‘เราคือเพื่อนกัน’ ถอดรหัสยูเครนโจมตีเรืออิหร่านในแคสเปียนก่อนเซเลนสกีพบทรัมป์

เว็บไซต์ซีเอ็นเอ็นรายงาน ยูเครน แถลงเมื่อสุดสัปดาห์ว่า โดรน ของตนได้เล่นงานเรือรัสเซียสองลำซึ่งบรรทุกสินค้าทางทหารในแคสเปียน แหล่งน้ำปิดใหญ่สุดของโลก โดยอ้างว่าเรือทั้งสองลำเดินทางจากอิหร่านมุ่งหน้าสู่ท่าเรือแห่งหนึ่งของรัสเซีย

ประธานาธิบดีโวโลดิมีร์ เซเลนสกี ของยูเครน โพสต์ X ในวันเสาร์ (25 ก.ค.) ว่า เป้าหมายการโจมตี มีทั้ง “เรือที่ขนส่งสินค้าทางทหารจากอิหร่าน และเรือรบ” ต่อมาหน่วยความมั่นคงยูเครนระบุว่า เป็นเรือขีปนาวุธของรัสเซีย

อิหร่านโต้ว่า เรือสินค้าลำหนึ่งซึ่งบรรทุกเหล็กถูกโจมตี เป็นเหตุให้ลูกเรือเสียชีวิตหนึ่งคนบาดเจ็บอีกสามคน

เรือลำนี้ซึ่งอิหร่านไม่ได้ระบุชื่อ กำลังแล่นจากท่าเรืออัสทราคานของรัสเซีย มายังท่าเรืออันซาลีในอิหร่าน นายฮาดี ฮักห์ เชนัส ผู้ว่าการภูมิภาคของอิหร่านกล่าวว่า นี่เป็นเส้นทางที่ปลอดภัยและวางใจได้สำหรับการเดินเรือสินค้าระหว่างท่าเรือทั้งสอง

สถานการณ์ตึงเครียดขึ้นอีกในวันจันทร์ (27 ก.ค.) เมื่อนายเอสมาอิล บาแกอี โฆษกกระทรวงการต่างประเทศอิหร่าน แถลง

“การกระทำที่เสี่ยงอันตรายของยูเครนจะไม่ได้รับการปล่อยผ่านไปโดยปราศจากการตอบโต้จากเราอย่างแน่นอน” อุปทูตทำหน้าที่เอกอัครราชทูตยูเครนประจำกรุงเตหะรานถูกกระทรวงต่างประเทศอิหร่านเรียกตัวเข้าพบเพื่อหารือเกี่ยวกับเหตุการณ์ดังกล่าว

รู้จักทะเลแคสเปียน

การกล่าวโทษกันไปมาสะท้อนว่าทะเลแคสเปียน กำลังทวีความสำคัญทุกขณะ ทะเลแห่งนี้มีพรมแดนติดกับห้าประเทศ รวมถึงอิหร่านและรัสเซียการปิดล้อมท่าเรือของอิหร่านในอ่าวเปอร์เซีย และอ่าวโอมาน ทำให้ทะเลแคสเปียนเป็นเส้นทางการค้าที่สำคัญมากขึ้น

นายบิจาน คาเจห์ปูร์ หุ้นส่วนบริษัทที่ปรึกษา Eurasian Nexus Partners ในกรุงเวียนนา กล่าวว่า ทะเลแคสเปียนช่วยให้อิหร่านดำเนินกลยุทธ์การค้าได้หลากหลาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากอิหร่านส่งเสริมการค้ากับรัสเซีย คอเคซัส เอเชียกลาง จีนผ่านทางรถไฟ และกับยุโรปตะวันออกในทางอ้อม

มันคือ “ส่วนเสริมทางยุทธศาสตร์มากกว่าจะมาทดแทนเส้นทางปัจจุบันของอิหร่านที่ใช้น่านน้ำทางตอนใต้” นายคาเจห์ปูร์ กล่าวกับซีเอ็นเอ็น

สินค้าที่ขนส่งผ่านทะเลแคสเปียน เช่น ธัญพืชและเหล็กรัสเซีย อิหร่านได้พัฒนาท่าเรือสำคัญหลายแห่งในทะเลแคสเปียน เช่น ท่าเรืออันซาลี น้ำมันและก๊าซจากคาซัคสถาน ก็ขนส่งจากทะเลแคสเปียนไปยังฮับในทะเลดำเช่นกัน

สำหรับรัสเซีย ทะเลแคสเปียนเป็นเส้นทางสำคัญสู่เอเชียกลางและอิหร่าน และเป็นเส้นทางสำคัญในการขยายความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์กับเตหะราน ซึ่งมีทางทหาร รวมถึงบทบาทของรัสเซียในโครงการนิวเคลียร์พลเรือนและการสำรวจน้ำมันในอิหร่าน

