สหรัฐ-อิหร่านพิจารณาข้อตกลงฉบับใหม่ ทรัมป์หาทางออกจากสงคราม

บลูมเบิร์ก รายงานว่า เมื่อวันพุธ สหรัฐ-อิหร่านกำลังพิจารณาข้อเสนอฉบับใหม่เพื่อยุติสงคราม ขณะที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ กำลังมองหาทางออกจากความขัดแย้งที่ดันราคาพลังงานให้สูงขึ้นและบั่นทอนสถานะทางการเมืองของเขา

 

วอชิงตันได้ยื่นบันทึกความเข้าใจความยาวหนึ่งหน้า ที่จะค่อย ๆ เปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง และยกเลิกการปิดล้อมท่าเรืออิหร่านของสหรัฐ ทั้งนี้ ตามข้อมูลจากบุคคลหนึ่งซึ่งคุ้นเคยกับมาตรการดังกล่าวและขอไม่เปิดเผยชื่อเนื่องจากเป็นข้อมูลอ่อนไหว 

แหล่งข่าวระบุว่า การเจรจารายละเอียดเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านจะเกิดขึ้นในขั้นตอนถัดไป และจนถึงขณะนี้ยังไม่มีการบรรลุข้อตกลงใด ๆ

ข้อเสนอเบื้องต้นนี้เกิดขึ้นหลังความโกลาหลตลอด 48 ชั่วโมง ที่สะท้อนให้เห็นถึงภาวะกลืนไม่เข้าคายไม่ออกของทรัมป์ ในการพยายามคลี่คลายวิกฤตราคาพลังงานที่เขามีส่วนสร้างขึ้นจากการโจมตีอิหร่านร่วมกับอิสราเอลช่วงปลายเดือนกุมภาพันธ์ ความเคลื่อนไหวครั้งนี้เกิดขึ้นหลังจากทรัมป์สั่งระงับภารกิจชั่วคราวของสหรัฐในการคุ้มกันเรือพาณิชย์ให้ผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางคมนาคมสำคัญสำหรับการขนส่งน้ำมันและก๊าซ

แรงกดดันเร่งด่วนของทรัมป์ยิ่งเพิ่มขึ้นจากการประชุมสุดยอดที่กำหนดจัดขึ้นสัปดาห์หน้ากับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ของจีน ซึ่งก่อนหน้านี้ถูกเลื่อนออกไปในช่วงต้นของความขัดแย้ง เนื่องจากสถานการณ์ตึงเครียดในตะวันออกกลาง

ผลสำรวจความคิดเห็นชี้ว่าความไม่พอใจของชาวอเมริกันต่อสงครามกำลังเพิ่มสูงขึ้น ในช่วงหกเดือนก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมซึ่งประเด็นด้านราคาจะเป็นหัวใจสำคัญ สมาคมยานยนต์อเมริกัน (AAA) ระบุว่าราคาน้ำมันเบนซินในสหรัฐทะลุ 4.50 ดอลลาร์ต่อแกลลอนเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 2022 ทิศทางราคาดังกล่าวได้ท้าทายการคาดการณ์ของทรัมป์ ที่เคยให้คำมั่นว่าค่าครองชีพหน้าปั๊มจะดิ่งลงเมื่อสงครามยุติ

 

ตลาดหุ้นปรับตัวขึ้น ขณะที่ราคาน้ำมันอ่อนตัวลงในวันพุธ โดยน้ำมันดิบเบรนท์ซึ่งเป็นราคามาตรฐานปิดที่ 101.27 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ขณะที่นักลงทุนติดตามความคืบหน้าในการเจรจา

สถานการณ์ยังไม่แน่นอน

ตลอดช่วงความขัดแย้ง ทรัมป์ ส่งสัญญาณหลายครั้งว่าข้อตกลงใกล้จะบรรลุผล แม้ท้ายที่สุดยังไม่เกิดขึ้นจริง เขายอมรับกับหนังสือพิมพ์ New York Post ว่าอาจจะ “เร็วเกินไป” ที่จะพูดถึงการเจรจาแบบตัวต่อตัวเพื่อปิดดีลดังกล่าว

 

แหล่งข่าวที่คุ้นเคยกับเรื่องนี้ระบุว่า คาดว่าอิหร่านจะส่งคำตอบกลับผ่านปากีสถานซึ่งทำหน้าที่เป็นคนกลางภายในสองวันนี้ สื่อของรัฐอิหร่านส่งสัญญาณว่าบางส่วนของข้อเสนอจากสหรัฐยังคง “ไม่อยู่ในโลกแห่งความเป็นจริง” สำหรับผู้นำอิหร่าน

