หวังอี้ เรียกร้องกับรัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่านให้รีบเปิดช่องแคบฮอร์มุซ ส่งสัญญาความจำเป็นเร่งด่วนของปักกิ่งที่ต้องแก้วิกฤติพลังงานโลก ไม่กี่วันก่อนสี จิ้นผิงพบโดนัลด์ ทรัมป์
“ประชาคมโลกต่างกังวลเหมือนกันเรื่องการเปิดช่องแคบให้กลับมาเดินทางได้อย่างปลอดภัยเป็นปกติ”
“จีนหวังว่าทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องจะตอบสนองเสียงเรียกร้องหนักแน่นจากประชาคมโลกโดยเร็ว” แถลงการณ์ทางการจีนระบุสิ่งที่นายหวังอี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศกล่าวกับนายอับบาส อารักชี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศอิหร่าน เมื่อวันพุธ (6 พ.ค.)
การพบกันของรัฐมนตรีทั้งสองเกิดขึ้นท่ามกลางความเป็นไปได้ที่วอชิงตันกับเตหะรานจะบรรลุข้อตกลงกัน อิหร่านกำลังประเมินบันทึกความเข้าใจหนึ่งหน้าของสหรัฐ ถ้ายอมรับจะนำไปสู่การค่อยๆ เปิดช่องแคบฮอร์มุซและสหรัฐยกเลิกการปิดล้อมท่าเรืออิหร่าน ราคาน้ำมันดิ่งลงทันทีรับข่าว
การช่วยยุติวิกฤตินี้จะแก้ไขความผันผวนต่อเศรษฐกิจจีนที่ใหญ่เป็นอันดับสองของโลกได้ จีนนำเข้าน้ำมันจากตะวันออกกลางถึงราว 40% นอกเหนือจากบรรเทาความเดือดร้อนทางเศรษฐกิจได้อย่างปัจจุบันทันด่วนแล้ว ความสามารถในการช่วยลดความรุนแรงจะทำให้สีกลายเป็นผู้สร้างสันติภาพในการหารือกับทรัมป์ และเป็นไปได้ว่าจะถือไพ่เหนือกว่าในการเจรจา
“จีนชอบนำเสนอตัวเองเป็นกำลังสำคัญสร้างเสถียรภาพในโลก แต่ลองจินตนาการดูว่า ถ้าพวกเขาประสบความสำเร็จทางการทูตอย่างแท้จริง เช่น เป็นคนกลางทำให้เปิดช่องแคบฮอร์มุซได้ ก็จะเป็นเครื่องพิสูจน์ให้เห็นชัดเจน” ริชาร์ด แม็กเกรเกอร์ นักวิจัยอาวุโสจากสถาบันโลวีกล่าวและว่า บางคนในปักกิ่งจะมุ่งมั่นใช้โอกาสนี้ “บีบให้สหรัฐยอมในบางประเด็น” เช่น ไต้หวัน
คำถามสำคัญคือ จีนเต็มใจจะมีบทบาทอย่างไรในการยุติความขัดแย้ง และพร้อมจะใช้แรงกดดันแบบใดต่อเตหะราน จีนวางตัวเป็นผู้ไกล่เกลี่ยที่เป็นกลางในสงคราม ขณะเดียวกันก็พยายามรักษาสมดุลระหว่างความสัมพันธ์เชิงยุทธศาสตร์กับอิหร่านและผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจมหาศาลในอ่าวเปอร์เซีย
ระหว่างการหารือ ส่วนใหญ่นายหวังย้ำเสียงเรียกร้องก่อนหน้านันของจีนให้หยุดยิงและแก้ไขปัญหาด้วยสันติวิธี
“การกลับมาสู้รบกันอีกครั้งเป็นสิ่งที่ไม่ควรทำ และการเจรจาอย่างต่อเนื่องเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง” นายหวังกล่าวกับนายอารักชี ตามที่แถลงการณ์ฝ่ายจีนระบุ
แถลงการณ์ฝ่ายอิหร่านเผยว่า นายอารักชีได้แสดงออกถึงความมุ่งมั่นของอิหร่านในการปกป้องตนเองและความเต็มใจแสวงหาการเจรจา
“อิหร่านแสดงให้เห็นถึงความแข็งแกร่งในการป้องกันตนเองและพร้อมเผชิญหน้ากับภัยอันตรายทุกรูปแบบอย่างเต็มที่ ในขณะเดียวกันก็มีความจริงจังและแน่วแน่ในด้านการทูตเช่นกัน” นายอารักชีกล่าว และให้สัมภาษณ์กับสถานีโทรทัศน์ทางการอิหร่านว่า ตนและนายหวังได้หารือกันในหลายประเด็น เช่น วิธียุติสงคราม, โครงการนิวเคลียร์เพื่อสันติภาพของอิหร่าน, การคว่ำบาตร, ช่องแคบฮอร์มุซ และการเจรจาที่กำลังดำเนินอยู่ในขณะนี้
สิ่งที่ตอกย้ำการทูตเข้มข้นคือเมื่อบ่ายวันพุธหลังคุยกับนายหวังแล้วนายอารักชีโทรศัพท์สายตรงจากปักกิ่งไปถึงไฟซาล บิน ฟาร์ฮาน รัฐมนตรีต่างประเทศซาอุดีอาระเบีย
แถลงการณ์กระทรวงการต่างประเทศอิหร่านแจ้งว่า ทั้งสองฝ่าย “เน้นย้ำถึงการทูตและความร่วมมืออันต่อเนื่องระหว่างประเทศในภูมิภาคเพื่อป้องกันไม่ให้ความตึงเครียดเกิดซ้ำและยกระดับ”
ส่วนปักกิ่งนั้นขณะที่คุยเข้มข้นกับเตหะรานก็ติดต่อใกล้ชิดกับมอสโกเช่นกัน เวโดมอสตี หนังสือพิมพ์ธุรกิจรายวันของรัสเซียรายงานว่า ในการเยือนต่างประเทศครั้งแรกของปีนี้ เป็นไปได้ที่ประธานาธิบดีวลาดิมีร์ ปูตินจะเดินทางมาจีนในเดือน พ.ค.