แทง 'ออนไลน์' ลุ้นจอ รอเจ๊ง

หลายคนอาจรู้สึกเฉยๆ เมื่อมีใครบอกว่า กว่าครึ่งหนึ่งของประชากรไทยชอบเล่นการพนัน แต่ทราบหรือไม่ว่าในจำนวนนักพนันกว่า 30 ล้านคนนั้นเป็นเด็กและเยาวชนที่ชื่นชอบการเสี่ยงโชคมากถึงหลักล้านคน

นับเป็นตัวเลขกลมๆ พบว่า มีเด็กมัธยมศึกษา อาชีวะ และอุดมศึกษา มีผีพนันสิงอยู่ไม่ต่ำกว่า 1.1 ล้านคน

และทราบหรือไม่ว่า ประเทศไทยเรามี เด็กประถม 'ติดการพนัน' ไม่ต่ำกว่า 3 แสนคน!

จริงอยู่ที่มูลค่าการพนันของเยาวชนไทยจะยังไม่ได้เยอะจนจะพาชาติล่มจม แต่เด็กๆ ที่ควรนั่งอยู่ในห้องเรียน กลับไปนั่งหน้าเครียดอยู่หน้าจอคอมพ์ในร้านเกม ซึ่งเป็นเอเย่นต์ชั้นดีของบ่อนออนไลน์ที่มาแนวป๋า เปิดวงเงินเครดิตให้คุณหนูๆ ได้เสี่ยงโชค เรียนวิชากีฬานอกตำราในร้านเน็ต สุดแต่ใจจะรักจะชอบเกมกีฬาแบบไหน จะพนันบอล ลุ้นบาคาร่า โป๊กเกอร์ แบล็คแจ๊ค หรือแม้กระทั่งของเชยๆ ที่เคยถูกลืมอย่าง 'บิงโก' เดี๋ยวนี้ก็กลับมาฮิตอีกครั้ง แต่เปลี่ยนสถานที่เล่น จากในบ้าน มาเป็นในบ่อน(ออนไลน์)แทน

สำหรับคุณครู ผู้รู้ไม่ทันเด็ก อาจช็อคยิ่งกว่า หากเห็นเด็กๆ ก้มหน้างุด ทำอะไรอยู่ใต้โต๊ะ อย่าได้ไปทักเชียว เพราะคุณหนูเขากำลังเข้าด้ายเข้าเข็ม ลุ้นไฮโลผ่านสมาร์ทโฟนสุดไฮเทค

ทุกที่ มีพนัน

ใครๆ ก็รู้ว่าเรื่องการพนันขันต่ออยู่คู่โลกมานมนาน ไม่ใช่เฉพาะความชื่นชอบเท่านั้น แต่มนุษย์เรายังเพียรพยายามที่จะคิดค้นสารพัดเกมขึ้นมาสารพัดกติกา 'มาก' ชนิดที่ว่า ถ้าจดทะเบียนเป็นทรัพย์สินทางปัญญาได้ก็คงรวยกันเละ

อย่างในอิตาลี เมื่อปีที่แล้วตำรวจทำคดีใหญ่ สืบสวนคดีล้มบอล แต่กลับเจอวิธีการพนันแบบแปลกๆ แทนอย่างเช่น ใครได้เตะมุมก่อน, ใครได้โหม่งก่อน ฯลฯ

ส่วนในอังกฤษ เมื่อคราวที่มีอีเวนท์ระดับโลกอย่างพระราชพิธีอภิเษกสมรส ระหว่างเจ้าชายวิลเลียม กับ เคท มิดเดิลตัน บริษัทรับแทงพนันอย่าง William Hill ก็ยังตั้งหัวข้อรับแทงพนันสุดแหวก เป็นต้นว่า รถยนต์พระที่นั่งจะเสียระหว่างเดินทางไปยังมหาวิหาร, เคท มิดเดิลตั้นจะปฏิเสธการแต่งงาน, เจ้าชายฟิลิป จะงีบหลับระหว่างพระราชพิธี และมีแม้กระทั่งพนันที่ลากยาวไปวัดผลกันในอีก 10 ปีต่อมาว่า คู่เสกสมรสนี้จะหย่าขาดภายในเวลา 10 ปี!

