ในยุคที่เพศไม่ใช่ตัวกำหนดบทบาทหน้าที่ของการเป็นผู้นำหรือความสำคัญของสังคม ปัจจุบันนี้เพศหญิงได้เข้ามามีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนสังคม ทั้งในฐานะแรงงาน ผู้บริหาร ผู้ประกอบการ และผู้มีอิทธิพลในทุกอุตสาหกรรม ข้อมูลวิจัยเผยว่าบทบาททางเศรษฐกิจของผู้หญิงได้เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องทั่วโลก โดยเฉพาะในประเทศไทย
รายงานจาก Grant Thornton บริษัทที่ปรึกษาธุรกิจระดับโลก เผยในปี 2567 ว่าไทยมีผู้หญิงดำรงตำแหน่งเป็น CEO มากที่สุดเป็นอันดับ3 ของโลก สูงถึง 42% และข้อมูลจากรายงาน Global Entrepreneurship Monitor 2024-2025 ยังระบุว่า จากการสำรวจใน 51 ประเทศทั่วโลก พบว่าประเทศไทยเป็นประเทศเดียวที่มีสัดส่วนผู้หญิงเป็นเจ้าของธุรกิจที่ดำเนินกิจการมายาวนานกว่า3.5 ปี (Established Business) มากกว่าผู้ชาย
โดยมีอัตราส่วนหญิงต่อชายอยู่ที่ 1.04 สะท้อนให้เห็นว่าผู้หญิงไทยในยุคนี้ ไม่ได้เป็นเพียงแรงงาน แต่เป็นผู้ตัดสินใจด้านการลงทุน การบริโภค และการบริหารองค์กร ขณะเดียวกัน ตลาดสุขภาพสตรีในประเทศไทยเติบโตต่อเนื่องด้วยอัตราการเติบโตเฉลี่ย (CAGR) 7.2% และคาดว่าจะมีมูลค่าราว 5.8 พันล้านบาทภายในปี 2573 อย่างไรก็ตาม
แม้ผู้หญิงจะเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทย แต่สุขภาพผู้หญิงกลับเป็นประเด็นที่ถูกมองข้าม โดยผู้หญิงต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนและระบบที่ซับซ้อนมากมายภายในร่างกาย ตั้งแต่วัยรุ่นจนถึงวัยสูงอายุ และความผิดปกติเหล่านี้มักสะสมอยู่เงียบ ๆ เพราะโรคของผู้หญิงมักมีอาการไม่รุนแรง ไม่เจ็บปวดในระยะแรก การตรวจสุขภาพอย่างละเอียดจึงถูกเลื่อนออกไปท่ามกลางภาระงาน ครอบครัว และบทบาทที่ต้องดูแลผู้อื่นก่อนตัวเองเสมอ
ข่าวที่เกี่ยวข้อง:
‘วิมุต’ บุกตลาดสูงวัย เน้นป้องกัน บริการทางการแพทย์ด้วยศูนย์เฉพาะทาง
ป้องกันมะเร็งเต้านม 'ที่ใช่ในแบบคุณ' ใช้ AI-จีโนมิกส์ลดอัตราเสียชีวิต
"สุขภาพผู้หญิง" ต้องได้รับการดูแลระยะยาว
นอกจากนั้น “ความกลัว” เป็นอีกปัจจัยสำคัญที่ทำให้ผู้หญิงไม่อยากไปพบแพทย์ กลัวการตรวจ กลัวตรวจพบความผิดปกติ กลัวกระบวนการรักษาที่จะกระทบชีวิตประจำวันและภาระหน้าที่ ปัญหาดังกล่าว นับเป็นปัญหาใหญ่ที่ทุกฝ่ายต้องนำมาเป็นวาระสำคัญ
