'เบโด้'บ่มเพาะธุรกิจชุมชน

เรื่อง : บุษกร ภู่แส

พันธกิจสำคัญของสำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจจากฐานชีวภาพ (องค์การมหาชน) หรือ เบโด้ (BEDO) คือการสร้างความเปลี่ยนแปลงที่ยั่งยืนให้กับชุมชนไทยบนพื้นฐานด้านความหลากหลายทางชีวภาพ โดยมี “ชาใบขลู่” ตัวอย่างผลิตภัณฑ์แห่งความสำเร็จบนเส้นทางพันธกิจดังกล่าว

“ทรัพยากรชีวภาพถูกหยิบมาแปรรูปให้เกิดมูลค่าเพิ่ม ย่อมเท่ากับเป็นการสร้างความแข็งแกร่งให้กับชุมชน” ศุภสิทธิ์ จำปาวงษ์ ผู้อำนวยการ กลุ่มแผนงานเศรษฐกิจชุมชน กล่าวถึงแนวคิดการทำงานของเบโด้ ซึ่งเป็นหน่วยงานเสริมสร้างความรู้ ความเข้าใจ และเพิ่มขีดความสามารถในการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับทรัพยากรชีวภาพในชุมชนทั้งในรูปแบบสินค้าและบริการ

เพิ่มมูลค่าสร้างรายได้ชุมชน

ต้นขลู่ พืชประจำถิ่นในจังหวัดจันทบุรี ซึ่งพบเห็นมากตามป่าโกงกาง หรือบริเวณที่มีน้ำกร่อย ที่ผ่านมาชาวบ้านนิยมนำมารับประทานกับน้ำพริก ทั้งยังใช้เป็นวัตถุดิบในการทำอาหาร หรือแม้กระทั่งแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพในรูปแบบ "ใบชาขลู่" โดยวิสาหกิจชุมชนเทศบาล ต.บ่อ อ.ขลุง จ.จันทบุรี

แต่กว่าจะได้ออกมาเป็นชาใบขลู่ ต้องมีการพัฒนาปรับปรุงสูตรและรสชาติเพราะขลู่มีรสเค็ม โดยประสานความร่วมมือทางวิชาการจากสถาบันการศึกษาในพื้นที่ ซึ่งพบว่า ใบชะมวงซึ่งมีรสเปรี้ยวสามารถช่วยให้รสชาติชาใบขลู่ดีขึ้น รวมทั้งใบเตยหอมช่วยแต่งกลิ่นในสัดส่วน ใบขลู่ 4 ส่วน ใบชะมวง 1 ส่วนและใบเตย 5 ส่วน จากนั้นดีไซน์บรรจุภัณฑ์ให้ดึงดูดสายตาคนซื้อ

“ความต้องการสินค้าและบริการของลูกค้าในปัจจุบัน เราต้องคิดในมุมมองลูกค้าด้วยว่ารูปแบบการซื้อขายของเรานั้นช่วยให้ลูกค้าได้รับความสะดวกสบายมากน้อยแค่ไหน เพราะข้อจำกัดในด้านเวลาและความสะดวกสบายกลายเป็นโจทย์ใหญ่และเงื่อนไขสำคัญในการใช้ชีวิตประจำวันของคนเมืองไปแล้ว เช่น ผลิตภัณฑ์พร้อมดื่ม อาหารพร้อมรับประทาน อาหารสำเร็จรูปแช่แข็ง จึงกลายเป็นทางเลือกที่ได้รับความนิยมมากขึ้น” ศุภสิทธิ์ กล่าว

ตอบโจทย์ชีวิตสำเร็จรูป

ศุภสิทธิ์ กล่าวว่า ในมุมของการทำธุรกิจ หากหยุดคิดจะเท่ากับเดินถอยหลัง เนื่องจากโครงสร้างตลาดและพฤติกรรมของผู้บริโภคเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ฉะนั้น การพัฒนาผลิตภัณฑ์ต้องดูกระแสความต้องการของตลาดก่อน

ปีนี้เบโด้เน้นตัวผลิตภัณฑ์สุขภาพ ความงาม อาหารและแฟชั่นอิงธรรมชาติ ซึ่งเป็นเทรนด์ของโลก ในฐานะที่ปรึกษาต้องให้ชุมชน สถาบันการศึกษา รับรู้เพื่อให้การพัฒนาสินค้าและบริหารอยู่ในแนวทางเดียวกันเพื่อให้ง่ายต่อการส่งเสริมและสนับสนุน

“หลักการคือ ชุมชนผลิตผลิตภัณฑ์ที่ดี มีคุณภาพ ขายได้แล้วคืนกลับสู่ธรรมชาติ ซึ่งเป็นระบบนิเวศต้นทางของวัตถุดิบในการผลิตสินค้าที่มีคุณภาพและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ทำให้เกิดความยั่งยืน”

นอกจากนี้สิ่งสำคัญคือการสื่อสารให้ผู้คนได้รู้จักและรับรู้ในสินค้าที่ผลิตขึ้นจากทรัพยากรชีวภาพและภูมิปัญญาท้องถิ่นล่าสุดได้จัดงานมหกรรมทรัพยากรชีวภาพและภูมิปัญญาท้องถิ่น ประจำปี 2557 ภายใต้แนวคิด “ความหลากหลายทางชีวภาพ เติมสุข ปลุกชีวิตเมือง”

นำเสนอความรู้ เพิ่มความเข้าใจ เกี่ยวกับความหลากหลายทางชีวภาพในประเทศไทยที่มาจากสิ่งมีชีวิต ไม่ว่าจะเป็นพืช สัตว์ หรือจุลินทรีย์ และการพัฒนานำมาซึ่งการเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ พร้อมการออกร้านจำหน่ายผลิตภัณฑ์จากทรัพยากรชีวภาพของชุมชนต่างๆ ทั่วประเทศ เช่น ผลิตภัณฑ์ดูแลรักษาความงาม บำรุงสุขภาพ และอีกหลายๆ ประเภท

นอกจากนั้นมีการเดินแฟชั่นโชว์จากผ้าย้อมคราม การนวดตามแบบวิถีชาวบ้าน แนะนำการดูแลรักษาต้นไม้ให้เหมาะกับที่อยู่อาศัย การเปิดโอกาสทางธุรกิจที่เกิดจากการใช้ความหลากหลายทางชีวภาพต่อยอดธุรกิจ งานจะมีขึ้นระหว่างวันที่ 23-24 สิงหาคมนี้ ณ พารากอนฮอลล์ สยามพารากอน