ตัวแทนปชช.ภาคเหนือหนุนเลือกตั้งนายกฯ-ส.ส.-ส.ว.-ผู้ว่าฯ

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ประชาชนที่เข้าร่วมเวทีที่จังหวัดเชียงราย ได้แบ่งกลุ่มออกเป็น 5 กลุ่ม และแสดงความเห็นตามประเด็นได้กำหนดรายละเอียดหรือสามารถคิดรูปแบบใหม่ตามที่ผู้เข้าร่วมเวทีมีความเห็น คือ 1.กลุ่มว่าด้วยสิทธิ เสรีภาพและหน้าที่ของประชาชน มี 3 ทางเลือก คือ 1.เขียนในรัฐธรรมนูญให้มากเท่าที่จะมากได้ มีข้อดี คือ ครบถ้วน ชัดเจน แต่มีข้ดจำกัดคือไม่สามารถเกิดผลปฏิบัติได้อย่างครบถ้วน, 2.เขียนเฉพาะเรื่องสำคัญ ข้อดี เพื่อให้ปฏิบัติได้จริง ส่วนข้อจำกัด คือ อาจทำให้เกิดความสำคัญไม่ตรงกันและต้องใช้เวลาตกลง และ 3. เขียนเฉพาะที่เป็นข้อจำกัดและห้ามกระทำ มีข้อดีคือทำให้รัฐธรรมนูญสั้น กระชับ ปฏิบัติได้จริง ขณะที่ข้อจำกัด คือ ขาดความชัดเจนว่าประชาชนมีสิทธิ เสรีภาพและหน้าที่เรื่องใดบ้าง โดยผลการแสดงความเห็นมีสาระสำคัญ คือ ต้องการให้มีสมัชชาพลเมืองระดับพื้นที่เพื่อให้ประชาชนมีพื้นที่ทำงานคู่ขนานกับสภาทางการเมืองปกติ รวมถึงติดตาม ตรวจสอบโครงการของรัฐ ขณะที่สิทธิ และหน้าที่ของประชาชนต้องให้เปิดกว้างการแสดงความเห็นโดยไม่ละเมิดสิทธิของบุคคลอื่น ขณะที่การมีส่วนร่วมของประชาชนควรกำหนดสัดส่วนของกรรมการในองค์กรต่างๆ ให้มีภาคพลเมืองหรือประชาชนเข้าไปมีส่วนร่วมในงานทุกระดับของรัฐ ขณะที่ในรัฐธรรมนูญควรกำหนดให้ประชาชนต้องปฏิบัติหน้าที่ หากไม่ปฏิบัติหน้าที่จะเสียสิทธิอื่นๆ

2.กลุ่มว่าด้วยหน้าที่ของรัฐ มี 3 ทางเลือก ได้แก่ 1.รัฐเสรี ที่มีหน้าที่จำกัด ข้อดี คือ ทุกคนมีอิสระในการเลือกวิถีดำรงชีวิต ขณะที่ข้อจำกัดคือ เกิดการแก่งแย่งชิงดี, 2.รัฐอุปถัมภ์ มีหน้าที่ทำทุกเรื่อง ข้อดี คือ มีผู้เชี่ยวชาญ ช่วยตัดสินใจและช่วยจัดการแทนประชาชน ส่วนข้อจำกัด คือประชาชนต้องพึ่งพารัฐมาก และ 3.รัฐสวัสดิการ ที่เน้นการดูแลชีวิตความเป็นอยู่ขั้นพื้นฐาน ข้อดี คือ มีส่วนที่ดูแลแน่นอน เช่น รัฐบาล หรือกองทุนต่างๆ ส่วนข้อจำกัด คือ ต้องใช้งบประมาณสูง โดยประชาชนอาจต้องให้ความร่วมมือด้วยการจ่ายภาษีที่สูงขึ้น หรือต้องจ่ายเงินสมทบ ขณะที่ความเห็นของผู้ที่เข้าร่วมมีสาระสำคัญ คือ รัฐต้องกำหนดนโยบายรัฐที่ต้องเท่าเทียม เช่น อาชีพ และรายได้ ขณะที่สวัสดิการของรัฐต้องกำหนดอย่าให้เกิดความเหลื่อมล้ำ และต้องทำให้โปร่งใส ขณะที่หน้าที่ของรัฐต้องจัดกระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน ชุมชนท้องถิ่น ทั้งนโยบาย ปัจจัยหนุนเสริมให้เกิดจริง นอกจากนั้นรัฐต้องรับความเห็นจากภูมิปัญญาและตามภูมิสังคมของชาติพันธุ์ นอกจากนั้นยังมีผู้เสนอให้ปรับภาษีมูลค่าเพิ่มอีก 1 เปอร์เซ็นต์ และให้เก็บภาษีดังกล่าวเป็นผลตอบแทนให้กับประชาชนเมื่ออายุครบุ60ปี

