'ไอติม' เมินข้อบังคับสภาฯ ออกยุค 'ชวน' ลั่นแนวปฏิบัติไม่ทำแบบนี้

เมื่อวันที่ 10 พ.ย. 2569 ที่รัฐสภา นายพริษฐ์ วัชรสินธุ สส.บัญชีรายชื่อ รองหัวหน้าพรรคประชาชน (ปชน.) ในฐานะประธานคณะกรรมการประสานงานพรรคการเมืองฝ่ายค้านในสภาผู้แทนราษฎร (วิปฝ่ายค้าน) กล่าวถึงการพิจารณาวาระการประชุมเรื่องร่างข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร 4 ฉบับ เสนอโดยพรรคภูมิใจไทย พรรคกล้าธรรม และพรรคประชาชน  2 ฉบับ ในวันพรุ่งนี้ (11 พ.ย.) ว่า เรื่องนี้จะเข้าที่ประชุมวิปฝ่ายค้านวันนี้ เรียกหน่วยงานภายในสภามาให้ข้อมูล เพื่อตอบข้อสงสัยของวิปฝ่ายการเพิ่มเติม

นายพริษฐ์ กล่าวว่า ภาพรวมฝ่ายค้านยังมีความกังวลใจเกี่ยวกับร่างแก้ไขข้อบังคับ โดยเฉพาะของนายนิกร จำนง สส.บัญชีรายชื่อ พรรคภูมิใจไทย ที่ถูกบรรจุอยู่ในระเบียบวาระ จะเข้าสู่วาระการพิจารณาที่หนึ่งในวันพรุ่งนี้ ร่างดังกล่าวเป็นการแก้ไขข้อบังคับ เพื่อกำหนดว่าการดำเนินการทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับกรรมาธิการสามัญ ไม่ว่าจะเป็นการบรรจุระเบียบวาระ การเชิญหน่วยงานหรือการแถลงข่าวของกรรมาธิการ ก็จะต้องมีมติของคณะกรรมาธิการมารองรับอย่างเคร่งครัด ซึ่งสอดคล้องกับแนวทางที่ประธานสภาได้เห็นชอบ โดยเราได้แสดงความไม่เห็นด้วยไปก่อนหน้านี้

นายพริษฐ์ กล่าวอีกว่า มีความกังวลใจใน 2 ประเด็นคือ

1. อาจจะกระทบความคล่องตัวในการทำงานของคณะกรรมาธิการ โดยเฉพาะเรื่องที่มีความจำเป็นเร่งด่วน เช่น กรณีแม่น้ำสาย ที่มีเรื่องสารพิษรุนแรงจนไม่สามารถผลิตน้ำประปาได้ พอเป็นเรื่องด่วนแบบนี้ทางกรรมาธิการจึงอยากสอบข้อเท็จจริงจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง หรือเสนอแนะแนวทางการแก้ไขปัญหาพอกำหนดว่าจะบรรจุเรื่องใดแล้วต้องเป็นมติอย่างเคร่งครัด พอคณะกรรมาธิการจะนำเรื่องนี้เข้าอาจต้องใช้เวลา 2 สัปดาห์ กว่าจะเรียกประชุมและมีมติรองรับ ว่าจะเชิญใครมาในการประชุมครั้งถัดไป ซึ่งเป็นปัญหาของแนวทางล่าสุดของประธานสภา ที่ทำให้การทำงานของกรรมาธิการไม่คล่องตัว

2. พอกำหนดว่าให้เป็นมติอย่างเคร่งครัด ก็ไปเปิดช่องให้ สส. รัฐบาลซึ่งเป็นเสียงข้างมากในกรรมาธิการอยู่แล้ว สามารถใช้เสียงของตัวเองสกัดกั้นไม่ให้กรรมาธิการตรวจสอบเรื่องที่อาจเกี่ยวข้องกับรัฐบาลได้ แม้จะอยู่ในขอบเขตของกรรมาธิการโดยตรง หากร่างนี้เข้าสู่การประชุมสภาเราคงต้องทักท้วง และแสดงความไม่เห็นด้วย

ผู้สื่อข่าวถามว่า เลขาธิการสภาผู้แทนราษฎรออกมาชี้แจงว่าแนวปฏิบัตินี้ มีมาตั้งแต่สมัยนายชวน หลีกภัย เป็นประธานรัฐสภา  ทำไมไม่เดินตามแนวทางนี้ตั้งแต่แรกจนวันนี้เกิดปัญหา นายพริษฐ์ กล่าวว่า ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้น ไม่ว่าตัวแนวปฏิบัติจะมีการร่างหรือถูกพูดถึงมายาวนานแค่ไหน แต่ข้อเท็จจริงคือการปฏิบัติในคณะกรรมาธิการแต่ละคณะมีการเปลี่ยนแปลงไปจริง ๆ หลังจากที่ประธานได้เห็นชอบกับแนวปฏิบัติล่าสุด 

