5) ย่างกุ้ง (M2) มีแหล่งนิคมอุตสาหกรรมบริเวณชานเมืองจำนวนมาก ด้วยค่าแรงต่ำ ทำให้ต้นทุนการผลิตต่ำ แต่ระบบโลจิสติกส์ยังไม่ได้มาตรฐาน
ระบบไฟฟ้าและน้ำประปายังไม่เพียงพอต่ออุตสาหกรรม และความต้องการของชาวบ้าน เกิดเหตุการณ์ไฟฟ้าดับบ่อยครั้งต้องใช้น้ำมันในการปั่นไฟฟ้าทดแทนส่งผลให้ต้นทุนการผลิตสูงขึ้น ย่างกุ้งมีท่าเรือน้ำลึกติละวา และท่าเรือ ย่างกุ้ง รวมทั้งมีท่าอากาศยานนานาชาติย่างกุ้ง และสถานีรถไฟรอบเมืองที่รองรับการคมนาคมขนส่ง จึงทำให้ได้รับความสนใจจากนักลงทุนชาวต่างชาติ โดยเฉพาะญี่ปุ่นที่กำลังมีแผนเข้ามาลงทุนในเมืองนี้มาก
6) เมียวดี (M3) เป็นเมืองคู่ค้าของ อ.แม่สอด จ.ตาก รัฐบาลพม่ามีแผนจัดตั้งพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษในเมียวดี เช่นเดียวกันกับรัฐบาลไทยที่กำลังพิจารณาให้ อ.แม่สอด จ.ตาก เป็นพื้นที่นำร่องเขตเศรษฐกิจพิเศษคู่กับเมืองเมียวดี แต่เมียวดียังไม่มีความพร้อมในด้านสาธารณูปโภค ยังขาดแคลนน้ำใช้ มีปัญหาไฟฟ้าดับที่จะส่งผลต่อต้นทุนการผลิต ส่วนเส้นทางอยู่ระหว่างการปรับปรุง เพื่อลดระยะทางไปยังท่าเรือเมาะละแหม่ง และย่างกุ้งโดยไม่ต้องมีการเข้าออกสลับวัน ขณะนี้มีแผนก่อสร้างสะพานมิตรภาพไทย-พม่า แห่งที่ 2 เพื่อลดการจราจรติดขัด
7) เวียงจันทน์ (L1) เพิ่งเริ่มจัดตั้งเขตนิคมอุตสาหกรรมและอยู่ระหว่างการพัฒนา พื้นที่แห่งนี้สามารถเชื่อมโยงกับจุดสำคัญต่าง ๆ ทั้งเมืองคุนหมิงในจีนตอนใต้ และท่าเรือแหลมฉบังของไทย สปป.ลาวพึ่งพาการขนส่งทางถนนเป็นหลัก การสัญจรทางน้ำมีน้อยมาก เนื่องจากแม่น้ำโขงไม่สามารถขนส่งสินค้าได้ตลอดทั้งปี ด้านสาธารณูปโภคนั้นค่อนข้างดี ทั้งระบบไฟฟ้าที่มีแผนเพิ่มกำลังการผลิตจากโครงการก่อสร้างเขื่อนหลายแห่ง ระบบโทรคมนาคมครอบคลุมทั่วทั้งพื้นที่ และรองรับระบบ 3G/4G
8) สะหวันนะเขต (L2) มีการจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษซะหวัน-เซโน บนเส้นทางหลักที่เป็นระเบียงเศรษฐกิจตะวันออก-ตะวันตก ติดกับสะพานมิตรภาพไทย-ลาวแห่งที่ 2 มีการลงทุนจากต่างชาติส่วนหนึ่งแต่ยังน้อยกว่าที่คาดการณ์ไว้เนื่องจากขาดแรงงานในพื้นที่ สามารถเชื่อมโยงกับจุดสำคัญ ทั้งเวียงจันทน์ ท่าเรือดานังของเวียดนาม และท่าเรือแหลมฉบังของไทย มีเส้นทางหลักคือถนนหมายเลข 9 และ 13 มีท่าอากาศยานนานาชาติสะหวันนะเขตอยู่ไม่ไกลจากเขตเศรษฐกิจพิเศษ ส่วนระบบไฟฟ้าและน้ำประปาได้มีการพัฒนาเพิ่มศักยภาพให้รองรับเขตเศรษฐกิจพิเศษนี้
