เรือหันออกจากช่องแคบฮอร์มุซ สับสนเส้นทางเปิดจริงหรือไม่  

ซีเอ็นบีซี รายงานด่วนว่า ภาพวิดีโอแสดงให้เห็นว่าเรือบรรทุกน้ำมันยังคงระมัดระวังในการแล่นผ่านช่องแคบฮอร์มุซ แม้อิหร่านจะประกาศเมื่อวันศุกร์(17เม.ย.69) ว่าเส้นทางเดินเรือดังกล่าวเปิดให้เรือพาณิชย์ใช้สัญจรแล้ว  

 

สัญญาซื้อน้ำมันล่วงหน้าร่วงลงเมื่อวันศุกร์ หลังตลาดมองว่าคำประกาศจากเตหะรานเป็นความคืบหน้าครั้งสำคัญที่จะช่วยบรรเทาผลกระทบอย่างหนักต่ออุปทานพลังงานของโลก โดยราคาน้ำมันดิบสหรัฐ (West Texas Intermediate: WTI) ปิดร่วงลง 12% ในวันศุกร์ที่ 83.85 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ขณะที่น้ำมันดิบเบรนท์ปิดลดลง 9%  

อย่างไรก็ตาม ถ้อยแถลงจากเจ้าหน้าที่อิหร่านและประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ทำให้เกิดความสับสนว่าช่องแคบดังกล่าวเปิดจริงหรือไม่  

 

นายอับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศของอิหร่านระบุในช่วงแรกว่าช่องแคบนี้ “เปิดอย่างสมบูรณ์” ตลอดช่วงเวลาหยุดยิงกับสหรัฐและอิสราเอล แต่สื่ออิหร่านที่ใกล้ชิดกับกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลามได้ออกเงื่อนไขการเดินเรือปลอดภัยที่มีลักษณะคล้ายกับกฎระเบียบที่เตหะรานบังคับใช้มาตลอดหลายสัปดาห์ที่ผ่านมา  

• รุ่งอรุณจอมปลอม?  

 

มีเรือบรรทุกน้ำมันและเรือบรรทุกสินค้าเป็นจำนวนหนึ่งที่พยายามออกจากช่องแคบเมื่อวันศุกร์ โดยใช้เส้นทางที่อิหร่านกำหนดให้ผ่านเกาะลารัก แต่ต่อมากลับหันหัวเรือกลับอย่างกะทันหัน แมตต์ สมิธ ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยสินค้าโภคภัณฑ์ของ Kpler กล่าว  

 

“ชัดเจนว่าพวกเขายังไม่ได้รับอนุญาตให้ผ่าน” สมิธกล่าว  

 

เรือพาณิชย์ต้องปฏิบัติตามเส้นทางที่เตหะรานกำหนดและประสานงานกับกองทัพของอิหร่าน แหล่งข่าวใกล้ชิดกับสภาความมั่นคงแห่งชาติสูงสุดของอิหร่านให้ข้อมูลกับสำนักข่าวทัสนิม โดยรายงานระบุว่า เรือหรือสินค้าที่เชื่อมโยงกับประเทศที่เป็นศัตรูจะไม่ได้รับอนุญาตให้ผ่าน  

 

“ยังไม่ชัดเจนว่ามีการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่เกิดขึ้นจริงหรือไม่” โทเมอร์ รานาอัน นักวิเคราะห์ความเสี่ยงทางทะเลจาก Lloyd’s List Intelligence กล่าว “อิหร่านยังคงต้องการให้เรือแล่นผ่านน่านน้ำของตนเองอยู่ดี”  

 

ด้านทรัมป์ระบุว่าการปิดล้อมทางทะเลของสหรัฐต่ออิหร่านยังคงมีผลอยู่ ขณะที่เตหะรานขู่ว่าจะปิดช่องแคบหากการปิดล้อมไม่ถูกยกเลิก  

 

ทั้งหมดนี้ทำให้ช่องแคบยังคง “ปิดใช้งานในทางปฏิบัติ” แมทธิว ไรต์ นักวิเคราะห์ค่าระวางอาวุโสของ Kpler กล่าว “นี่เป็นเหมือนรุ่งอรุณจอมปลอม” เขากล่าว  

 

• ยังไม่ถูกประกาศว่าปลอดภัย  

 

สมาคมเจ้าของเรือที่ใหญ่ที่สุดในโลกอย่าง BIMCO แนะนำเมื่อวันศุกร์ให้เรือหลีกเลี่ยงช่องแคบฮอร์มุซ เนื่องจากความเสี่ยงจากทุ่นระเบิด “พื้นที่ดังกล่าวยังไม่ได้รับการประกาศว่าปลอดภัยสำหรับการสัญจรในตอนนี้” ยาคอบ ลาร์เซน หัวหน้าฝ่ายความปลอดภัยของ BIMCO กล่าว  

 

แม้ความเคลื่อนไหวทางการทูตระหว่างสหรัฐและอิหร่านจะช่วยคลายแรงกดดันในตลาดน้ำมันล่วงหน้า แต่ก็ไม่สามารถแก้ปัญหาการหยุดชะงักของอุปทานพลังงานจริงได้ การหยุดชะงักจะยิ่งเลวร้ายลงทุกวันที่ช่องแคบยังคงปิดอยู่  

 

เรือบรรทุกน้ำมันดิบและผลิตภัณฑ์น้ำมันชุดสุดท้ายที่ออกจากอ่าวเปอร์เซียก่อนการปิดช่องแคบ ได้ทยอยสิ้นสุดการเดินทางกินเวลาหลายสัปดาห์ไปยังปลายทางในเอเชีย ยุโรป และอเมริกาเหนือแล้ว  

 

หนึ่งในขบวนเรือชุดสุดท้ายคือเรือบรรทุกน้ำมันดิบจากอิรักที่มีกำหนดจะถึงลองบีช รัฐแคลิฟอร์เนีย ในสัปดาห์หน้า ไรต์ นักวิเคราะห์ค่าระวางจาก Kpler ระบุ  

 

สมิธกล่าวว่า จากนี้ “โดมิโนจะเริ่มล้ม” เมื่อไม่มีน้ำมันเดินทางมาจากช่องแคบอีกต่อไป โรงกลั่นในเอเชียซึ่งพึ่งพาน้ำมันจากตะวันออกกลางอย่างหนักจะต้องลดกำลังการผลิตลง ซึ่งหมายความว่าประเทศที่นำเข้าผลิตภัณฑ์อย่างเช่นน้ำมันอากาศยาน  จากโรงกลั่นในเอเชีย อาจต้องเผชิญภาวะขาดแคลนอุปทาน  

 

“วิกฤตอุปทานในเอเชียรุนแรงกว่าที่อื่น” ไรต์กล่าว “พวกเขาได้ดึงสต็อกบนฝั่งออกมาใช้ไปมากแล้ว”  

 

การจราจรทางเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซจะใช้เวลาหลายเดือนกว่าจะกลับสู่ภาวะปกติ ไรต์กล่าว บริษัทเดินเรือรายใหญ่มีแนวโน้มจะรอดูความเคลื่อนไหวของผู้เล่นรายแรก ๆ ก่อนที่จะตัดสินใจเดินเรือเข้าไปเอง เขากล่าว