ของบ้านเราก็ไม่น้อยหน้า มีสารพัดเกมการพนัน มีทั้งหวยหุ้น ทั้งพนันขันต่อในแทบทุกเรื่อง แต่ที่ฮิตเห็นจะเป็นการเลือกตั้งทุกสนามตั้งแต่เทศกาลยันระดับประเทศ ส่วนที่พิสดารหน่อยก็มี "หวยเสียว" ที่ไม่ได้มีรางวัลเป็นตัวเงิน แต่จะได้สาวหน้าตาดีไปเป็นของรางวัลแทน

แม้กระทั่งชาวเขาชาวดอยก็ยังมีเกมการพนันของตัวเอง เรียกว่า 'เจ้าฟ้าบะก่องถี่' บ้างก็เรียก 'มะก่องที' หรือ 'หมากก่องถี่' เป็นภูมิปัญญาหวยของชาวไทใหญ่ ที่สืบทอดมาจากพม่าที่เรียกว่า "ต๊ง แซะ เ ช่าก์ เก่าง์ ถิ" เรียกกันจนกร่อนไปกร่อนมาจนกลายเป็นอย่างในปัจจุบัน

จริงๆ เจ้าฟ้าบะก่องถี่ ก็คือ หวยสัตว์ อย่างที่ภาคกลางรู้จักกัน เพียงแต่เกมนี้ไม่ได้ใช้แค่ดวง แต่บวกกับมันสมองของคนเล่นด้วยอีกนิดหน่อย เพราะเจ้ามือจะแจกโจทย์เป็นกลอนคำใบ้ ให้นำไปตีความกันว่า กลอนนั้นๆ พูดถึงสัตว์ชนิดใด

ดูเหมือนง่าย แต่เกมบ้านๆ แบบนี้นี่แหละ ทำให้ชาวเขาหมดเนื้อหมดตัวมานักต่อนัก...

ความน่าจะ 'เจ๊ง'

ขึ้นชื่อว่า 'พนัน' ก็หมายถึงความเสี่ยงที่ต้องพึ่งดวงเสมอ แต่ว่ากันว่าผีพนันแทบทุกตระกูลบนโลกใบนี้ ต่างมักจะเชื่อใน 'ความน่าจะเป็น' เช่นว่า ซื้อหวยเลขตัวเดียวซ้ำๆ แล้วเดี๋ยวมันก็จะต้องออกไม่งวดใดก็งวดหนึ่ง นั่นคือ ความหลงผิดที่คลาสสิกที่สุดของนักพนัน เพราะมีความเชื่อว่า 'ความเป็นไปได้ของเหตุการณ์ที่กำลังจะเกิดขึ้น จะได้รับอิทธิพลบางอย่างจากเหตุการณ์ในอดีต' แต่ในทางความเป็นจริง เหตุการณ์เหล่านั้นเป็นอิสระจากกันในทางสถิติ

พูดอย่างนี้อาจไม่เข้าใจ คงต้องยกเคสอ้างอิงจากเว็บไซต์ของศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน เกี่ยวกับ ‘ความหลงผิดแห่งมอนติ คาร์โล’ (Monte Carlo fallacy) ซึ่งลบล้างทฤษฎีของอาจารย์ทุกสำนักที่พยายามนำเอาหลักสถิติศาสตร์ที่ว่าด้วย 'ความน่าจะเป็น' มาเชื่อมโยงเพื่อทำนายผลของการพนัน ไม่ว่าจะเป็นเกมไพ่ ใบ้หวย มาฝากเหล่าศิษย์ทั้งหลายกัน

"เหตุเกิดในเดือนสิงหาคม ปี ค.ศ.1913 ณ บ่อนคาสิโนแห่งมอนติ คาร์โล ในเกมรูเลทท์ครั้งหนึ่ง ได้เกิดกรณีที่ลูกบอลรูเลทท์ตกหลุมสีดำติดต่อกันถึง 15 ครั้ง เกิดความตื่นตะลึงขึ้นในหมู่นักพนัน หลายคนเชื่อว่าครั้งต่อไปผล(ครั้งต่อไป)จะต้องออกมาเป็นสีแดงเป็นแน่ เมื่อเชื่อเช่นนั้นก็ทุ่มพนันข้างแดง แต่แล้วครั้งที่ 16 ก็ยังออกมาดำอีก ครั้งที่ 17 ก็เช่นกัน แต่ผลลัพธ์เช่นนี้ยิ่งทำให้นักพนันทุ่มพนันข้างแดงเพิ่มขึ้นเท่าทวี สองเท่า สามเท่า แต่ใครจะนึกไปถึงได้ว่า ลูกบอลรูเลทท์จะตกลงในช่องสีดำติดต่อกันจนกระทั้งครั้ง 26

