังอเมริกาเหนือและยุโรปมากขึ้นเรื่อยๆ
ลิม ชิงเกียต รองประธานบริหารฝ่ายศูนย์กลางการบินและการพัฒนาคาร์โก สนามบินชางงีของสิงคโปร์ กล่าวว่า ปริมาณการขนส่งสินค้าผ่านสนามบินชางงีของสิงคโปร์ครึ่งปีแรกเติบโตขึ้น 8.7% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีที่แล้วได้แรงหนุนจากความต้องการเซมิคอนดักเตอร์ที่แข็งแกร่งทั่วโลก
เจแปนแอร์ไลน์เผยว่า สินค้าเทคโนโลยีคิดเป็นราว 80% ของการส่งสินค้าทางอากาศจากเอเชียที่เพิ่มขึ้นในปีที่ผ่านมาไม่รวมจีน ตอกย้ำว่าเซมิคอนดักเตอร์และฮาร์ดแวร์เกี่ยวข้องกับเอไอกำลังเปลี่ยนโฉมเส้นทางของคาร์โกในภูมิภาคนี้ สายการบินจึงต้องขยายบริการขนส่งสินค้าเชื่อมโยงเที่ยวบินจากสนามบินนาริตะกับฮับเซมิคอนดักเตอร์ เช่น ไทเป กรุงเทพฯ และฮานอย
ด้านเอเอ็นเอกำลังประสานปฏิบัติการกับนิปปอนคาร์โกแอร์ไลน์ เพื่อย้ายเครื่องบินขนส่งสินค้าลำใหญ่กว่าไปยังเส้นทางข้ามแปซิฟิกและยุโรปมากขึ้น ส่วนเส้นทางเอเชียใช้สำหรับขนส่งเซมิคอนดักเตอร์จากฮับการผลิตทั่วภูมิภาค
ในไต้หวัน สายการบินไชนาแอร์ไลน์เพิ่มเที่ยวบินขนส่งสินค้าไปยังเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มากขึ้น เนื่องจากผู้ผลิตบางรายย้ายฐานการผลิตไปยังประเทศต่างๆ สายการบินกล่าวว่าความต้องการจากอุตสาหกรรมเอไอช่วยเพิ่มปริมาณการขนส่งสินค้าขึ้น 8.1% ในช่วงครึ่งแรกของปี ด้านสายการบินอีวีเอแอร์เวย์กล่าวว่า ปัจจุบันการขนส่งสินค้าที่เกี่ยวข้องกับเอไอคิดเป็นครึ่งหนึ่งของรายได้จากการขนส่งสินค้าทั้งหมด
- ฮาร์ดแวร์เอไอบอบบาง-ราคาแพง แต่คุ้มค่าขนส่ง
บรรดาสายการบินพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า ฮาร์ดแวร์เอไอต้องได้รับการจัดการแตกต่างจากสินค้าขนส่งทางอากาศทั่วไป เนื่องจากมักประกอบด้วยสิ่งของที่มีราคาแพงและบอบบาง เช่น อุปกรณ์การผลิตเซมิคอนดักเตอร์ หน่วยประมวลผลกราฟิก และตู้เซิร์ฟเวอร์แบบครบชุด
สมาคมการขนส่งทางอากาศ (ไอเอทีเอ) ประเมินว่า สินค้าที่เกี่ยวข้องกับเอไอคิดเป็น 53.5% ของมูลค่าสินค้าขนส่งทางอากาศในปี 2025 แต่คิดเป็นเพียง 7% ของปริมาณเท่านั้น แตกต่างอย่างมากจากการขนส่งสินค้าอีคอมเมิร์ซ
ฮาร์ดแวร์เอไอขนาดกะทัดรัดแต่มีมูลค่าสูงมาก และมักต้องเร่งส่งเพื่อสร้างดาต้าเซ็นเตอร์ได้ทันตามกำหนดทำให้การขนส่งทางอากาศคุ้มค่ากับค่าใช้จ่ายที่สูงขึ้น
เพื่อปรับตัวให้เข้ากับตลาดที่เปลี่ยนแปลง สายการบินคาเธย์แปซิฟิกใช้ซอฟต์แวร์ที่สามารถตัดสินใจโดยอัตโนมัติว่าควรจัดวางและรักษาความปลอดภัยอุปกรณ์เซมิคอนดักเตอร์อันละเอียดอ่อนและฮาร์ดแวร์ เอไอภายในเครื่องบินอย่างไร
อย่างไรก็ตาม การขนส่งสินค้าเกี่ยวข้องกับเอไอที่เติบโตอย่างรวดเร็ว กำลังสร้างแรงกดดันต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านการขนส่งสินค้าเช่นกัน Dimerco Express Group กล่าวว่า การขนส่งเอไอและเซมิคอนดักเตอร์ทำให้ศูนย์กลางการขนส่งสินค้าทางอากาศไทเปในไต้หวันรับสินค้าเต็มเพดานในเดือน ก.ค. จนแทบไม่มีที่ว่างสำหรับเส้นทางไปสหรัฐและภายในเอเชีย
“ความต้องการขนส่งสินค้าทางอากาศคาดว่าจะยังคงแข็งแกร่งต่อเนื่องไปจนถึงครึ่งหลังของปี 2026 เนื่องจากบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำต่างเปิดตัวโปรเซสเซอร์เอไอรุ่นใหม่และยังคงลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน เอไออย่างต่อเนื่อง” อึมจากโคเรียนแอร์สรุป


