เราอาจจะเคยชินกับภาคธุรกิจต่างๆ ที่ต้องต่อสู้กับการเข้ามาของสินค้าจากจีน
ไม่ว่าจะเป็นเครื่องอุปโภคบริโภค เครื่องแต่งกาย ไปจนถึงสินค้าอิเล็คทรอนิคส์ ด้วยความที่เป็นโรงงานของโลก จีน มีเทคโนโลยีและกำลังผลิต พร้อมจะทำสินค้าออกมาสู้กับทุกคนด้วยราคาที่ถูกกว่า
แต่เชื่อไหมครับว่าในวงการจักรยาน การเข้ามาของกองทัพจีน ถือเป็นเรื่องใหม่ในวงการเลยทีเดียว ไม่ว่าจะเป็นในไทยหรือในต่างประเทศก็ตาม โดยเฉพาะในเซ็กเมนท์อุปกรณ์จักรยานแข่งขัน และของแต่งรถระดับไฮเอนด์
ที่ผ่านมา สินค้าจักรยานในเกรด high performance ถูกกำหนดด้วยเทคโนโลยีของแบรนด์ผู้ผลิต กว่าจะผลิตสินค้าบางอย่าง เช่น เฟรม (โครงจักรยาน) หรือล้อดีไซน์ใหม่ที่ลู่ลม น้ำหนักเบา ประหยัดเวลาแข่งเป็นพิเศษได้นั้น ผู้ผลิตต้องลงทุนในการวิจัยด้วยเงินจำนวนมาก และต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญในการผลิตสินค้าพวกนี้ออกมา
โดยปกติแล้ว แบรนด์ต่างประเทศที่เป็นต้นขั้วเทคโนโลยี มักจะกระจายอยู่ในสหรัฐหรือยุโรป นอกจากจะมีนักวิทยาศาสตร์ระดับหัวกะทิของโลก เป็นผู้ช่วยคิดค้นออกแบบแล้ว แบรนด์เหล่านี้ยังสนับสนุนทีมนักปั่นอาชีพเพื่อผลทางการตลาด และได้นักกีฬาระดับสูงสุดของโลกในการช่วยทดสอบและพัฒนาสินค้าด้วย
เมื่อได้สินค้าต้นแบบที่พร้อมปล่อยสู่ตลาดแล้ว แบรนด์ยุโรปและอเมริกาก็จะส่งดีไซน์ไปยังโรงงานในไต้หวัน อย่าแปลกใจว่าทำไมต้องส่งมาที่ไต้หวัน
สิ่งที่คุณอาจจะไม่รู้คือ ไต้หวันคือโรงงานจักรยานโลก เป็นประเทศที่มีเทคโนโลยีในการผลิตจักรยานที่คุณภาพดีที่ในปริมาณที่มากที่สุด ก่อนที่จะส่งกลับไปเช็คคุณภาพ บรรจุหีบห่อยังประเทศเจ้าของแบรนด์แล้วส่งออกไปจำหน่ายทั่วโลกอีกที
แต่เมื่อค่าแรงในไต้หวันสูงขึ้นเรื่อยๆ แบรนด์ต่างประเทศเริ่มกระจายฐานการผลิตเข้าสู่จีน บ้างไปสร้างโรงงานเอง บ้างไปเอาท์ซอร์ส หรือแม้แต่โรงงานไต้หวันที่รับงาน OEM ก็ไปเปิดโรงงานใหม่ในจีนแผ่นดินใหญ่เพื่อลดต้นทุนเช่นกัน
เวลาผ่านไปไม่นาน โรงงานจักรยานในจีนแผ่นดินใหญ่ เริ่มเข้าใจถึงเทคโนโลยีการออกแบบสินค้าจักรยานคุณภาพสูง และแทนที่จะผลิตให้คนอื่นก็เริ่มหันมาทำแบรนด์ของตัวเอง และนี่คือจุดเริ่มต้นของกองทัพจักรยานจีน ที่ตอนนี้เป็นผู้นำตลาดในประเทศไทยและเพื่อนบ้าน (ในด้านยอดขาย) เป็นเวลากว่าสองปีเต็มแล้ว
ถามว่ามันมีผลกระทบอะไรกับวงการจักรยานบ้าง? ถ้าคุณไปเดินเล่นตามงานแสดงสินค้าจักรยานใหญ่ๆ ในไทย ที่ปีนึงมีสามสี่หน คุณอาจจะเห็นบูทแสดงสินค้าระดับพรีเมียมใหญ่คับฮอลล์
ทว่า มันอาจจะไม่ใช่แบรนด์จักรยานชื่อดังที่เห็นในทีวี แต่เป็นแบรนด์จีนน้องใหม่ที่ทุ่มงบตีตลาดเต็มที่ ด้วยต้นทุนที่ต่ำกว่าและราคาขายที่เป็นมิตร นักปั่นหน้าใหม่ในวงการหลายคนเลือกซื้อจักรยานจีน แทนที่จะซื้อจักรยานยุโรป หรืออเมริกาเหมือนที่ผ่านมา เพราะได้สเป็คดีกว่า ถึงแม้จะไม่ได้ชื่อแบรนด์เหมือนที่โปรใช้ก็ตาม
ข้อดีคือมันทำให้คนที่สนใจปั่นจักรยาน เข้ามาจับจ่ายใช้สอยในวงการได้ง่ายขึ้น แต่ก่อน เขาอาจจะมองว่าจักรยานเป็นกีฬาราคาแพง ไม่มีเงินเล่นไม่ได้ จักรยานจีนหน้าใหม่เลยกลายเป็น entry point ที่เข้าถึงง่าย ทำให้เม็ดเงินสะพัดมากขึ้นในวงการ ถึงแม้ว่าจะต้องแลกด้วยส่วนแบ่งการตลาดของแบรนด์เก่าแก่และผู้นำเข้าในประเทศก็ตาม
สุดท้ายแล้ว มันจะทำให้แบรนด์ที่มีชื่อเสียงที่เคยขายจักรยานด้วยราคาสูง ต้องหันมาต่อสู้ด้วยเทคโนโลยีที่ดีกว่า เพื่อสร้างความชอบธรรมให้ราคาของตัวเองตามกลไกตลาดครับ ไม่สามารถนิ่งนอนใจกินบุญเก่าได้เหมือนเดิมแล้ว ก็จริงอย่างที่นักเศรษฐศาสตร์เขาว่า การแข่งขันเป็นเรื่องดีเสมอสำหรับผู้บริโภคครับ