โดยประเทศไทยจำเป็นต้องมีระบบสุขภาพผู้หญิงที่เข้าใจความลังเล คลายความกลัว และรองรับความซับซ้อนของโรคผู้หญิงได้ และหากไม่จัดการอย่างเร่งด่วน ปัญหาเงียบนี้จะกระทบศักยภาพแรงงานหญิงและกลายเป็นต้นทุนที่เศรษฐกิจต้องแบกรับในระยะยาว
โรงพยาบาลวิมุต ชี้ชัดว่าสุขภาพผู้หญิง เป็นประเด็นสังคมที่ต้องนำมาพูดถึงให้มากขึ้น เพราะเชื่อมโยงโดยตรงกับศักยภาพขององค์กร ความสามารถในการแข่งขันของประเทศ และการเติบโตทางเศรษฐกิจในระยะยาว หลังพบผู้หญิงไทยมักตรวจเจอสารพัดโรคร้ายของสตรีในวันที่อาการรุนแรงจนฟื้นตัวได้ช้า
ขณะเดียวกัน เทรนด์ Womenomics สะท้อนว่าผู้หญิงเป็นส่วนนึงที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจในทุกระดับ โดยท่ามกลางบทบาทที่เพิ่มขึ้น การดูแลสุขภาพผู้หญิงกลับไม่ได้รับการพูดถึงอย่างจริงจัง จากความเข้าใจในความซับซ้อนของสุขภาพผู้หญิง
นพ.นิพัฒน์ กุหลาบขาว ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท โรงพยาบาลวิมุต โฮลดิ้ง จำกัด กล่าวว่าโรงพยาบาลวิมุต ได้เดินหน้าสร้างแพลตฟอร์ม One-Stop Women Health อย่างเต็มรูปแบบ โดยมองสุขภาพผู้หญิงเป็นการดูแลระยะยาว ไม่ใช่เพียงการรักษาเมื่อเกิดโรค แต่ครอบคลุมตั้งแต่การป้องกัน การคัดกรอง การรักษา ไปจนถึงการดูแลคุณภาพชีวิตและศักยภาพในการใช้ชีวิต ดังนั้นการดูแลที่เหมาะสมจะต้องสอดรับกับเทรนด์เศรษฐกิจและสังคมในระยะยาว
5 โรคที่พบบ่อยในผู้หญิง
จากสถิติผู้ป่วยหญิงที่รพ. วิมุต ระหว่างปี 2565–2568 พบ 5กลุ่มโรคที่พบบ่อยที่สุดในผู้หญิง ดังนี้
1 เนื้องอกกล้ามเนื้อมดลูก (Leiomyoma) ก้อนเนื้อไม่ร้ายที่เกิดจากอิทธิพลฮอร์โมนเพศหญิง พบบ่อยในวัยเจริญพันธุ์ อาการหลักคือประจำเดือนมามากหรือนานเกิน 7 วัน มีลิ่มเลือดขนาดใหญ่ เหนื่อยง่ายจากภาวะซีด หากก้อนโตอาจกดเบียดกระเพาะปัสสาวะหรือลำไส้ ทำให้ปัสสาวะบ่อยหรือท้องผูก แนวทางรักษาขึ้นอยู่กับขนาดและความรุนแรง ตั้งแต่ติดตามอาการด้วยอัลตราซาวด์ ใช้ยา หรือผ่าตัด
2 เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ (Endometriosis)ภาวะที่เยื่อบุโพรงมดลูกไปเจริญนอกมดลูก ทำให้เกิดการอักเสบเรื้อรังและพังผืด หรือที่เรียกกันบ่อยๆว่า ช็อกโกแลตซีสต์ (Chocolate Cyst) อาการที่พบบ่อยคือปวดประจำเดือนรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ ปวดท้องน้อยเรื้อรัง ปวดขณะมีเพศสัมพันธ์ บางรายไม่มีอาการชัดเจน และตรวจพบเมื่อมีปัญหาการมีบุตร
