ผ่าแนวคิด'ลักขณา'บริหาร'คน'สำคัญสุด

ใช้เวลาหลายปีโยกย้ายไปนั่งเก้าอี้ซีอีโอหญิงคนแรกดูแลตลาดอาเซียน ณ สำนักงานใหญ่ซุปไก่สกัดตราแบรนด์ บริษัท เซเรบอสแปซิฟิค จำกัด ประเทศสิงคโปร์ หลายเดือนมานี้หลังกลับมาเมืองไทยได้ไม่นาน “ดร.ลักขณา ลีละยุทธโยธิน” กรรมการบริษัท เซเรบอส (ประเทศไทย) จำกัด ก็มีเวลาเป็นของตัวเองมากขึ้น ที่จะดาวน์โหลดความรู้ใหม่ๆ เพิ่มความหนาแน่นของร่องหยักสมองให้ตัวเอง

ขณะเดียวกัน ก็อัพโหลดประสบการณ์ทำงานครึ่งชีวิต แบ่งปันองค์ความรู้ให้กับสถานศึกษา รับเชิญเป็นวิทยากรบรรยายในเวทีสัมมนาแถวหน้าสอนหนังสือที่สมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษัทไทย (IOD), สมาคมบริษัทจดทะเบียนไทย, มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาองค์กรภาครัฐ และมหาวิทยาลัยต่างๆ ตลอดจนถ่ายทอดกลเม็ดเคล็ดไม่ลับให้กับผู้นำรุ่นใหม่เซเรบอส ประเทศไทย ได้ก้าวขึ้นมารับช่วงต่อความสำเร็จ

“มีเวลาได้ทำอะไรสำหรับตัวเองมากขึ้น พอมานั่งย้อนมองไปในอดีต ก่อนหน้านั้นยุ่งทั้งวัน ทำให้เรามองข้ามชีวิตไปเหมือนกัน ชีวิตมีแต่การเดินทาง ประชุมๆๆๆ แล้วก็เดินทาง การทำงานต่างแดนทำให้เราได้เรียนรู้ ได้เห็นโลกกว้างมากขึ้น แต่ก็ทำให้เราขาดสมดุลในชีวิต บางครั้งจำแทบไม่ได้ว่าตอนนี้กำลังนั่งทำงานอยู่ในประเทศอะไร”

สี่ปีในฐานะซีอีโออาเซียน เธอบอกว่า การทำงานในเวทีสากล เรื่อง "คน" เป็นปัญหาที่คลาสสิกและเป็นเรื่องใหญ่เสมออันดับแรกๆ ของการทำธุรกิจ เพราะเป็นการทำงานกับผู้คนหลายเชื้อชาติ หลายภาษา หลากหลายวัฒนธรรม แต่ต้องมุ่งสู่เป้าหมายเดียวกันคือ การสร้างความสำเร็จให้องค์กร

“คนสำคัญมาก สุดท้ายในการบริหารทุกอย่าง จะมากองรวมอยู่ตรงคน ประเทศที่มีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ คนจะมีคุณภาพ แต่ถ้าประเทศไหนไม่ได้สร้างคนให้มีคุณภาพ ไม่ว่าขยับทำอะไร ปัญหาก็จะมาจุกที่คนเป็นคอขวดเสมอ”

ลักขณาเคยสร้างประวัติศาสตร์ความสำเร็จให้เซเรบอส ประเทศไทยอย่างถล่มทลาย เธอบอกว่า ประเด็นหลักมาจากกระบวนการสร้างคนในองค์กร การใช้ความคิดสร้างสรรค์ผลักดันธุรกิจให้ไปยืนอยู่บนฐานที่มั่นใหม่ๆ

ประสบการณ์หลายปีของการเข้าไปบริหารผู้นำในอาเซียน ถ้าประเทศไหนมีผู้บริหารที่อ่อนความสามารถ จะทำให้การทำงานเหน็ดเหนื่อย เต็มไปด้วยความยากลำบาก

“ผู้จัดการที่ดีจะสามารถเปลี่ยนแปลงทุกอย่างได้ ถ้าไม่ดีการเปลี่ยนแปลงจะน้อย การก้าวกระโดดก็จะน้อย หน้าที่ซีอีโอต้องเข้าไปโค้ช แต่ถ้าไม่ไหวจะเคลียร์จริงๆ ก็ต้องยอมเปลี่ยนตัว การมีโอกาสขึ้นไปเป็นผู้นำในระดับภูมิภาคเอเชีย ทำให้เราได้สัจธรรมในประเทศที่เจริญก้าวหน้า การบริหารจัดการคนเป็นวาระแห่งชาติที่แต่ละประเทศต้องให้ความสำคัญ ไม่อย่างนั้นแล้วพอประเทศเริ่มโตไประดับหนึ่ง จะเดินต่อไปไม่ได้ แม้แต่องค์กรเองก็ต้องใส่ใจกับการคัดเลือกคนทำงานที่ดีที่สุด”

ทุกวันนี้ปรัชญาการทำงานของเซเรบอส ประเทศไทย จะไม่เน้นปริมาณคนทำงานมากๆ แต่ต้องการคนเก่งคุณภาพคับแก้ว มีความเข้าใจในสิ่งที่องค์กรต้องการ เป็นคนที่ตื่นตัว และเปลี่ยนแปลงตัวเองให้เข้ากับสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไปเสมอ จากนี้ไปการทำธุรกิจต้องอยู่ร่วมกับประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) บนความแตกต่างหลากหลายทางวัฒนธรรม ลูกค้ามากหน้าหลายตา คนทำงานต้องครบครันเรื่องฝีไม้ลายมือ

