กระแสนิยมเกาหลีแพร่กระจายไปทั่วโลก ไม่เว้นแม้แต่เมียนมาที่ครั้งหนึ่งเคยปิดประเทศโดดเดี่ยวตัวเอง และเมื่อเปิดประเทศย่อมหนีความนิยมนี้ไม่พ้น
เซย์ ลินน์ ไท หรือ “เจย์” หัวหน้าวงอัลฟา บอยแบนด์เคป๊อปแห่งเมียนมา จำได้ว่าเมื่อเป็นเด็กเคยดูซีรีส์เกาหลีเรื่องดัง “รักนี้ชั่วนิรันดร์” (Autumn In My Heart) กับครอบครัว
“บ้านเราไม่มีเครื่องปั่นไฟ ถ้าวันไหนไฟดับ แม่ต้องรีบคว้าผมไปบ้านข้างๆ ที่มีเครื่องปั่นไฟ ใครๆ ก็ไปออกันที่นั่น นั่งดูจุนโซและอึนโซกันอย่างสนุกสนาน พวกเราบ้าซีรีส์เกาหลีกันมากครับ” เซย์ ลินน์ ไท เล่าถึงชีวิตในวัยเด็กกับแชนเนลนิวส์เอเชีย
เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นเมื่อต้นทศวรรษ 2000 ที่เมียนมายังอยู่ในยุคมืดและโดดเดี่ยวภายใต้รัฐบาลทหาร สถานีโทรทัศน์มีเพียง 2 ช่องซึ่งเป็นช่องของรัฐ
“ทีวีตอนนั้นมีแต่ข่าวตลอด 24 ชั่วโมง สลับกับเพลงปลุกใจรักชาติและโฆษณาชวนเชื่อ รายการเกาหลีมี 1 ชั่วโมงช่วงไพรม์ไทม์เป็นเพียงทางเลือกเดียว” จิน ปาร์ก ผู้จัดการทั่วไปบริษัทเอ็มเคซีเอส โกลบอล ผู้จัดจำหน่ายคอนเทนท์บันเทิงเกาหลีในเมียนมากล่าวเสริม
ซีรีส์ดราม่าเกาหลีเบ่งบานในสุญญากาศ ความนิยมอย่างล้นหลามในช่วงนั้นช่วยปูพื้นให้เกิด “ฮอลยู” หรือกระแสเกาหลีที่เมียนมากำลังสัมผัสอยู่ในขณะนี้ และเจย์ก็เป็นคนหนึี่งที่เติบโตมาภายใต้อิทธิพลความบันเทิงจากแดนโสมขาว
ทุกวันนี้ที่สตูดิโอเล็กๆ ทางตอนเหนือของนครย่างกุ้ง เจย์และเพื่อนร่วมวงอัลฟ่าที่มีสไตล์ราวกับหลุดออกมาจากกรุงโซล ต้องซ้อมท่าเต้นล่าสุดจากวงดังระดับโลก เช่น บีทีเอส และเอ็กโซ แต่เร็วๆ นี้อัลฟ่าจะมีผลงานเพลงเป็นของตนเอง เนื้อร้องและท่าเต้นสร้างสรรค์โดยชาวเกาหลี แต่เนื้อเพลงและอารมณ์เพลงเป็นแบบเมียนมา
อัลฟ่ามีแฟนคลับติดตามมากมายในย่างกุ้ง วงจัดมินิคอนเสิร์ตเป็นประจำ สมาชิกแต่ละคนไต่เต้ามาจากงานประกวดหาคนเก่งจัดโดยบริษัทดนตรี “เจบีเจ เอนเตอร์เทนเมนท์”
“กระแสเกาหลีในเมียนมามีโอกาสพัฒนาได้อีกมากในอนาคต ผมเชื่อมั่นว่า นี่แค่จุดเริ่มต้น” ลี ยอนฮัก โปรดิวเซอร์เจบีเจกล่าวและว่าเขาประหลาดใจมากที่เพื่อนร่วมวงชาวเมียนมาสนใจวัฒนธรรมและภาษาเกาหลี บางคนฝึกพูดมาหลายปี
“ผมงงมากพวกเขาเรียนภาษาเกาหลีจากซีรีส์ เพื่อนบางคนรู้จักไอดอลและวัฒนธรรมเกาหลีมากกว่าผมซะอีก เห็นแล้วอึ้งไปเลย!”
