วันจันทร์ ที่ 16 พฤศจิกายน 2569

Login
Login

จุดยืนภาษีลาภลอยโรงกลั่น กับเป้าคุมอุณหภูมิโลกไม่เกิน 1.5 องศา

การประชุมรัฐภาคีกรอบอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ครั้งที่ 31 (COP31) ถูกจัดขึ้นวันที่ 9-20 พ.ย.2569 ที่เมืองอันตัลยา ประเทศตุรกี

 ซึ่งมีการหารือเกี่ยวกับการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิไว้ไม่เกิน 1.5 องศาเซลเซียส ที่เป็นตามที่ทั่วโลกตกลงกันไว้เมื่อ 11 ปีที่ผ่านมา แต่ แอนโทนีโอ กูเตอร์เรส เลขาธิการสหประชาชาติ (UN) ยอมรับบนเวที COP31 ว่าการที่อุณหภูมิจะสูงเกินเพดานดังกล่าวเป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้

หากย้อนไปที่จุดเริ่มต้นของข้อตกลงที่ควบคุมอุณหภูมิโลกได้กำหนดเป้าหมายไม่เกิน 2 องศาเซลเซียส เมื่อปี 2554 และให้มีการจัดตั้งกองทุน “Green Clemate Fune” เพื่อช่วยประเทศกำลังพัฒนาลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและการปรับตัวเพื่อรับมือจากผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และให้สนับสนุนการดำเนินงานด้านป่าไม้แก่ประเทศกำลังพัฒนา แต่เป้าหมายควบคุมอุณหภูมิให้เพิ่มไม่เกิน 2 องศาเซลเซียส ไม่เพียงพอกับอนาคตโลกจึงตกลงควบคุมไม่ให้เพิ่มขึ้นเกิน 1.5 องศาเซลเซียส

UN ออกมาเรียกร้องให้จัดทำข้อตกลงความเป็นธรรมทางภูมิอากาศ โดยสะท้อนความเหลื่อมล้ำว่าประเทศกำลังพัฒนา (ไม่รวมจีน) ซึ่งเป็นที่อยู่อาศัยของประชากรเกือบ 2 ใน 3 ของโลก กลับได้รับเงินลงทุนด้านพลังงานสะอาดไม่ถึง 1 ใน 5 ของทั้งโลก และต้องแบกรับต้นทุนการกู้ยืมเงินสูงกว่า 2 ถึง 3 เท่า โดยประเด็นสำคัญที่จะช่วยเร่งการเปลี่ยนผ่านที่รวดเร็วและเป็นธรรม อยู่ที่การตั้งเป้าเพิ่มกำลังการผลิตพลังงานหมุนเวียนทั่วโลกขึ้น เพื่อลดใช้ถ่านหินและลดการใช้น้ำมันกับก๊าซธรรมชาติ
    
ประเด็นดังกล่าวเป็นเหตุผลสำคัญให้ UN มีความเห็นบนเวที COP31 ว่ารัฐบาลทั่วโลกควรออกกฎหมายเก็บภาษีลาภลอย (Windfall profits tax) จากกลุ่มผู้ผลิตมลพิษจากภาคพลังงาน เพื่อนำเงินมาช่วยประเทศที่ได้รับผลกระทบภายใต้หลักการ “ผู้สร้างมลพิษต้องเป็นผู้จ่าย” หลังจากไตรมาสล่าสุด บริษัทน้ำมันยักษ์ใหญ่ 9 แห่ง ทำกำไร 9.5 หมื่นล้าน แต่ขณะที่กองทุนเพื่อการสูญเสียและความเสียหายได้รับเงินสนับสนุนเพียง 600 ล้านดอลลาร์ 
    
ล่าสุดวันที่ 12 พ.ย.2569 คณะกรรมาธิการการพัฒนาเศรษฐกิจ สภาผู้แทนราษฎร ได้พิจารณานำเสนอร่าง พ.ร.บ.ภาษีกำไรส่วนเกินของผู้ประกอบกิจการน้ำมันและก๊าซธรรมชาติ พ.ศ. .... (ร่าง พ.ร.บ.ภาษีลาภลอย) ซึ่งต้องใช้แรงผลักดันมหาศาลหากจะผลักดันกฎหมายให้ออกมาและบังคับใช้ได้เต็มประสิทธิภาพ โดยเฉพาะการหาจุดสมดุลระหว่างกำไรของโรงกลั่นน้ำมันที่สูงในช่วงวิกฤติพลังงาน กับต้นทุนของโรงกลั่น และราคาน้ำมันสำเร็จรูปขายปลีกสำหรับประชาชน