อนันต์กร อมรวาที นายกสมาคมธุรกิจรับสร้างบ้าน (Home Builder Association : HBA) เปิดเผยว่าธุรกิจรับสร้างบ้านกำลังเผชิญบททดสอบครั้งสำคัญจากต้นทุนก่อสร้างที่สูงขึ้น เศรษฐกิจชะลอตัว และผู้บริโภคที่ชะลอการตัดสินใจ แม้ภาพรวมตลาดไตรมาส 2 ปี 2569 ยังประคองตัวได้ในระดับ "ทรงตัว" แต่สิ่งที่สมาคมธุรกิจรับสร้างบ้านเร่งเดินเกมกลับไม่ใช่การแข่งขันด้านราคา หากเป็นการสร้าง "ความเชื่อมั่น" ผ่านกองทุนประกันผู้บริโภค พร้อมอัดอีเวนต์ใหญ่ปลุกกำลังซื้อในช่วงครึ่งปีหลัง
ผู้บริโภคคิดนานขึ้น
ดัชนีธุรกิจรับสร้างบ้านในไตรมาส 2 ปี 2569 สะท้อนภาพตลาดที่ยังทรงตัว แม้ต้องเผชิญแรงกดดันจากหลายด้าน ทั้งต้นทุนพลังงาน ค่าขนส่ง ราคาวัสดุก่อสร้าง และความไม่แน่นอนของเศรษฐกิจโลกจากความขัดแย้งทางภูมิรัฐศาสตร์ปัจจัยเหล่านี้ไม่ได้ทำให้ความต้องการสร้างบ้านหายไป แต่ทำให้ผู้บริโภค "ใช้เวลาตัดสินใจนานขึ้น" เพราะกังวลเรื่องงบประมาณ ความผันผวนของต้นทุน และความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นระหว่างการก่อสร้างโจทย์ของผู้ประกอบการจึงไม่ใช่เพียงการหาลูกค้าใหม่ แต่ต้องสร้างเหตุผลที่เพียงพอให้ผู้บริโภคกล้าตัดสินใจลงทุนกับบ้าน ซึ่งเป็นทรัพย์สินมูลค่าสูงที่สุดในชีวิต
ในภาวะที่ต้นทุนยังอยู่ในทิศทางขาขึ้น การลดราคากลายเป็นกลยุทธ์ที่ทำได้จำกัดสมาคมธุรกิจรับสร้างบ้าน (HBA) จึงผลักดันผู้ประกอบการให้ปรับตัวผ่านการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารต้นทุน ด้วยการนำระบบ ERP เข้ามาควบคุมการจัดซื้อ การบริหารโครงการ และการเงินแบบเรียลไทม์ ควบคู่กับการลดความสูญเสียในกระบวนการก่อสร้าง และรักษามาตรฐานคุณภาพงาน
แนวทางดังกล่าวสะท้อนการเปลี่ยนผ่านของธุรกิจรับสร้างบ้าน จากการแข่งขันด้วยราคา ไปสู่การแข่งขันด้วย "มาตรฐาน" และ "ประสิทธิภาพ" ซึ่งจะเป็นปัจจัยสำคัญในการรักษาความสามารถในการแข่งขันในระยะยาว
กองทุนประกันผู้บริโภค
หนึ่งในยุทธศาสตร์สำคัญที่ HBA ผลักดัน คือ "กองทุนประกันผู้บริโภค" ซึ่งถูกมองว่าเป็นกลไกใหม่ในการยกระดับมาตรฐานอุตสาหกรรมกองทุนดังกล่าวมีเป้าหมายสร้างหลักประกันให้ผู้ว่าจ้างตลอดอายุสัญญาก่อสร้าง ลดความกังวลเกี่ยวกับการทิ้งงาน ปัญหางบบานปลาย หรือการไม่ได้รับงานตามมาตรฐานในมุมธุรกิจ นี่ไม่ใช่เพียงเครื่องมือคุ้มครองผู้บริโภค แต่ยังเป็นกลไกคัดกรองผู้ประกอบการที่มีมาตรฐาน และสร้างความแตกต่างระหว่างบริษัทรับสร้างบ้านมืออาชีพกับผู้รับเหมาทั่วไป