เธอบอกว่า เรื่องที่น่ากังวลที่สุดขององค์กรไทยคือ เมื่ออนาคตอันใกล้คนเก่งสามารถถ่ายโอนข้ามประเทศกันได้อย่างคล่องตัว ไทยเราอาจจะต้องส่งออกผู้บริหารเก่งๆ ออกไปทำงานนอกประเทศมากขึ้น และต้องนำเข้าผู้บริหารหลากสัญชาติเข้ามาเป็นกำลังหลัก เพื่อให้ธุรกิจสามารถแข่งขันได้ดีมากยิ่งขึ้น

“แต่ละประเทศจะเริ่มแย่งบุคลากรกัน อนาคตคนคือหัวใจ เป็นเรื่องที่ทุกคนรู้อยู่แล้ว เราต้องใช้ชีวิตอยู่ใน AEC ซึ่งมีสารพัดวัฒนธรรม คนเก่งมีจำนวนไม่เยอะ อยากได้ก็ต้องชิงเอา เพราะฉะนั้นนอกจากเรามีเงินเดือนให้พนักงานแล้ว เราต้องสร้างแรงจูงใจ ให้คนเก่งๆ อยู่กับเรา ส่งเสริมคนให้ก้าวหน้าในหน้าที่การงาน ทำอย่างไรถึงจะมีทางเดินทางอาชีพให้เขาเดิน แล้วให้คนเก่งอยู่กับองค์กรไปตลอด”

ลักขณาบอกว่า พอไปทำงานต่างแดน ยิ่งทำให้รู้ซึ้งถึงการใส่ใจคน และตระหนักว่าเป็นเรื่องที่ยิ่งใหญ่กว่าการบริหารตลาดให้ประสบความสำเร็จ เพราะเป็นเรื่องของการวางรากฐานความสำเร็จระยะยาว

ในฐานะผู้นำที่ต้องไปสร้างผู้นำรุ่นต่อไป เธอเล่าว่า บทบาทของซีอีโอต้องหลีกเลี่ยงการทำให้ตัวเองยุ่งทั้งวันต้องจัดสรรเวลาส่วนหนึ่งเอาไว้สำหรับการใช้ "ความคิดสร้างสรรค์" เพราะไม่อย่างนั้นแล้วเราก็จะกลายเป็นซีอีโอที่ไม่สามารถพัฒนาต่อได้

“ไม่มีใครที่จะหยุดนิ่งโดยไม่ขยับไปข้างหน้าได้ ทุกอย่างเปลี่ยนแปลงหมด แม้แต่การตลาดก็ยังเปลี่ยนเป็นดิจิทัล ซีอีโอเองก็ต้องยิ่งพัฒนา”

การทำธุรกิจวันนี้เริ่มเปลี่ยนมุมไปยืนอยู่บนฝั่งดิจิทัลมากขึ้น ครั้งหนึ่งการโฆษณาประชาสัมพันธ์เคยมีบทบาทสำคัญ แต่ในยุคของ 3G/4G นี้นับวันโซเชียลมีเดียกำลังทวีแรงเหวี่ยงในอัตราเร่ง

“ไม่มีรัฐบาลชุดไหนที่ชนะการเลือกตั้งโดยไม่ใช้โซเชียลมีเดีย เป็นสื่อหน้าใหม่ที่กำลังมาแรงแซงสื่อแบบเดิมๆ ยิ่งถ้าเป็นเรื่องไม่ดีคนจะชอบเสพกันมาก เป็นจุดที่ต้องระวังและสร้างสมดุล เราต่างอยู่ในยุคสมัยที่ไม่มีความลับ ผู้บริหารเหมือนปลาในตู้ปลา จะว่ายไปซ้ายว่ายไปขวา หรือจะมุดใต้ก้อนหิน ผู้คนก็มองเห็นหมด เราอยู่ในยุคที่ซีอีโอต้องสะอาดมาก่อนเลย

อย่าพยายามทำอะไรที่ไม่ดี เพราะจะมีการขุดคุ้ยย้อนหลัง ไม่มีทางสร้างภาพ หรือถ้าสร้างไปแล้วก็หลอกกันได้ไม่นาน สุดท้ายก็ต้องโดนขุดคุ้ยกระจุย ถือเป็นเรื่องที่ดี ทำให้ผู้นำต้องอยู่ในโหมดการเป็นคนดีโดยแท้จริง เก่งอย่างเดียวไม่พออีกต่อไป ต้องไม่หลอกลวง ไม่สร้างภาพ แต่สื่อออนไลน์ก็มีข้อเสียคือ บางครั้งแยกแยะยากเหมือนกันว่าอะไรเรื่องจริง อะไรเป็นการปล่อยข่าว”

สำหรับ “ดร.ลักขณา ลีละยุทธโยธิน” แล้ว เธอเป็นซีอีโอต้นแบบการเรียนรู้ร่วมสมัย ที่ไม่เคยหยุดนิ่ง และน่าจับตามองในทุกช่วงวัยของชีวิต