"อย่างกรรมาธิการ ปภ. กับปัญหาเรื่องแม่น้ำสายถ้าย้อนไปก่อนที่จะมีการเห็นชอบแนวปฏิบัติล่าสุดนี้ เชื่อว่ากรรมาธิการ ปภ. ซึ่งประกอบไปด้วย สส. ทุกพรรค คงจะสามารถบรรจุเรื่องดังกล่าวเข้าสู่การพิจารณาได้คล่องตัวกว่านี้ไม่ว่าคำอธิบายของฝ่ายสภาจะเป็นอย่างไรผมคิดว่ามันมีการเปลี่ยนแปลงแนวปฏิบัติของแต่ละคณะกรรมาธิการจริง ๆ" นายพริษฐ์ กล่าว 

นายพริษฐ์ กล่าวเพิ่มเติมว่า สัปดาห์ที่แล้วพอเราเห็นถึงปัญหาแนวปฏิบัติเรื่องกรรมาธิการ วิปฝ่ายค้านได้หารือกันและมีมติทำหนังสือแสดงความไม่เห็นด้วย และแสดงข้อกังวลเกี่ยวกับแนวปฏิบัติดังกล่าว และขอเข้าพบประธานสภาเพื่อหารือทางออกร่วมกันแต่เท่าที่ทราบยังไม่มีคำตอบกลับมาจากทางประธาน

นายพริษฐ์ กล่าวย้ำว่า ข้อบังคับและระเบียบอาจไม่มีการปรับเปลี่ยน แต่ย้ำว่าแนวปฏิบัติที่ผ่านมาไม่ได้เป็นเช่นนี้ แต่มีการเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นอย่างมีนัยยะสำคัญ หลังจากที่ประธานสภาได้ลงนามเห็นชอบกับแนวปฏิบัติล่าสุดที่ไปกำหนดว่าทุกเรื่องจะต้องมีมติที่ประชุมอย่างเคร่งครัด จึงทำให้การทำงานของคณะกรรมาธิการเจอข้อจำกัดที่เพิ่มขึ้นกว่าเดิม ถึงแม้ว่าข้อบังคับกฎระเบียบไม่มีการเปลี่ยนแปลงไป แต่ว่าแนวปฏิบัติหรือความเห็นของประธานที่เกิดขึ้นในช่วงที่ผ่านมาส่งผลกระทบจริง ๆ และสร้างการเปลี่ยนแปลงจริง ๆต่อการปฏิบัติหน้างาน 

เมื่อถามว่าขณะนี้มี 4 ร่าง ท้ายที่สุดจะต้องโหวตทีละร่างหรือรวมร่าง พรรคประชาชนไม่เห็นด้วยกับร่างของพรรคภูมิใจไทย นายพริษฐ์ กล่าวว่า ถ้าสาระและความเห็นของสมาชิกแตกต่างกันในแต่ละร่าง ก็เป็นเรื่องปกติที่จะต้องมีการโหวตทีละร่าง เชื่อว่าฝ่ายค้านพยายามทำเต็มที่แม้เราจะเป็นเสียงข้างน้อยในสภา ผลลัพธ์ว่าฉบับไหนจะผ่านไม่ผ่านก็ขึ้นอยู่กับการลงมติของ สส. ฝั่งรัฐบาลด้วย แต่สิ่งที่อยากจะย้ำคือเวลาเราพูดถึงการแก้ไขข้อบังคับหรือกติกาเกี่ยวกับกรรมาธิการเราต้องมองไปข้างหน้าด้วย ว่าเรากำลังกำหนดหลักเกณฑ์ และบรรทัดฐานที่เราอยากเห็นสำหรับการทำงานของสภาผู้แทนราษฎรไม่ว่ายุคสมัยนั้นใครจะเป็นรัฐบาลก็ตาม

"ผมก็ย้ำตรงนี้ว่าไม่ว่าฝ่ายไหนจะเป็นรัฐบาลสิ่งที่ผมอยากเห็นคือการที่สภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้ มีกลไกตรวจสอบถ่วงดุลฝ่ายบริหารที่มีประสิทธิภาพ ผมเกรงว่าหากเราไปแก้ไขกติกาเกี่ยวกับเรื่องกรรมาธิการตามข้อเสนอของท่านนิกร มันกลายเป็นว่าไม่ว่าพรรคไหนฝ่ายไหนจะเข้ามาเป็นรัฐบาลในอนาคตฝ่ายค้าน ณเวลานั้นก็จะเจอปัญหาในการใช้กลไกกรรมาธิการ ตรวจสอบการทำหน้าที่ของรัฐบาล จึงอยากให้ สส. ทุกคน ไม่ว่าจะอยู่ในพรรครัฐบาลหรือฝ่ายค้านในเวลานี้ คิดถึงบรรทัดฐานที่เราจะสร้างให้กับสภาแห่งนี้มากว่าว่าการแก้แบบไหนจะเป็นประโยชน์ให้ฝ่ายตัวเอง" นายพริษฐ์กล่าว 

นายพริษฐ์ กล่าวด้วยว่า เราเห็นชอบด้วยไม่ได้กับร่างของนายนิกร เพราะสาระสำคัญถูกล็อคไว้ในหลักการของร่าง ว่าการดำเนินการทั้งหมดของกรรมาธิการ จะต้องมีมติที่ประชุมรองรับอย่างเคร่งครัด ซึ่งเป็นหลักการที่ฝ่ายค้านไม่สามารถเห็นชอบด้วยได้