3 ภาวะเลือดออกผิดปกติจากมดลูกและช่องคลอด (Abnormal uterine and vaginal bleeding) อาจสะท้อนความผิดปกติของฮอร์โมนหรือโรคในระบบสืบพันธุ์ อาการได้แก่ เลือดออกนอกช่วงมีประจำเดือน เลือดออกกะปริบกะปรอย รอบเดือนถี่หรือห่างผิดปกติ หรือมีเลือดออกหลังมีเพศสัมพันธ์ โดยเฉพาะในวัยหมดประจำเดือนควรรีบพบแพทย์ทันที
4 ก้อนที่เต้านม (Unspecified lump in breast) มักตรวจพบได้ด้วยตนเอง ลักษณะก้อนอาจแข็งหรือนิ่ม ขยับได้หรือยึดติดเนื้อเยื่อ สัญญาณอันตราย ได้แก่ ก้อนแข็ง โตเร็ว เต้านมบวมแดงหรือผิดรูป ผิวหนังย่นคล้ายผิวส้ม หรือมีของเหลว/เลือดออกจากหัวนม ควรตรวจเต้านมด้วยตนเองทุกเดือน และเข้ารับการตรวจแมมโมแกรมหรืออัลตราซาวด์ตามช่วงอายุ
5 เนื้องอกไม่ร้ายของเต้านม (Benign breast neoplasm) ก้อนที่ไม่ใช่มะเร็ง พบบ่อยในวัยทำงานและวัยที่ฮอร์โมนแปรปรวน ลักษณะมีขนาดเล็ก ขอบชัด และขยับได้ บางรายปวดตึงก่อนมีประจำเดือน และขนาดก้อนเปลี่ยนตามรอบเดือน แม้ไม่ร้ายแรงแต่ต้องติดตามสม่ำเสมอ
เปลี่ยนจากรักษา สู่ระบบนิเวศการดูแลเชิงป้องกัน
นพ.สุวาณิช เตรียมชาญชูชัย ผู้อำนวยการโรงพยาบาลวิมุต กล่าวย้ำถึงความสำคัญของผู้หญิงโดยเปรียบว่า "ผู้หญิงเป็นเสมือนหัวใจของทุก ๆ คนในครอบครัว" ดังนั้นการดูแลสุขภาพผู้หญิงจึงเป็นเรื่องสำคัญสูงสุด
“ในฐานะแพทย์ สิ่งที่พบซ้ำแล้วซ้ำเล่าคือ ผู้หญิงมักมาพบแพทย์ช้ากว่าที่ควร ไม่ใช่เพราะไม่ใส่ใจสุขภาพ แต่เนื่องจากโรคของผู้หญิงมักไม่แสดงอาการในระยะแรก จนยากจะตัดสินใจว่าถึงเวลาตรวจหรือยัง”
เมื่อปัญหาสำคัญคือโรคจำนวนมากถูกพบเมื่อสายเพราะอาการเริ่มต้นถูกมองข้าม รพ.วิมุต จึงตั้งเป้าหมายหลักในการเปลี่ยนแนวทางจาก "การรอรักษาเมื่อป่วย" เป็น "การดูแลเชิงป้องกันและต่อเนื่อง" ผ่านการสร้างระบบนิเวศด้านสุขภาพผู้หญิง (Women's Health Ecosystem) แบบระยะยาว ที่เชื่อมโยงตั้งแต่การป้องกัน คัดกรอง รักษา ไปจนถึงการฟื้นฟู เพื่อวางรากฐานสุขภาพผู้หญิงในทุกช่วงชีวิต
แคมเปญ Health for Her จึงเป็นการประกาศจุดยืนว่า สุขภาพผู้หญิงคือรากฐานของศักยภาพองค์กรและเศรษฐกิจ พร้อมย้ำว่าโรคฮิตของผู้หญิงมักเกี่ยวข้องกับระบบฮอร์โมน ระบบสืบพันธุ์ และสุขภาพเต้านม การตรวจคัดกรองอย่างสม่ำเสมอจึงเป็นหัวใจสำคัญ เพราะยิ่งรู้เร็ว รักษาไว โอกาสฟื้นตัวยิ่งสูง การได้ตรวจและเข้าใจร่างกายภายในจึงไม่ใช่เรื่องน่ากลัว แต่เป็นเรื่องที่ควรทำเพื่อชีวิตที่มั่นคง