ที่เป็นจริงเป็นจังกว่านั้นคือ ชาวเมียนมาเข้าสอบโทปิค หรือการสอบวัดประสิทธิภาพภาษาเกาหลีเพิ่มมากขึ้น ปี 2559 มีคนเข้าสอบ 1,826 คน ปีที่แล้วพุ่งเป็น 3,393 คน
จิน ปาร์ก มองว่า คนเมียนมาเข้าใจอาหาร วัฒนธรรม และความเป็นเกาหลีมาก ฮอลล์ยูส่งเสริมภาพลักษณ์เกาหลีในหัวใจคนท้องถิ่นได้ประสบความสำเร็จมาหลายปีแล้ว
“เกาหลีใต้เหมือนกับดินแดนในฝันของผู้คนที่นี่ ทุกคนรู้จักคำว่า สวัสดี และ ขอบคุณ ในภาษาเกาหลี ทุกคนเคยดูซีรีส์อย่างน้อย 1 เรื่อง”
รัฐบาลโซลใช้ฮอลล์ยูเป็นเครื่องมือแห่งซอฟต์เพาเวอร์ออกไปทั่วโลก แม้ว่าอุตสาหกรรมบันเทิงส่วนใหญ่ของประเทศจะเป็นของเอกชน สิ่งที่เกิดขึ้นในเมียนมาเป็นตัวอย่างของการใช้วัฒนธรรมเชิงบวก แต่ทางการโซลเผยว่า ต้องกระทำโดยการแลกเปลี่ยนกันโดยไม่บังคับ
“วัฒนธรรมเป็นไปโดยธรรมชาติ ไม่ใช่เรื่องของนโยบาย เราไม่เคยบีบให้ประเทศอื่นรับวัฒนธรรมของเรา” โอ ยูนา เลขานุการเอก สถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐเกาหลีประจำเมียนมากล่าว
อย่างไรก็ตาม การลงทุนในเมียนมายังคงมีจำกัด แต่เจ้าหน้าที่เกาหลีใต้ยืนยันว่า บริษัทจากแดนโสมขาวเข้ามาหาลู่ทางมากขึ้น เนื่องจากรัฐบาลพลเรือนจากพรรคสันนิบาตแห่งชาติเพื่อประชาธิปไตย (เอ็นแอลดี) พยายามปรับปรุงการทำธุรกิจให้ง่ายขึ้น ปัจจุบันบริษัทเกาหลีใต้เข้ามาทำธุรกิจที่นี่แล้ว 200 แห่ง ทำโครงการต่าง 1,000 โครงการมูลค่าราว 250 ล้านดอลลาร์
สิ่งที่ปฏิเสธไม่ได้คือกระแสนิยมเกาหลีอาจเสื่อมคลายลงไปได้ แต่ประชาชนสองประเทศยังมีสายใยพิเศษ ที่ทรงอิทธิพลกับชาวเมียนมาได้มาก
“เกาหลีเคยผ่านยุคเผด็จการครองเมืองมาก่อน ตอนนี้เราเป็นประชาธิปไตยที่มั่นคง รัฐบาลเมียนมาก็สร้างกระบวนการสันติภาพได้คืบหน้า แม้ว่ากระบวนการสันติภาพของสองประเทศจะแตกต่างกัน แต่ผู้คนก็เห็นอกเห็นใจและเรียนรู้ซึ่งกันและกันได้” เลขาฯเอกเกาหลีใต้กล่าวทิ้งท้าย
