'ครม.เงาส้ม' ค้านแก้ข้อบังคับสภาฯ ฉบับ ภท. หวั่นลดทอนอำนาจ กมธ.

เมื่อวันที่ 9 พ.ย. 2569 ที่อาคารรัฐสภา "ครม.เงา" พรรคประชาชน (ปชน.) แถลงผลการประชุมครั้งที่ 19 โดย นายปิยรัฐ จงเทพ สส.บัญชีรายชื่อ พรรค ปชน.แถลงถึงจุดยืนของพรรคต่อการเสนอแก้ไขข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร มีกำหนดเข้าสู่การพิจารณาของสภาฯ ในวันที่ 11 พ.ย.นี้ 

โดยนายปิยรัฐ กล่าวว่า เดิมมีร่างแก้ไขข้อบังคับอยู่ในระเบียบวาระจำนวน 3 ร่าง ประกอบด้วยร่างของพรรคประชาชน 2 ร่าง และร่างที่เสนอโดยพรรคกล้าธรรมอีก 1 ร่าง ก่อนจะมีร่างเพิ่มเติมจากพรรคภูมิใจไทย มีหลักการแตกต่างจากทั้ง 3 ร่างเดิม เนื่องจากมีเนื้อหาที่เป็นการจำกัดอำนาจการทำงานของคณะกรรมาธิการ

สาระสำคัญของร่างที่เสนอโดยพรรคภูมิใจไทย คือการกำหนดให้การบรรจุระเบียบวาระ การเรียกบุคคลหรือเอกสารเข้ามาชี้แจงต่อคณะกรรมาธิการ รวมถึงการอนุญาตให้ถ่ายทอดสดการประชุม ต้องได้รับความเห็นชอบเป็นมติของคณะกรรมาธิการก่อน จากเดิมที่ประธานคณะกรรมาธิการสามารถใช้ดุลพินิจดำเนินการได้ โดยเฉพาะการอนุญาตให้สื่อมวลชนหรือสภาผู้แทนราษฎรถ่ายทอดสดการประชุม

นายปิยรัฐ กล่าวอีกว่า นอกจากนี้ร่างดังกล่าวยังมีข้อเสนอเกี่ยวกับการประชุมลับ โดยเปิดโอกาสให้นายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีสามารถร้องขอให้คณะกรรมาธิการจัดการประชุมลับได้โดยมีผลทันที ซึ่งจะเป็นการทำให้ฝ่ายบริหารสามารถจำกัดการเปิดเผยข้อมูลในกรณีที่ถูกตรวจสอบ โดยไม่ต้องผ่านการพิจารณาใช้ดุลพินิจของคณะกรรมาธิการเช่นที่ผ่านมาได้

หากร่างแก้ไขข้อบังคับดังกล่าวมีผลบังคับใช้ จะส่งผลให้การทำงานของคณะกรรมาธิการขาดความคล่องตัว เกิดความล่าช้า และไม่สามารถนำประเด็นเร่งด่วนเข้าสู่การตรวจสอบได้ทันต่อสถานการณ์ อย่างเช่นกรณีที่ ภัทรพงษ์ ลีลาภัทร์ สส.เชียงใหม่ พรรคประชาชน ที่ต้องการนำปัญหาการปนเปื้อนสารหนูในแม่น้ำสายเข้าสู่การพิจารณาของคณะกรรมาธิการด้านการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย แต่ไม่สามารถดำเนินการได้ทันที เนื่องจากต้องรอการขอมติที่ประชุม ซึ่งอาจใช้เวลาอย่างน้อย 2 สัปดาห์

นายปิยรัฐ ตั้งข้อสังเกตว่า แม้ร่างแก้ไขข้อบังคับจะยังไม่ได้ผ่านความเห็นชอบจากสภาฯ แต่ก่อนหน้านี้กลับมีเอกสารแนวทางการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการจำนวน 3 หน้าออกมาแล้ว ซึ่งส่งผลต่อการทำงานในลักษณะเดียวกัน โดยที่ยังไม่ปรากฏความชัดเจนด้วยว่าเอกสารนี้ออกโดยผู้ใด เนื่องจากประธานรัฐสภาไม่ได้ยอมรับว่าเป็นผู้ออกแนวทางดังกล่าว และเอกสารก็ไม่มีการลงนามจากฝ่ายเลขานุการ

พรรคประชาชนยืนยันว่าไม่เห็นด้วยกับร่างแก้ไขข้อบังคับของพรรคภูมิใจไทย เพราะเป็นการลดทอนประสิทธิภาพการทำงานของสภาผู้แทนราษฎร และสร้างอุปสรรคต่อการทำหน้าที่ของกรรมาธิการทั้งฝ่ายรัฐบาลและฝ่ายค้าน พรรคประชาชนไม่สนับสนุนการรวบอำนาจหรือการปิดกั้นกลไกตรวจสอบ หลังจากนี้ตนและพรรคประชาชนจะหารือผ่านวิปทั้งสองฝ่าย เพื่อพิจารณาความเป็นไปได้ในการแก้ไขหรือถอนร่างดังกล่าวก่อนการพิจารณาของสภาฯ ต่อไป

ส่วนนายณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ หัวหน้าพรรคประชาชน และผู้นำฝ่ายค้านในสภาผู้แทนราษฎร กล่าวเสริมว่า ปัญหาการกำหนดให้การดำเนินงานของกรรมาธิการต้องผ่านมติที่ประชุมทุกขั้นตอน เป็นส่วนหนึ่งของข้อกังวลเกี่ยวกับการใช้อำนาจของประธานรัฐสภาในกระบวนการตรวจสอบ 

นายณัฐพงษ์ กล่าวด้วยว่า มีตัวอย่างทั้งกรณีคำร้องเกี่ยวกับการตรวจสอบการทำหน้าที่ของ ป.ป.ช. ที่ยังไม่ได้รับการส่งต่อ การไม่เรียกประชุมร่วมรัฐสภาเพื่อพิจารณาร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญรายมาตราที่พรรคเสนอ และการไม่เรียกประชุมคณะกรรมการประจำหน่วยสำหรับการทำหน้าที่ของผู้แทนรัฐสภาไทยในเวทีระหว่างประเทศ กรณีเหล่านี้สะท้อนปัญหาการรวมศูนย์อำนาจตัดสินใจ ซึ่งอาจกระทบต่อการทำหน้าที่ตรวจสอบของรัฐสภา และควรได้รับการพิจารณาแก้ไขเพื่อให้กลไกตรวจสอบสามารถทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพต่อไป