ไม่ต้องจินตนาการให้มากนัก คงจะเดาออกได้ว่านักพนันหลายคนคงถึงกับสิ้นเนื้อประดาตัว ว่ากันว่าเกมนั้น บ่อนคาสิโนแห่งมอนติ คาร์โล รับทรัพย์ไปเป็นล้านฟรังก์"

นั่นก็เพราะ ผลลัพธ์ในแต่ละเกม 'เป็นอิสระต่อกัน' นี่แหละ ที่ทำคนเจ๊งมานับไม่ถ้วน แต่ถึงอย่างนั้น ก็ยังมีคนอีกจำนวนไม่น้อย ที่รู้ทั้งรู้ก็ยังหลวมตัวปล่อยใจให้หวังลมๆ แล้งๆ คิดว่า วันหนึ่งจะเป็นของเรา!

ออนไลน์.. ง่ายและเย้ายวน

เมื่อการพนันอยู่ในสายเลือดมนุษย์เราชนิดซึมลึก จึงมีวิวัฒนาการอย่างต่อเนื่องมาโดยตลอด และนอกจากรูปแบบการเล่นที่มีสารพัดแล้ว วิธีการ ช่องทาง ก็เพิ่มมากขึ้นตามเทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้นเช่นกัน

จากงานวิจัยหัวข้อ "เกมพนันออนไลน์ : หายนะเกมพนันที่ต้องควบคุม" จัดทำโดย ดร.วิษณุ วงศ์สินศิริกุล ผู้อำนวยการศูนย์เตรียมความพร้อมสู่ประชาคมอาเซียน คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ และเป็นนักวิจัยประจำ ศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน ระบุถึง การเติบโตของเกมพนันออนไลน์ (online gambling) ว่า เป็นเกมการพนันข้ามชาติที่มีอัตราการเติบโตอย่างมาก จากปี ค.ศ.1998 โลกเรามีเว็บไซต์รับแทงเกมพนันบ่อนออนไลน์อยู่ประมาณ 90 เว็บไซต์ เพิ่มขึ้นเป็น 250 เว็บไซต์ในปีถัดมา จากนั้นก็กระโดดพรวดขึ้นอีก 6 เท่าตัว เป็น 1,500-1,800 เว็บไซต์ในช่วงปี ค.ศ. 2000- 2002 โดยคาดว่าน่าจะเข้าสู่หลักหมื่นเว็บแล้วในปัจจุบัน

การที่บ่อนออนไลน์โตได้มากขนาดนี้ ไม่ใช่แค่เพราะกำไรงาม สูงถึง 60 เปอร์เซ็นต์ของยอดแทง จนกลายเป็นธุรกิจที่นายทุนจำนวนมากสนใจ ทางฝั่งของคนเล่นก็เรียกว่าตอบโจทย์ที่รอคอยมาแสนนาน เนื่องจากความง่ายในการเล่น เล่นที่ไหนก็ได้ ไม่ต้องเปิดเผยตัว ไม่มีใครรู้ว่าเรากำลังเล่นพนัน เป็นเด็กตัวกระเปี๊ยกก็เล่นได้ และที่สำคัญคือ ไม่ต้องใช้เงินสด ไม่ต้องแลกชิป จ่ายผ่านบัตรเครดิตโดยมีธุรกิจสารพัดเพย์ออนไลน์ รับหน้าเสื่อเป็นข้อต่อเชื่อมระหว่างบริษัทบัตรเครดิตที่ปฏิเสธการร่วมสังฆกรรมให้สามารถมีธุรกรรมแบบอ้อมๆ กับบ่อนได้

และไม่เพียงแต่การอำนวยความสะดวกเรื่องการรับและจ่ายเงินแล้ว บ่อนออนไลน์เหล่านี้ยังมอบบริการทุกระดับประทับใจ เปิดสายฮ็อตไลน์ช่วยอธิบายขั้นตอนการเล่นเสียละเอียดยิบ เท่านั้นไม่พอ ยังจูงใจด้วยการเปิดเครดิตให้เล่นโดยยังไม่ต้องลงเงินจริงด้วยมูลค่าเย้ายวนใจ