จากวิสัยทัศน์ดังกล่าว รพ.วิมุต ได้เร่งนำเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่ทันสมัยมาเป็นทางเลือกการรักษา โดยเฉพาะนวัตกรรมการผ่าตัดแผลเล็ก (MIS) รวมถึง การผ่าตัดส่องกล้องผ่านช่องคลอดไร้แผล (V-NOTES) และ การผ่าตัดผ่านกล้องแบบแผลเดียว (Single-Port Laparoscopy) นวัตกรรมเหล่านี้ช่วยลดการเจ็บปวดและทำให้ฟื้นตัวได้รวดเร็ว เพื่อให้ผู้หญิงกลับไปใช้ชีวิตและทำงานได้เต็มศักยภาพอย่างไม่สะดุด
เจาะลึก 3 มิติสุขภาพผู้หญิง ดูแลจากภายในสู่ภายนอก
เพื่อให้ภาพของการดูแลสุขภาพผู้หญิงครอบคลุมทั้ง ทรวงอก ผิวหนัง เส้นผม และความงาม ภายใต้มาตรฐานเดียวกัน รพ.วิมุต ได้จัดทีมแพทย์เฉพาะทางมาร่วมเจาะลึกการดูแลในแต่ละมิติ ดังนี้
พญ.กรผกา ขันติโกสุม แพทย์ผู้ชำนาญการด้านผิวหนัง ได้เจาะลึกการดูแลสุขภาพผิวและเส้นผมเพื่อเสริมสร้างความมั่นใจ โดยไฮไลต์สำคัญคือการนำนวัตกรรม Dermoscopy มาใช้เป็นเสมือน "Super Power" ในการตรวจวินิจฉัย เทคโนโลยีนี้ใช้เลนส์ขยายและแสง Polarize ช่วยให้แพทย์มองเห็นชั้นผิวหนังได้ลึกกว่าการมองด้วยตาเปล่า ไม่ว่าจะเป็นการประเมินรอยโรคอักเสบเรื้อรัง การส่องรากผมเพื่อหาสาเหตุของผมร่วงหรือเชื้อรา ไปจนถึงการคัดกรองความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังจากจุดด่างดำต่างๆ นวัตกรรมนี้ช่วยเปลี่ยนแนวทางการรักษาจากเดิมที่ต้อง "รอดูอาการ (Wait and see)" มาเป็นการมองเห็นรากฐานของปัญหาที่แท้จริงและลงมือรักษาได้อย่างแม่นยำทันที
มิติสุขภาพทรวงอก ภัยมะเร็งเต้านม
พญ.พุทธิพร เนาวเศษ ศัลยแพทย์ทั่วไปและมะเร็งวิทยา เน้นย้ำถึงภัยเงียบจากมะเร็งเต้านม ซึ่งพบบ่อยเป็นอันดับหนึ่งในผู้หญิง โดยชี้ให้เห็นว่าปัจจัยเสี่ยงมีทั้งสิ่งที่ควบคุมไม่ได้อย่างพันธุกรรม และสิ่งที่ควบคุมได้อย่างความอ้วน การดื่มแอลกอฮอล์ และการรับสารเคมีที่รบกวนฮอร์โมน (Xenoestrogen) จากสิ่งแวดล้อม หัวใจสำคัญของการรับมือคือ "การตรวจคัดกรองเชิงรุก" เพราะหากพบในระยะแรกจะมีโอกาสรอดชีวิตสูงถึง 100% และอาจใช้ทางเลือกการผ่าตัดแบบสงวนเต้านมได้ นอกจากการหมั่นคลำเต้านมด้วยตนเองแล้ว คุณหมอยังแนะนำให้ผู้หญิงไทยเข้ารับการตรวจ แมมโมแกรมควบคู่กับอัลตราซาวด์ เป็นประจำ เพื่อเพิ่มความแม่นยำในการค้นหารอยโรคที่มักซ่อนอยู่ในเนื้อเต้านมที่มีความหนาแน่นสูง
