นายเอกนัฏ พร้อมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน กล่าวว่า จากวาระเร่งด่วนที่นายกรัฐมนตรีได้มอบหมายให้กระทรวงพลังงานเร่งดำเนินการแก้ไขปัญหาราคาพลังงาน ล่าสุดคณะกรรมการบริหารนโยบายพลังงาน (กบง.) ที่ตนเป็นประธาน ได้มีมติสำคัญในการปรับโครงสร้างราคาหน้าโรงกลั่นน้ำมัน ซึ่งถือเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่มีการใช้อำนาจตามกฎหมายเพื่อกำหนดส่วนลดจากราคาอ้างอิงตลาดสิงคโปร์
รื้อโครงสร้าง 'ค่าการกลั่น' ชี้กำไรพุ่งเกินจริง
ผลการศึกษาสำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.) พบว่า ในช่วงเดือนมี.ค.ที่ผ่านมา ค่าการกลั่น (GRM) พุ่งสูงขึ้นเกินไปอย่างมาก โดยเฉลี่ยพุ่งไปถึง 6 บาทต่อลิตร เมื่อรวมกับค่าพรีเมียม และค่าประกันภัยที่เพิ่มขึ้นอีก ทำให้ราคาขายส่งหน้าโรงกลั่นไม่สอดคล้องกับต้นทุนดิบที่แท้จริง
จากสถานการณ์ดังกล่าว กบง. จึงมีมติอาศัยอำนาจตามกฎหมายพระราชกำหนด (พ.ร.ก.) แก้ไขและป้องกันภาวะการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ.2516 ให้โรงกลั่นทั้ง 6 แห่งในประเทศ ปรับลดราคาหน้าโรงกลั่นน้ำมันดีเซล (B7 และ B20) ลงทันที 2 บาทต่อลิตร โดยจะเริ่มมีผลทันทีหลังจากประกาศลงราชกิจจานุเบกษา ซึ่งคาดว่าจะมีการพิจารณาส่วนลดหน้าปั๊มเพิ่มเติมในการประชุม กบน.วันพรุ่งนี้ (8 เม.ย.2569)
เปิดโมเดล 'Singapore Discount' ลดภาระรัฐ
กลไกใหม่ที่ กบง. นำมาใช้คือ การเปลี่ยนจากการอ้างอิงราคาตลาดสิงคโปร์แบบ 100/100 มาเป็นการใช้ "ส่วนลดหน้าโรงกลั่น" หรือ Singapore Discount เนื่องจากราคาอ้างอิงในตลาดสิงคโปร์พุ่งสูงไปเกือบ 300 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลในบางช่วง ซึ่งสูงกว่าราคาน้ำมันดิบที่โรงกลั่นไทยซื้อจริงอย่างมาก
"เราต้องพูดตรงไปตรงมาว่า วันนี้โรงกลั่นยังกำไรอยู่ การลด 2 บาทนี้ คือ การลดกำไรส่วนเกิน ไม่ใช่การทำให้ขาดทุน เพื่อช่วยพยุงกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงที่ปัจจุบันสถานะติดลบกว่า 5 หมื่นล้านบาท และต้องแบกภาระชดเชยดีเซลวันละกว่า 1,000 ล้านบาท"
ทั้งนี้ กบง. จะทำการทบทวนตัวเลขค่าการกลั่นทุกสัปดาห์ หากในเดือนเมษายน พบว่าค่าการกลั่นยังอยู่ในระดับสูง อาจมีการขยายส่วนลดเพิ่มเป็น 3, 4 หรือ 5 บาท ตามความเหมาะสมของสถานการณ์วิกฤติ
ดันหัวจ่าย B20 ปูพรมสายหลักทุก 100 กม.
นอกจากการคุมราคาหน้าโรงกลั่น รัฐบาลยังเตรียมรุกหนักนโยบายเชื้อเพลิงชีวภาพเพื่อลดการนำเข้าน้ำมันจากต่างประเทศ โดยวางเป้าหมาย อาทิ
จะเร่งเปิดหัวจ่าย B20 ภายในวันที่ 20 เมย.นี้ ถนนสายหลัก (ถนนเลขตัวเลข 2 หลัก) ต้องมีหัวจ่าย B20 ทุกๆ 100 กิโลเมตร เพื่อรองรับกลุ่มรถบรรทุกและขนส่ง
พร้อมอัดฉีดส่วนต่างกองทุนน้ำมัน จะเข้าไปชดเชยราคา B20 ให้มากกว่า B7 เพื่อจูงใจให้ผู้ประกอบการขนส่งเปลี่ยนมาใช้พลังงานที่ผลิตได้เองในประเทศ
อีกทั้งยัง สามารถลดหนี้กองทุน หากกลไกลดราคาหน้าโรงกลั่นส่งผลให้ส่วนต่างราคาหน้าปั๊มลดลง รัฐจะนำเงินส่วนเกินไปทยอยคืนหนี้กองทุนน้ำมันเพื่อรักษาเสถียรภาพในระยะยาว
ย้ำ 6 โรงกลั่นต้องช่วยชาติ - มั่นใจไม่ขาดแคลน
สำหรับการเจรจากับกลุ่มโรงกลั่น กระทรวงพลังงานยืนยันว่าได้มีการหารือร่วมกันแล้ว แม้จะมีบางแห่งที่ไม่เข้าร่วมหารือในตอนเช้า แต่เมื่อมีมติ กบง. ออกมา ทุกโรงกลั่นมีหน้าที่ต้องปฏิบัติตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด
รัฐบาลยืนยันว่ามาตรการนี้จะไม่กระทบต่อสภาพคล่องหรือศักยภาพการผลิตจนเกิดภาวะขาดแคลนน้ำมันดิบ โดยได้ตรวจสอบแผนการจัดซื้อล่วงหน้าแล้วว่ามีเพียงพอ พร้อมย้ำว่าในภาวะวิกฤติเช่นนี้ ทุกภาคส่วนต้องช่วยกัน จะมารับเงินบริจาคเป็นครั้งคราวเหมือนที่เคยรับปี 2565 จาก กลุ่มบริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ไม่ได้ แต่ต้องเป็นระบบที่ทุกโรงกลั่นร่วมมือกันอย่างเท่าเทียม
พิสูจน์อักษร....สุรีย์ ศิลาวงษ์