“การปิดล้อม (ท่าเรืออิหร่าน) ล่าสุดโดยสหรัฐ ตอกย้ำให้เห็นถึงคุณค่าเชิงยุทธศาสตร์ของเส้นทางทะเลแคสเปียน” นายคาเจห์ปูร์กล่าว อีกทั้งเส้นทางนี้ยังไม่ควรค่ากับการถูกนานาชาติคว่ำบาตรเพราะไม่มีทางออกสู่ทะเลใหญ่ และติดกับอิหร่าน รัสเซีย และรัฐเพื่อนบ้าน ชาติตะวันตกเข้าทางทะเลไม่ถึง

คุณค่าของแคสเปียนต่ออิหร่านและรัสเซีย

แคสเปียนกลายเป็นเส้นทางกระชับสัมพันธ์ทางทหารระหว่างรัฐบาลมอสโกกับเตหะราน อิหร่านกับรัสเซียมีข้อตกลงเชิงยุทธศาสตร์หนึ่งฉบับครอบคลุมความร่วมมือเศรษฐกิจและการทหาร แต่ไม่มีข้อตกลงป้องกันร่วม

ช่วงต้นของสงครามยูเครน รัสเซียได้รับโดรนโจมตีชาเฮดของอิหร่านชุดแรกผ่านทางแคสเปียน หลังจากนั้นก็ผลิตโดรนเวอร์ชันใหม่ที่โรงงานในรัสเซีย

เส้นทางแคสเปียนที่เชื่อมท่าเรือทางตอนเหนือของอิหร่านกับท่าเรืออัสทราคานของรัสเซียเคยถูกยูเครนโจมตีมาก่อน เดือน ส.ค.2025 เรือสินค้า Port Olya 4 ที่มีรายงานว่า บรรทุกส่วนประกอบโดรนชาเฮด-136 และกระสุนของอิหร่านตกเป็นเป้าโจมตี

ในปี 2024 ซีเอ็นเอ็นรายงานว่า เห็นเรือสินค้ารัสเซียหนึ่งลำต้องสงสัยบรรทุกขีปนาวุธอิหร่านไปให้มอสโกทำสงครามกับยูเครนที่ท่าเรือรัสเซียในทะเลแคสเปียน

กระทรวงการคลังสหรัฐประเมินว่ากระทรวงกลาโหมรัสเซีย “ใช้เรือ Port Olya-3 ในการขนส่งขีปนาวุธนำวิถีระยะใกล้ (CRBM) จากอิหร่านไปยังรัสเซีย”

นายแอนโทนี บลิงเคน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐในขณะนั้น กล่าวว่า วอชิงตันเชื่อว่ากองทัพรัสเซียได้รับขีปนาวุธ ฟาตาห์-360 ของอิหร่าน และ “น่าจะใช้ทำสงครามกับยูเครนภายในไม่กี่สัปดาห์”

ในขณะเดียวกัน สภาความมั่นคงแห่งชาติสหรัฐได้เตือนถึงความร่วมมือทางทหารที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้นระหว่างอิหร่านและรัสเซีย

นายฌอน ซาเว็ตต์ โฆษกกล่าวกับซีเอ็นเอ็นในเวลานั้นว่า “การขนส่งขีปนาวุธของอิหร่านไปให้รัสเซียจะเป็นการยกระดับการสนับสนุนเครมลินของอิหร่าน” อย่างมากในการรุกรานยูเครน

ยูเครนโจมตีเรืออิหร่านในแคสเปียนเพื่ออะไร

การที่ยูเครนใช้โดรนโจมตีเรือและโครงสร้างพื้นฐานพลังงานในแคสเปียนเมื่อสุดสัปดาห์ที่ผ่านมา แสดงให้เห็นถึงขีดความสามารถระยะไกลเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ รวมถึงเป้าหมายทำลายอุตสาหกรรมที่สนับสนุนการทำสงครามของรัสเซีย

ทั้งยังเป็นการยอมรับว่า อิหร่านก็เหมือนกับเกาหลีเหนือ มีบทบาทสำคัญในการจัดหาอาวุธให้รัสเซีย

และเหนือสิ่งอื่นใด นี่เป็นจังหวะเวลาที่ชาญฉลาดของยูเครน โดยเซเลนสกีเดินทางไปวอชิงตันในสัปดาห์นี้เพื่อพบกับประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ นอกจากการโจมตีในทะเลแคสเปียนแล้ว เซเลนสกีเคยกล่าวว่า ตามข้อมูลจากหน่วยข่าวกรองของยูเครน รัสเซียได้ให้ข้อมูลดาวเทียมแก่อิหร่านเพื่อใช้ในการโจมตีเป้าหมายของสหรัฐในตะวันออกกลาง

ข้อความที่เซเลนสกีต้องการสื่อคือ “เราเป็นพวกเดียวกัน”

 

ที่มา: ซีเอ็นเอ็น