3.กลุ่มว่าด้วยการได้มาซึ่งตัวแทนที่พึงปรารถนา มี 3 ทางเลือก ได้แก่ 1.เลือกตั้งแบบแบ่งเขตเสียงข้างมากอย่างง่าย มีข้อดี คือ คุ้นเคย เข้าใจง่าย ได้ผู้แทนที่รับผิดชอบต่อประชาชน โดยตรง ส่วนข้อจำกัด คือ ไม่มีตัวแทนของคนกลุ่มน้อย เสียงที่เลือกผู้สมัครส.ส.ที่เป็นฝ่ายแพ้จะสูญเปล่า,​ 2.เลือกตั้งแบบสัดส่วน ข้อดี คือ คะแนนผู้แพ้ไม่สูญเปล่า เพิ่มโอกาสได้ผู้แทนจากทุกกลุ่มในสังคม และพรรคขนาดเล็กมีโอกาสได้รับเลือก ขณะที่ข้อจำกัด คือไม่มีตัวแทนเชิงพื้นที่ และความใกล้ชิดของผู้แทนกับประชาชนมีน้อย และ 3.เลือกตั้งแบบผสม ข้อดี คือเสียงประชาชนไม่สูญเปล่า ชนกลุ่มน้อยและพรรคขนาดเล็กมีโอกาสได้ตัวแทนของตนเอง ขณะที่ข้อจำกัด คือ เพิ่มภาระในการจัดการเลือกตั้ง เช่น มีบัตรเลือกตั้ง2ใบ อาจมีบัตรเสียเพิ่มมากขึ้น และไม่มีความแตกต่างในการเลือก