"บางเว็บให้เครดิตมากถึง 50 เหรียญเลยนะ" ศรีดา ตันทะอธิพานิช มูลนิธิอินเทอร์เน็ตร่วมพัฒนาไทย ร่วมให้ข้อมูล โดยบอกว่า ตัวเธอเองลองสมัครดูพบว่า ง่ายมาก ไม่ซับซ้อน แค่กรอกอีเมล์ เลขที่บัญชี และกรอกตัวอักษรยืนยันว่าไม่ใช่โรบอท เพียงเท่านี้ ก็พร้อมแล้วสำหรับการเล่นกับ 'ดวง'

"งานวิจัยชิ้นไหนๆ ก็บอกว่า การพนันอะไรก็ตามที่เล่นง่ายๆ เล่นได้บ่อย เกิดความถี่สูง ขณะที่ผลตอบแทนก็สูง ก็มีโอกาสติดได้ง่ายขึ้น" ศิริพร ยอดกมลศาสตร์ ตัวแทนจากศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน เอ่ยในงานเสวนาเรื่อง "พนันออนไลน์ภัยร้างช่วงปิดเทอม" จัดโดยมูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์ ร่วมกับมูลนิธิเครือข่ายครอบครัว และมูลนิอินเตอร์เน็ตร่วมพัฒนาไทย

และเพราะความง่าย บวกกับกลการตลาดสารพัดนี่แหละ ที่เป็นตัวเร่งให้เล่นถี่ขึ้น ในจำนวนเงินที่มากขึ้น และแน่นอนว่า ในที่สุดก็เสียมากขึ้น หนี้มากขึ้น นำมาสู่ปัญหาอาชญากรรม ฉกชิง วิ่งราว และฉ้อโกงตามมา

ที่สำคัญคือ แนวโน้มที่เด็กและเยาวชนจะหันหน้าเข้าสู่การพนันออนไลน์ก็มีมากขึ้น อันเนื่องมาจากความสะดวก 'ทุกที่ ทุกเวลา' ที่เป็นจุดขายนี่เอง

กลไกรัฐ ทำพิษ

"ยิ่งไม่มีระบบควบคุมด้วย มันก็ยิ่งไปได้เร็ว และแม้จะรู้ๆ อยู่ว่าผิดกฎหมาย แต่ถ้าไปถามไอซีที บางท่านก็จะบอกว่ามีอำนาจ บางท่านก็ว่าบอกไม่มี แล้วประชาชนจะมั่นใจได้ยังไงว่า ไอซีทีจะมีอำนาจในจัดการได้" ศิริพร เอ่ยถึงช่องโหว่ของกฎหมายไทยที่ทำให้บ่อนออนไลน์คลุมเครือไร้แม่งานกำกับดูแล

เมื่อจะเดินไปหาตำรวจ.. ผู้รู้ก็จะบอกว่า ตำรวจไม่มีอำนาจในโลกออนไลน์ แต่ครั้นจะถามหาความช่วยเหลือจากไอซีที ก็กลับเป็นว่า ไม่ได้รับผิดชอบเรื่องการพนัน!

ขณะที่ปัญหาการกำกับดูแล คือประเด็นสำคัญที่ประเทศไทยจะต้องถกให้ถ่องแท้เพื่อหาคนรับผิดชอบโดยตรง แต่รัฐบาลกลับ(จะ)ทำในสิ่งที่คล้ายจะประกาศชักชวนประชาชนว่า 'เราไปเล่นการพนันกันเถอะ!' ด้วยการเตรียมรื้อ พรบ.สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาลฉบับที่... พ.ศ.2517 ขึ้นใหม่ ซึ่งคาดว่าจะนำเข้าสู่การพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎรกลางเดือนเมษายนนี้ โดยนักวิชาการหลายคนออกมาระบุเป็นเสียงเดียวกันว่า หากทำอย่างไม่รอบคอบ จะเท่ากับเป็นการเปิดโอกาสให้กองสลากเพิ่มรูปแบบผลิตภัณฑ์การพนันใหม่ๆ เช่น หวยตู้ หวยขูด หวยกีฬา ฯลฯ