หากระบบนี้ได้รับการยอมรับในวงกว้าง อาจกลายเป็น "มาตรฐานใหม่" ของอุตสาหกรรมรับสร้างบ้านไทยในอนาคต
EXPO 2026 ปลุกกำลังซื้อครึ่งปีหลัง
แม้แนวโน้มไตรมาส 3 ยังถูกประเมินว่าอยู่ในภาวะทรงตัว และบางเซ็กเมนต์อาจชะลอตัวจากความไม่แน่นอนทางเศรษฐกิจ แต่สมาคมฯ ยังเชื่อว่าความต้องการสร้างบ้านยังมีอยู่ เพียงรอปัจจัยกระตุ้นการตัดสินใจจึงเตรียมจัดงาน "รับสร้างบ้านและวัสดุ EXPO 2026" ภายใต้แนวคิด "ที่เดียวจบ ครบเรื่องสร้างบ้าน" ระหว่างวันที่ 16-20 กันยายน 2569 ณ อิมแพ็ค เมืองทองธานี
งานดังกล่าวจะรวบรวมบริษัทรับสร้างบ้านชั้นนำ แบบบ้านดีไซน์ใหม่ นวัตกรรมวัสดุก่อสร้างประหยัดพลังงาน บริการจากสถาบันการเงิน และคำปรึกษาจากสถาปนิกและวิศวกรไว้ในพื้นที่เดียว เพื่อลดความยุ่งยากของผู้ที่กำลังวางแผนสร้างบ้าน
ต่างจังหวัดเปลี่ยนเลือกมาตรฐานมากกว่าราคา
อีกสัญญาณที่น่าสนใจ คือ การเปลี่ยนแปลงของตลาดภูมิภาค
ผู้บริโภคในต่างจังหวัดเริ่มให้ความสำคัญกับความน่าเชื่อถือของผู้รับสร้างบ้านมากกว่าการเลือกผู้รับเหมาที่เสนอราคาต่ำที่สุด หลังเผชิญปัญหาการทิ้งงาน การใช้วัสดุไม่ได้มาตรฐาน และต้นทุนก่อสร้างที่บานปลายในช่วงหลายปีที่ผ่านมา
พฤติกรรมดังกล่าวทำให้บริษัทรับสร้างบ้านที่เป็นสมาชิกของสมาคมฯ ได้รับความสนใจเพิ่มขึ้น ขณะเดียวกันผู้ประกอบการท้องถิ่นก็เริ่มเข้าร่วมเครือข่ายสมาคมมากขึ้น เพื่อยกระดับมาตรฐาน เพิ่มองค์ความรู้ และเชื่อมโยงกับพันธมิตรด้านวัสดุก่อสร้างและการตลาด
HBA จึงเตรียมขยายกิจกรรมโรดโชว์และงานแสดงนวัตกรรมไปยังภูมิภาค เพื่อสร้างการรับรู้และยกระดับมาตรฐานธุรกิจรับสร้างบ้านทั่วประเทศ
ความเชื่อมั่นกำลังกลายเป็นสิ่งสำคัญ
ภาพรวมตลาดรับสร้างบ้านปี 2569 อาจยังไม่ใช่ช่วงเวลาแห่งการเติบโตหวือหวา แต่กำลังเป็นช่วงเปลี่ยนผ่านสำคัญของอุตสาหกรรม
เมื่อผู้บริโภคให้ความสำคัญกับความปลอดภัยในการลงทุนมากกว่าราคาเพียงอย่างเดียว ผู้ประกอบการที่สามารถพิสูจน์มาตรฐาน ความโปร่งใส และมีระบบคุ้มครองที่ชัดเจน จะเป็นฝ่ายได้เปรียบในการแข่งขัน
การผลักดันกองทุนประกันผู้บริโภค ควบคู่กับการยกระดับมาตรฐานผู้ประกอบการ และการกระตุ้นตลาดผ่านงาน EXPO จึงไม่ใช่เพียงมาตรการประคองตลาดในระยะสั้น หากแต่เป็นการวางรากฐานใหม่ให้ธุรกิจรับสร้างบ้านไทยเติบโตบน "ความเชื่อมั่น" ซึ่งอาจกลายเป็นปัจจัยสำคัญที่สุดในการขับเคลื่อนตลาดหลังจากนี้