ผู้สื่อข่าวรายงานถึงผลการแสดงความเห็นของผู้เข้าร่วม มีข้อเสนอ4ประเด็นหลักคือ 1.ให้ประชาชนมีส่วนร่วมต่อการเลือกตั้งโดยตรง ทั้ง นายกฯ , สส., สว. ส่วนระบบเลือกตั้งแบบสัดส่วนผสม ที่กรธ. ยึดหลักเกณฑ์ไม่ให้คะแนนประชาชนสูญเปล่ามีผู้ไม่เห็นด้วย เพราะมองว่าเสียงประชาชนมีมาก ไม่ต้องกลัวหาย และกรณีที่ให้สิทธิผู้ชนะเป็นสส. ถือว่ายุติธรรม ทั้งนี้มองว่าระบบเลือกตั้งใหม่ ที่กรธ.มีแนวทางคือต้องการช่วยพรรคที่แพ้เลือกตั้งมาตลอด, 2.ต้องการให้คนดีเข้ามาเป็นสส. โดยมีผู้เสนอให้กำหนดกระบวนการกลั่นกรองผู้จะลงสมัครรับเลือกตั้งหรือกำหนดให้ประชาชนในพื้นที่สามารถส่งตัวแทนเข้าสมัครรับเลือกตั้งแทนที่พรรคการเมืองจะเป็นผู้คัดเลือกเอง, 3.การบังคับใช้กฎหมาย มีผู้เสนอให้ปรับโครงสร้างและการทำหน้าที่ของคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) โดยให้กระบวนการปราบปรามทุจริตทำได้โดยเร็ว รวมถึงปรับรายละเอียดของกฎหมายให้เอื้อต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ เช่น ประเด็นการดำเนินคดีกับผู้ที่ทุจริตเลือกตั้ง จากเดิมที่กฎหมายระบุต้องมีหลักฐานชัดเจน ไปเป็นมีหลักฐานพอเชื่อได้ว่า ขณะที่การลงโทษเมื่อจับทุจริตซื้อเสียงได้ต้องห้ามลงเลือกตั้งตลอดไป ขณะที่ประชาชนที่ขายเสียงไม่ควรลงโทษเพราะประชาชนยากจน รายได้น้อย และ 4.ประเด็นการคัดกรองตัวแทนเพื่อลงสมัครรับเลือกตั้ง มีผู้เสนอแนะให้ปรับกฎหมายไม่จำกัดให้ผู้สมัครรับเลือกตั้งสังกัดพรรคการเมือง และเปิดโอกาสให้ประชาชนในพื้นที่ เช่น ตำบล, อำเภอ, เขต สามารถเลือกคนที่ต้องการเข้าไปสมัครรับเลือกตั้งเป็นส.ส. เพื่อให้ได้คนดีที่ประชาชนยอมรับในระบบเลือกตั้ง​

4.กลุ่มกระจายอำนาจที่พึงปรารถนา มี 3 ทางเลือก ได้แก่ 1.สร้างการมีส่วนร่วมทางตรงในระดับท้องถิ่น เช่น เข้าชื่อเสนอกฎหมาย, ถอดถอน,​ลงประชามติ มีข้อดี คือ ประชาชนมีส่วนร่วมตัดสินใจทางการเมือง ข้อจำกัด คือ ทำได้ยาก ทั้งการผลักดันและการยอมรับ, 2. สร้างการมีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบายสาธารณะ ข้อดี คือ ทำให้นโยบายสาธารณะมีความสอดคล้องกับความต้องการที่แท้จริงของประชาชน ขณะที่ข้อจำกัด คือ ระบบการเมืองและการบริหารงานขององค์การปกครองส่วนท้องถิ่น อาจไม่ยอมรับการปรับตัว หรือปรับตัวไม่ทัน และ3.สร้างการมีส่วนร่วมในการตรวจสอบ ข้อดี คือ การทำงานของนักการเมืองและราชการคำนึงถึงประโยชน์สาธารณะ มุ่งตอบสนองต่อประชาชน ขณะที่ข้อจำกัด คือ ต้องมีการเปิดเผยข้อมูลข่าวสารที่เพียงพอ มีกลไกและช่องทางรองรับ ส่วนภาครัฐและภาคประชาชนต้องร่วมมือกัน โดยผู้ที่เข้าร่วมเวทีมีความเห็นว่า ให้มีจังหวัดจัดการตนเอง ภายใต้ระบบสภาพลเมือง รวมถึงให้มีการเลือกตั้งผู้ว่าราชการจังหวัด ขณะที่การบริหารขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต้องให้มีอิสระ สามารถบริหารจัดการตนเอง โดยเฉพาะงบประมาณของรัฐที่จัดสรรให้ท้องถิ่นต้องกำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญให้จัดสรรอย่างเพียงพอ ขณะที่การคัดเลือกตัวแทนของท้องถิ่นต้องให้ระดับหมู่บ้านมีส่วนร่วมในการเลือกตั้งด้วย 