"เหมือนเซ็นเช็คเปล่าเลยนะ ให้ไปกรอกตัวเลขตามใจชอบ เพราะในนั้นเขาเขียนว่า ...และสลากอื่นๆ เช่น สลากออนไลน์ สลากล็อตโต้ สลากรู้ผลทันที แล้วก็สลากทายผลกีฬา 'เป็นต้น'... ซึ่งหมายความว่า อื่นๆ ที่นึกได้ภายหลังก็นับด้วย ขายได้ทันทีโดยไม่ต้องขอคุณอีกแล้ว สิ่งนี้สำคัญมาก" ศิริพร บอก

โดยหากเป็นเช่นนั้น จะเท่ากับว่า 'รัฐ' กลายมาเป็นเจ้ามือพนันรายใหญ่ของสังคมไทยเสียเอง

และจากพรบ.ฉบับเดียวกัน ก็ยังเกิดคำถามต่อ ถึงความลักลั่นในบ้านเราอีกว่า.. สังเกตไหม เล่นไพ่ผิดกฎหมาย แต่ซื้อไพ่ไม่ผิดกฎหมาย.. เล่นไฮโลผิดกฎหมาย แต่ซื้อลูกเต๋าไม่ผิดกฎหมาย และครั้งนี้ก็อีกเช่นเดียวกัน.. เล่นหวยใต้ดินผิดกฎหมาย แต่หวยออนไลน์กำลังจะเป็นเรื่องถูกต้องเสียอย่างนั้น

นอกจากนี้ ยังมีอีกหนึ่งข้อสังเกตจากศิริพรอีกเรื่องนั่นคือ ระบบการจัดการรายได้ ซึ่งตาม พรบ. ระบุว่า 80 เปอร์เซ็นต์ของรายได้จากการขายตั้งเป็นกองทุนเงินรางวัล อีก 20 เปอร์เซ็นต์เป็นค่าบริหารจัดการ

"ถามว่า แบ่งสัดส่วนแบบนี้ หมายถึงอะไร... หมายถึง นี่คือการไม่เก็บภาษี แปลว่าจะสนับสนุน สนับสนุนยิ่งกว่าอังกฤษที่เป็นตลาดพนันเสรีซึ่งยังเก็บภาษี 15 เปอร์เซ็นต์ แต่นี่ประหลาดมาก เพราะรัฐบาลเราสนับสนุนโดยไม่อยากได้รายได้" เธอเปิดประเด็นถึงความล่อแหลม หากว่า พรบ. ดังกล่าวปล่อยผ่านไปโดยไม่ทบทวน

เพราะแม้กระทั่งอังกฤษเอง ซึ่งเป็นประเทศที่เปิดเสรีเรื่องการพนันมาก ก็ยังเพิ่งเกิดประเด็นทอล์คออฟเดอะทาวน์ เมื่อพรรคแรงงานซึ่งเป็นคนออกกฏหมายให้สามารถเปิดร้านรับแทงพนันได้ง่ายขึ้น ออกมายอมรับว่า ไม่ควรให้ปล่อยผ่านให้กฎหมายการพนันในอังกฤษเลย

"เขาออกมายอมรับว่า เขาคิดผิด ถ้าย้อนเวลากลับไปได้ จะไม่ผ่านกฎหมายฉบับนี้ เพราะปัจจุบันมีการสำรวจพบว่า ร้านรับแทงพนันกระจุกตัวอยู่ในชุมชนแออัด จนส่งผลให้กระจายรายได้เลวลง"

นั่นหมายความว่า แม้ในประเทศที่ได้ชื่อว่า เจริญแล้วทั้งทางเศรษฐกิจ การศึกษา และคุณภาพชีวิตประชากร.. แต่การพนันก็ยังพ่นพิษได้

ขณะที่กฎหมายกองสลากฯ ยังไม่รู้จะหมู่ หรือ จ่า แต่อย่างที่พูดกันบ่อยๆ ว่าเหรียญมีสองด้าน เทคโนโลยีฉลาดเลิศก็เช่นกัน จะมี 3จี 4จี หรือกี่จีก็ตามแต่ ถ้าต่ออินเทอร์เน็ตได้ การพนันก็พร้อมเสิร์ฟถึงที่เช่นกัน

...อุปกรณ์พร้อม สัญญาณพร้อม แต่เมื่อคนไม่พร้อมทางวุฒิภาวะ หายนะก็รออยู่เบื้องหน้า