 

สหรัฐจะยุติปฏิบัติการทางทหารและยกเลิกการปิดล้อมช่องแคบฮอร์มุซ “โดยตั้งอยู่บนสมมติฐานว่าอิหร่านยอมให้ในสิ่งที่ได้ตกลงกันไว้ ซึ่งอาจเป็นสมมติฐานที่ใหญ่หลวงทีเดียว” ทรัมป์โพสต์ลงบนโซเชียลมีเดียเมื่อวันพุธ โดยไม่ได้ให้รายละเอียดของข้อเสนอ “ถ้าพวกเขาไม่ยอมตกลง การทิ้งระเบิดก็จะเริ่มขึ้น”

 

ในอิสราเอล แนวโน้มข้อตกลงดังกล่าวสร้างความกังวล โดยรัฐบาลของนายกรัฐมนตรีเบนจามิน เนทันยาฮู ให้คำมั่นว่าจะเดินหน้ากดดันอิหร่านต่อไป จนกว่าอิหร่านจะพ่ายแพ้อย่างสิ้นเชิงและโครงการนิวเคลียร์ ขีปนาวุธ และกองกำลังตัวแทนถูกถอนรากถอนโคน

 

เนทันยาฮูกำลังหารือกับเจ้าหน้าที่สหรัฐ เพื่อทำความเข้าใจสถานการณ์ให้ชัดเจนยิ่งขึ้น ซีเอ็นเอ็น รายงานโดยอ้างแหล่งข่าวชาวอิสราเอลที่ไม่เปิดเผยชื่อ

 

ประเด็นอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับสงคราม มีดังนี้

 

ทรัมป์ บอกกับผู้สื่อข่าวที่ทำเนียบขาวว่า เขาไม่ได้กำหนดเส้นตายสำหรับการบรรลุข้อตกลงกับอิหร่าน แต่คาดการณ์ว่า “มันจะเกิดขึ้น” พร้อมประกาศว่า “เราชนะ” สงครามแล้ว  

แผนสันติภาพฉบับใหม่มีเงื่อนไขให้ยกเลิกการคว่ำบาตรอิหร่าน และกำหนดพักการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมของประเทศ ตามข้อมูลจากบุคคลที่คุ้นเคยกับแผนดังกล่าว โดยระบุว่าทุกเงื่อนไขสามารถกลับมาบังคับใช้ใหม่ได้ หากไม่สามารถบรรลุข้อตกลงนิวเคลียร์ในวงกว้างได้ โดยแอ็กซิออส เป็นสำนักข่าวแรกที่รายงานข้อเสนอนี้เมื่อวันพุธ  

กองทัพอิสราเอลโจมตีชานเมืองทางตอนใต้ของกรุงเบรุตเมื่อวันพุธ ซึ่งเป็นการโจมตีครั้งแรกในบริเวณใกล้กรุงเลบานอนนับตั้งแต่ข้อตกลงหยุดยิงที่สหรัฐเป็นคนกลางมีผลบังคับใช้เมื่อเดือนที่แล้ว การโจมตีนี้มีเป้าหมายเพื่อสังหารผู้บัญชาการกองกำลังฮิซบอลเลาะห์ โดยยังไม่มีการยืนยันอย่างเป็นทางการเกี่ยวกับการเสียชีวิตของเขา  

ที่กรุงปักกิ่ง หวัง อี้ รัฐมนตรีต่างประเทศจีนเรียกร้องให้อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน เดินหน้าเจรจาต่อ โดยระบุว่า “การกลับมาใช้ความรุนแรงอีกครั้งเป็นสิ่งไม่ควรทำ” อารักชีระบุว่าอิหร่านชื่นชมข้อเสนอ 4 ข้อของจีนในการแก้ไขปัญหาสงครามครั้งนี้  

ทรัมป์และสีมีกำหนดพบกันที่ปักกิ่งในวันที่ 14–15 พฤษภาคม โดยผู้นำสหรัฐ ยอมรับเมื่อวันอังคารว่าสงครามครั้งนี้จะอยู่ในวาระการหารือด้วย

ทรัมป์บอกกับ PBS News ว่าสหรัฐจะเสนอผ่อนคลายการคว่ำบาตรอิหร่านหากบรรลุข้อตกลงได้ ซึ่งอาจทำให้มาตรการคว่ำบาตรสถาบันการเงินจีนที่ซื้อน้ำมันอิหร่านหมดความจำเป็นลง