และ5.กลุ่มแนวทางปฏิรูปที่พึงปรารถนา มี 3 ทางเลือก ได้แก่ 1.ปฏิรูปสู่สังคมแห่งความยุติธรรมตามหลักกฎหมาย ข้อดีคือกฎหมายมีความศักดิ์สิทธิ ประชาชนได้รับความคุ้มครองและได้รับหลักประกันเรื่องสิทธิ เสรีภาพ ขณะที่ข้อจำกัด คือ ยึดติดกับบทบัญญัติกฎหมายที่เคร่งครัดเกิดจน จนก่อผลเสีย,​ 2.ปฏิรูปสังคมสู่ธรรมาภิบาล ข้อดี คือเจ้าหน้าที่รัฐมีสำนึกรับผิดชอบ ประชาชนมีส่วนร่วม ขณะที่ข้อจำกัด คือ ต้องใช้เวลานาน บางคนอาจมองว่าเป็นไปได้ยาก และ 3.ปฏิรูปสู่สังคมแห่งสันติธรรม ข้อดี คือ สังคมปรองดอง สามัคคี สามารถหาทางออกจากปัญหาความขัดแย้งร่วมกันได้อย่างสันติ ขณะที่ข้อจำกัด คือต้องอาศัยความเข้าใจ ใช้ความอดทนอดกลั้นและต้องมีกลไกแก้ปัญหาเมื่อเกิดวิกฤตที่ทุกฝ่ายยอมรับ โดยในเวทีแสดงความเห็น มีสาระสำคัญคือการปฏิรูปเรื่องพลเมืองให้มีความเสมอภาคเท่าเทียมเน้นกระบวนการศึกษา พัฒนาที่ต่อเนื่อง เพื่อให้มีจิตสำนึกในความเป็นพลเมือง

ขณะที่ความเห็นต่อบทลงโทษผู้ที่ทุจริตการเลือกตั้ง มีความเห็นที่หลากหลาย เช่น ยึดทรัพย์, ตัดสิทธิการเลือกตั้งตลอดชีวิตเฉพาะราย และตัดสิทธิทางการเมืองทุกระดับ, เรียกค่าชดใช้ความเสียหายที่เกิดขึ้นจากการทุจริต รวมถึงลงโทษผู้ที่ร่วมกระทำทุจริตด้วย นอกจากนั้นต้องปรับปรุงกระบวนการทำงานของรัฐที่เข้มแข็ง ให้รวดเร็วและทันต่อเวลาที่กฎหมายบังคับใช้ รวมถึงคดีทุจริตต้องไม่มีอายุความ 

ผู้สื่อข่าวรายงานว่าในเวทีปิดท้ายได้มีประชาชนสอบถามกรธ.​ต่อประเด็นที่มีการล้มล้างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ที่เป็นของประชาชน พร้อมกับมีข้อเสนอคือ หากมีผู้ล้มล้างรัฐธรรมนูญ ทั้งที่มาจากการปฏิวัติหรือด้วยวิธีการอื่นใด ขอให้ลงโทษประหารชีวิต รวมถึงตัดสิทธิบุคคลในวงศ์ตระกูลของผู้ที่ล้มล้างรัฐธรรมนูญในการเข้ารับราชการ ขณะเดียวกันการปฏิรูปต้องเน้นกระบวนการปฏิรูปกฎหมายเพื่อให้เกิดความเป็นธรรม ไม่สองมาตรฐาน 

ผู้สื่อข่าวรายงานว่าในเวทีปิดท้ายได้มีประชาชนสอบถามกรธ.​ต่อประเด็นที่มีการล้มล้างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ที่เป็นของประชาชน พร้อมกับมีข้อเสนอคือ หากมีผู้ล้มล้างรัฐธรรมนูญ ทั้งที่มาจากการปฏิวัติหรือด้วยวิธีการอื่นใด ขอให้ลงโทษประหารชีวิต รวมถึงตัดสิทธิบุคคลในวงศ์ตระกูลของผู้ที่ล้มล้างรัฐธรรมนูญในการเข้ารับราชการ ขณะเดียวกันการปฏิรูปต้องเน้นกระบวนการปฏิรูปกฎหมายเพื่อให้เกิดความเป็นธรรม ไม่สองมาตรฐาน