วันอังคาร ที่ 17 พฤศจิกายน 2569

Login
Login

กรมโรงงาน เร่งตรวจ 819 โรงงาน ฟันไม่เลี้ยงผิดร้ายแรงสั่งหยุด-ถอนใบอนุญาต

กรมโรงงานฯ ลุยไม่ยั้ง 2 สัปดาห์แรก ระดมปูพรมตรวจทะลุ 819 โรงงาน พบผิดร้ายแรงสั่งหยุด-ไม่ทำตามเพิกถอนใบอนุญาตทันที ย้ำระบบกำจัดกากอุตสาหกรรมยังเดินหน้าได้ ไม่กระทบห่วงโซ่ภาคอุตสาหกรรม

KEY POINTS

  • กรมโรงงานอุตสาหกรรม (กรอ.) เปิดปฏิบัติการเชิงรุก ตรวจโรงงานประเภท 105 และ 106 ทั่วประเทศ โดยในช่วง 2 สัปดาห์ที่ผ่านมาได้ลงพื้นที่ตรวจเข้มไปแล้ว 819 โรงงาน จากเป้าหมาย 3,049 แห่ง
  • พบความผิดร้ายแรงที่อาจส่งผลกระทบต่อประชาชนและสิ่งแวดล้อม จึงมีคำสั่งให้หยุดประกอบกิจการเพื่อปรับปรุงแก้ไขจำนวน 10 โรงงาน ตามมาตรา 39 วรรคหนึ่ง
  • สั่งปิดโรงงานถาวรพร้อมเพิกถอนใบอนุญาต 1 โรงงาน เนื่องจากตรวจพบว่าไม่ปฏิบัติตามคำสั่งให้หยุดกิจการ และยังทำลายอุปกรณ์ของเจ้าหน้าที่เพื่อลักลอบเดินเครื่องจักร
  • นอกจากนี้ยังพบปัญหาทั่วไปที่สั่งให้ปรับปรุงแก้ไขเป็นจำนวนมาก เช่น การกองเก็บวัตถุดิบนอกอาคาร เครื่องจักรชำรุด และการไม่ส่งรายงานตามที่กฎหมายกำหนด

วันนี้ (17 พฤศจิกายน 2569) นายพรยศ กลั่นกรอง อธิบดีกรมโรงงานอุตสาหกรรม (กรอ.) เปิดเผยความคืบหน้าปฏิบัติการเชิงรุกครั้งใหญ่ของกระทรวงอุตสาหกรรม ภายใต้การนำของ นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม ที่ได้สั่งการให้บูรณาการกำลังระหว่างกรมโรงงานอุตสาหกรรม สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เดินหน้าปฏิบัติการ ตรวจ กำกับ และบังคับใช้กฎหมายขั้นเด็ดขาด สำหรับการประกอบกิจการโรงงานลำดับที่ 105 และ 106 ตั้งเป้าหมาย 3,049 โรงงานทั่วประเทศ ผลปฏิบัติการตลอด 2 สัปดาห์ที่ผ่านมา กรมโรงงานอุตสาหกรรมระดมทีมมือปราบ 98 ชีวิต ร่วมชุดเฉพาะกิจลงพื้นที่ตรวจเข้มไปแล้ว 819 โรงงาน (ข้อมูล ณ วันที่ 16 พฤศจิกายน 2569) โดยสั่งปรับปรุงแก้ไขตามมาตรา 37 วรรคหนึ่ง เป็นจำนวนมาก ปัญหาส่วนใหญ่ที่ตรวจพบ เช่น การกองเก็บวัตถุดิบไว้นอกอาคารโรงงาน เครื่องจักรชำรุดบกพร่อง รวมถึงการละเลยไม่ส่งรายงานตามที่กฎหมายกำหนด นอกจากนี้ ยังตรวจพบความผิดร้ายแรงที่อาจส่งผลกระทบต่อประชาชนและสิ่งแวดล้อม จึงสั่งระงับการกระทำทันที พร้อมให้หยุดประกอบกิจการเพื่อปรับปรุงแก้ไข 10 โรงงาน ตามมาตรา 39 วรรคหนึ่ง และสั่งปิดโรงงานถาวรพร้อมเพิกถอนใบอนุญาต 1 โรงงาน โดยตรวจพบพฤติการณ์ไม่ปฏิบัติตามคำสั่งตามมาตรา 39 วรรคหนึ่ง อีกทั้งยังทำลายอุปกรณ์ที่พนักงานเจ้าหน้าที่ล้อมเครื่องจักรเอาไว้ เพื่อลักลอบเดินเครื่องประกอบกิจการ ทั้งนี้ ขอเน้นย้ำว่าปฏิบัติการปูพรมจัดระเบียบโรงงานลำดับที่ 105 และ 106 ในครั้งนี้ จะไม่ส่งผลกระทบต่อห่วงโซ่การบริหารจัดการกากอุตสาหกรรมในภาพรวม โดยโรงงานผู้ก่อกำเนิด (Waste Generator) ยังคงสามารถส่งของเสียเข้าสู่ระบบการบำบัดกำจัดของโรงงานผู้รับกำจัด (Waste Processor) ที่ถูกต้องตามกฎหมายได้ตามปกติ