9) บ่อแก้ว (L3) มีการจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษจากนักลงทุนจีนและจากการร่วมมือของไทย-เกาหลีที่เข้ามารับสัมปทานพื้นที่ สำหรับเมืองห้วยทรายติดกับสะพานมิตรภาพไทย-ลาวแห่งที่ 4 และอยู่บนเส้นทาง R3A เชื่อมโยงระหว่าง อ.เชียงของ จ.เชียงราย ถึงเมืองคุนหมิง การสัญจรทางน้ำก็สามารถผ่านแม่น้ำโขงไปยังท่าเรือเชียงแสนได้ สะพานมิตรภาพไทย-ลาวแห่งที่ 4 ทำให้การขนส่งทางบกสะดวกยิ่งขึ้น ส่วนด้านระบบไฟฟ้าและน้ำประปายังคงขาดแคลนอยู่และอยู่ในแผนของรัฐบาลลาว ส่วนการคมนาคมสื่อสารนั้นครอบคลุมทั่วพื้นที่
10) ปากเซ (L4) เริ่มจัดตั้งนิคมอุตสาหกรรมในพื้นที่ตั้งติดกับจ.อุบลราชธานี สามารถเชื่อมโยงไปยังท่าเรือดานัง หรือท่าเรือแหลมฉบังได้ แต่เป็นระยะทางไกล ทั้งนี้ ปากเซกำลังอยู่ในช่วงพัฒนาเส้นทางรถบรรทุกและรถไฟ รวมทั้งสะพานข้ามแม่น้ำโขงแห่งใหม่ที่จะช่วยบรรเทาความแออัดลงไปได้ สำหรับการสัญจรทางน้ำจะมีเพียงท่าเรือแม่น้ำทั่วไปเท่านั้น ส่วนความพร้อมด้านไฟฟ้าและน้ำประปายังขาดแคลนในบริเวณชานเมือง ส่วนด้านการคมนาคมสื่อสารนั้นค่อนข้างครอบคลุม
จากการรวบรวมข้อมูลทั้ง 10 พื้นที่ พบว่าโครงสร้างพื้นฐานส่วนใหญ่มีปัญหาในด้านไฟฟ้า และประปาที่ค่อนข้างขาดแคลนอยู่มาก ซึ่งเป็นปัจจัยหลักในการจัดตั้งโรงงาน ส่วนปัจจัยหลักอีกประเด็นคือเส้นทางถนน ในการเชื่อมโยงจากนิคมอุตสาหกรรมไปยังแหล่งกระจายสินค้าต่อไป ซึ่งประเด็นนี้พบว่าพม่ายังคงเป็นปัญหาหลักที่ส่งผลกระทบต่อต้นทุนการผลิตอย่างมาก ส่วนปัจจัยด้านท่าเรือน้ำลึกในสปป.ลาวถือว่าค่อนข้างมีปัญหาเพราะไม่มีพื้นที่ติดกับทะเลเลย มีเพียงท่าเรือแม่น้ำที่สามารถคมนาคมได้เฉพาะช่วงที่น้ำในแม่น้ำโขงขึ้นเท่านั้น ข้อมูลเหล่านี้จะเป็นประโยชน์กับนักลงทุนไทยในการตัดสินใจเลือกพื้นที่ที่เหมาะสมร่วมกับปัจจัยด้านอื่นๆ ต่อไป
------------------------
กิตติกรรมประกาศ งานวิจัยนี้ได้รับทุนสนับสนุนจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) ภายใต้ชุดโครงการการศึกษาเงินลงทุนทางตรงระหว่างประเทศขาออกของประเทศไทยผู้สนใจสามารถสืบค้นจากรายงานฉบับสมบูรณ์ได้ที่เว็บไซต์โครงการ http://outwardfdi.org/









