รู้จัก'สภาพัฒนาการเมือง'เวทีของการเมืองภาคพลเมือง

"สภาพัฒนาการเมือง" ถือได้ว่าเป็น "นวัตกรรมใหม่" ในบริบทการเมืองไทยหลังมีรัฐธรรมนูญฉบับปี 2550 ก็ว่าได้ โดยจัดตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) สภาพัฒนาการเมือง พ.ศ.2551 ในช่วงปลายของรัฐบาล พล.อ.สุรยุทธ์ จุลานนท์

"สภาพัฒนาการเมือง" มีวัตถุประสงค์ในการพัฒนาการเมืองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข และส่งเสริมการพัฒนาคุณธรรมและจริยธรรมของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองและเจ้าหน้าที่ของรัฐ รวมทั้งดำเนินการส่งเสริมให้ประชาชนมีความเข้มแข็งในทางการเมือง เรียกว่าเป็นเวทีสำหรับ "การเมืองภาคประชาชน" หรือ "การเมืองภาคพลเมือง" ก็คงไม่ผิดนัก

รัฐธรรมนูญฉบับปี 2550 ได้ให้ความสำคัญต่อการพัฒนาการเมืองของประเทศเป็นอย่างมาก โดยมีบทบัญญัติเปิดช่องให้ประชาชนทุกภาคส่วนได้เข้ามามีส่วนร่วมในการกำหนดทิศทางการพัฒนาการเมืองของประเทศ เพื่อให้มีความเจริญก้าวหน้าทัดเทียมกับนานาอารยประเทศ

ในเเนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ส่วนที่ 10 เรื่องแนวนโยบายด้านการมีส่วนร่วมของประชาชน มาตรา 87 กำหนดให้รัฐต้องดำเนินการตามแนวนโยบายการมีส่วนร่วมของประชาชน (4) กำหนดให้ส่งเสริมให้ประชาชนมีความเข้มแข็งในทางการเมือง และจัดให้มีกฎหมายจัดตั้ง "กองทุนพัฒนาการเมืองภาคพลเมือง" เพื่อช่วยเหลือการดำเนินกิจกรรมสาธารณะของชุมชน รวมทั้งสนับสนุนการดำเนินการของกลุ่มประชาชนที่รวมกันในลักษณะเครือข่ายทุกรูปแบบให้สามารถแสดงความคิดเห็นและเสนอความต้องการของชุมชนในพื้นที่

นอกจากนั้น เพื่อให้เจตนารมณ์การจัดตั้ง "สภาพัฒนาการเมือง" เป็นไปด้วยความเรียบร้อย ในบทเฉพาะกาลมาตรา 303 ของรัฐธรรมนูญฉบับปี 2550 ยังได้บัญญัติไว้ว่า ในวาระเริ่มแรกให้คณะรัฐมนตรีที่เข้าบริหารราชการแผ่นดินภายหลังจากการเลือกตั้งทั่วไปเป็นครั้งแรกตามรัฐธรรมนูญนี้ ดำเนินการจัดทำกฎหมายว่าด้วยสภาพัฒนาการเมืองตามมาตรา 78 (7) วัตถุประสงค์การจัดตั้งสภาพัฒนาการเมือง และกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งกองทุนพัฒนาการเมืองภาคพลเมือง ตามมาตรา 87 (4)

สำหรับสมาชิกสภาพัฒนาการเมือง มีที่มาจากหลากหลายช่องทาง รวมทั้งตัวแทนพรรคการเมืองทั้งที่มีและไม่มีสมาชิกในสภาผู้แทนราษฎรด้วย แต่ที่สำคัญที่สุดคือ สมาชิกซึ่งมาจากผู้แทนองค์กรภาคประชาสังคม ให้สภาองค์กรชุมชนตำบลเลือกกันเองจังหวัดละ 1 คน เท่ากับว่า "สภาพัฒนาการเมือง" มีสมาชิกที่เป็นตัวแทนจากชุมชนท้องถิ่นทั่วประเทศ

ปัจจุบันประธานสภาพัฒนาการเมือง คือ นายธีรภัทร เสรีรังสรรค์ อดีตรองนายกรัฐมนตรีในรัฐบาล พล.อ.สุรยุทธ์