จากข้อมูลสถิติพบว่าในช่วงปี พ.ศ. 2559–2568 โรงงานลำดับที่ 105 และ 106 ทั่วประเทศเพิ่มขึ้นกว่า 500 โรงงาน ซึ่งสอดคล้องกับนโยบายของรัฐบาลในขณะนั้นที่ต้องการเร่งแก้ไขปัญหาขยะล้นเมืองและเพิ่มแหล่งรองรับกากอุตสาหกรรมให้เพียงพอ โดยคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ที่ 4/2559 ได้ยกเว้นข้อจำกัดด้านผังเมืองให้โรงงานกลุ่มจัดการของเสีย (โรงงานลำดับที่ 101 105 และ 106) สามารถตั้งได้นอกเขตพื้นที่อุตสาหกรรม

แม้มาตรการดังกล่าวจะช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการจัดการกากอุตสาหกรรมของประเทศ แต่ก็มีผู้ประกอบการบางรายที่ขาดความรับผิดชอบและจัดการกากอุตสาหกรรมไม่เป็นไปตามหลักวิชาการ จนเกิดปัญหาการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมและขยะอิเล็กทรอนิกส์ เมื่อสถานการณ์เปลี่ยนไป

คำสั่งดังกล่าวจึงได้ถูกยกเลิกโดยพระราชบัญญัติยกเลิกประกาศและคำสั่งของคณะรักษาความสงบแห่งชาติบางฉบับ พ.ศ. 2568 มีผลตั้งแต่วันที่ 30 ธันวาคม 2568 การตั้งโรงงานใหม่จึงต้องสอดคล้องกับผังเมือง ส่วนโรงงานที่ได้รับอนุญาตไปก่อนหน้านี้ กรมโรงงานอุตสาหกรรมจะตรวจกำกับให้ได้มาตรฐานเช่นเดียวกันทุกแห่ง

อย่างไรก็ตาม โรงงานรับกำจัดกากอุตสาหกรรมที่ดำเนินงานตามมาตรฐาน ยังคงเป็นกลไกสำคัญที่มีความจำเป็นอย่างยิ่งต่อระบบเศรษฐกิจและการพัฒนาภาคอุตสาหกรรมของประเทศ เนื่องจากกากอุตสาหกรรมที่เกิดขึ้นจากกระบวนการผลิตต้องมีแหล่งรองรับและกำจัดอย่างถูกวิธี กรมโรงงานอุตสาหกรรมจึงมุ่งเป้าหมายการดำเนินการ เพื่อคัดกรองและยกระดับมาตรฐานให้คงเหลือเฉพาะโรงงานลำดับที่ 105 และ 106 ที่มีคุณภาพ ประกอบกิจการโปร่งใส และสามารถอยู่ร่วมกับชุมชนได้อย่างสมดุล