มิติสุขภาพนรีเวช นพ.กษิติ เที่ยงธรรม สูตินรีแพทย์และมะเร็งนรีเวช ได้มาช่วยคลายความกังวลและทลายความกลัวเรื่องการตรวจภายใน พร้อมเตือนให้ผู้หญิงสังเกตสัญญาณอันตราย เช่น ปวดประจำเดือนรุนแรง หรือเลือดออกผิดปกติ ซึ่งมักเป็นสัญญาณของโรคฮิตอย่างเนื้องอกมดลูกหรือช็อกโกแลตซีสต์ หากพบความผิดปกติจนถึงขั้นต้องรักษา คุณหมอเน้นย้ำว่าปัจจุบันมีทางเลือกที่ก้าวหน้ามาก โดยเฉพาะการผ่าตัดส่องกล้องแผลเล็ก และเทคโนโลยีขั้นสุดอย่าง NOTES (Natural Orifice Transluminal Endoscopic Surgery) หรือการผ่าตัดส่องกล้องผ่านช่องคลอดแบบไร้รอยแผลเป็นบนหน้าท้อง ซึ่งช่วยลดความเจ็บปวดและทำให้ผู้หญิงฟื้นตัวกลับไปใช้ชีวิตได้อย่างรวดเร็ว
กลยุทธ์ H.E.R. Strategy ยกระดับดูแลสุขภาพผู้หญิง
ยุค Womenomics เปลี่ยนจาก "รักษาเฉพาะจุด" เป็นระบบดูแลต่อเนื่องเชิงป้องกัน เพื่อสนับสนุนให้ผู้หญิงดูแลสุขภาพได้ง่ายขึ้น และอุ่นใจขึ้น
H – Health:ดูแลจากภายในสู่ภายนอก ครอบคลุมตั้งแต่นรีเวช (มดลูก รังไข่ ฮอร์โมน ทุกช่วงวัย) ทรวงอก/เต้านม (คัดกรองพบเร็ว รักษาแม่นยำ) ไปจนถึงศัลยกรรมความงาม ผิวหนัง และเส้นผม ดูแลแบบ One-Stop Service ทั้งสุขภาพและความมั่นใจ
E – Expertise: ชำนาญเฉพาะทาง ผสานเทคโนโลยีฟื้นตัวเร็ว ทีมแพทย์ผสานเทคโนโลยีสมัยใหม่เพิ่มความแม่นยำ ลดบาดเจ็บ ลดเจ็บปวด จุดแข็งสำคัญคือ 3 นวัตกรรม: ผ่าตัดแผลเล็ก (Minimally Invasive Surgery: MIS) ลดผลกระทบ แผลเล็ก เสียเลือดน้อย ฟื้นเร็ว ตอบโจทย์วัยทำงานที่ต้องกลับสู่บทบาทได้ทันที
V-NOTES (การผ่าตัดส่องกล้องผ่านช่องคลอด) หลีกเลี่ยงรอยแผลหน้าท้อง ลดกังวลเรื่องรอยแผล และ Single-Port Laparoscopy (ผ่าตัดผ่านกล้องแบบแผลเดียว) ลดจำนวนแผล รบกวนเนื้อเยื่อน้อยและสนับสนุนการฟื้นตัวที่รวดเร็ว
R – Respect: ดูแลด้วยความเข้าใจและเคารพ ใส่ใจความเป็นส่วนตัว ความรู้สึก และบริบทชีวิต ให้พื้นที่ปลอดภัย เน้นการสื่อสารที่เข้าใจความกังวล เพื่อให้ผู้หญิงกล้าเริ่มตรวจ กล้าคัดกรอง และกล้ารักษาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งเป็นแก่นของการดูแลเชิงป้องกันในระยะยาว
หลังจากการเปิดตัวแคมเปญ รพ.วิมุต คาดการณ์ว่าจะมีจำนวนผู้ใช้บริการเพิ่มขึ้นประมาณ 20–30% ซึ่งการเติบโตครั้งนี้สะท้อนให้เห็นถึงความตื่นตัวและความเข้าใจเกี่ยวกับโรคของผู้หญิงที่เพิ่มมากขึ้นในสังคม