นายพรยศ กล่าวเพิ่มเติมว่า กรมโรงงานอุตสาหกรรมขานรับนโยบายรัฐบาล โดยเฉพาะอย่างยิ่งด้านการป้องกันและปราบปรามการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรม รวมถึงการนำเข้าขยะอิเล็กทรอนิกส์ผิดกฎหมาย ซึ่งนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ตระหนักถึงผลกระทบต่อประชาชนและสิ่งแวดล้อม จึงแต่งตั้งคณะกรรมการแก้ไขปัญหาขยะอิเล็กทรอนิกส์ โดยมีรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์เป็นประธาน และอธิบดีกรมโรงงานอุตสาหกรรมเป็นฝ่ายเลขานุการ บูรณาการความร่วมมือ 5 หน่วยงานหลัก ระหว่างกระทรวงพาณิชย์ การคลัง ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มหาดไทย และอุตสาหกรรม

ร่วมขับเคลื่อนแก้ไขปัญหาผ่านการดำเนินงานของชุดเฉพาะกิจ 3 ด้าน ได้แก่ การตรวจสอบและปราบปราม การควบคุมการนำเข้าและส่งออก และการปรับปรุงกฎหมาย พร้อมติดตามรายงานความคืบหน้าต่อนายกรัฐมนตรีทุก 15 วัน เพื่อให้มั่นใจว่าทุกมาตรการได้มีการขับเคลื่อนและเกิดผลในทางปฏิบัติอย่างต่อเนื่อง

ขณะเดียวกัน กรมโรงงานอุตสาหกรรมเดินหน้ายกระดับระบบติดตามการเคลื่อนย้ายกากอุตสาหกรรมแบบครบวงจร โดยเชื่อมโยงข้อมูลตั้งแต่โรงงานต้นทาง รถขนส่ง ไปจนถึงโรงงานปลายทาง พร้อมระบบแจ้งเตือนอัตโนมัติทันทีหากมีการออกนอกเส้นทางที่กำหนด เพื่อปิดช่องว่างและป้องกันการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมที่อาจเกิดขึ้นระหว่างทาง ซึ่งคาดว่าจะแล้วเสร็จภายในปี 2570 ควบคู่การผลักดันร่างพระราชบัญญัติการจัดการกากอุตสาหกรรมฉบับใหม่ ที่มุ่งเพิ่มบทลงโทษให้หนักขึ้น และจัดตั้งกองทุนเพื่อใช้ในการฟื้นฟูพื้นที่ปนเปื้อน รวมถึงเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบรวดเร็วขึ้น

นอกจากนี้ ยังได้บูรณาการความร่วมมือกับสำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ปปง.) ในการผลักดันให้ความผิดด้านสิ่งแวดล้อมตามกฎหมายว่าด้วยโรงงานและกฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย เป็นความผิดมูลฐานตามกฎหมายฟอกเงิน เพื่อเปิดทางให้สามารถตรวจสอบเส้นทางการเงินและดำเนินการยึดหรืออายัดทรัพย์สินของผู้กระทำผิดได้ อันเป็นการป้องกันความเสี่ยงการยักย้ายถ่ายโอนทรัพย์สินหรือแปรสภาพผลประโยชน์ที่ได้จากการกระทำผิด เพื่อให้รัฐสามารถนำทรัพย์สินเหล่านั้นกลับมาชดใช้และฟื้นฟูความเสียหายได้อย่างแท้จริง

"ผมเข้าใจดีว่าพี่น้องประชาชนอยากเห็นปัญหาจบโดยเร็ว บางเรื่องอาจไม่ทันใจ เพราะการขนย้ายของเสียอันตรายต้องทำอย่างปลอดภัย และการดำเนินคดีต้องมีหลักฐานที่สมบูรณ์ เพื่อไม่ให้ผู้กระทำผิดหลุดรอด แต่ขอยืนยันว่ากรมโรงงานฯ และทุกหน่วยงานไม่ได้นิ่งนอนใจ หวังเห็นผลเป็นรูปธรรมเร็วที่สุด และจะรายงานความคืบหน้าให้ประชาชนทราบอย่างต่อเนื่อง" นายพรยศ กล่าว