ทรัมป์ ชี้ยังไม่อยากใช้กำลังโจมตีอีก อิหร่านยื่นข้อเสนอใหม่

บลูมเบิร์ก รายงานว่า ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แสดงความไม่พอใจต่อสภาพการเจรจากับอิหร่านในปัจจุบัน แต่ก็ยังไม่ถึงขั้นขู่จะใช้ปฏิบัติการทางทหารเพิ่มเติมในความขัดแย้งซึ่งยืดเยื้อมานานเก้าสัปดาห์และได้จุดชนวนวิกฤตพลังงานทั่วโลก

 

“พวกเขาอยากทำข้อตกลง แต่ผมยังไม่พอใจ” ทรัมป์บอกกับผู้สื่อข่าวที่ทำเนียบขาวเมื่อวันศุกร์ (1 พ.ค.69) 

“เราเพิ่งมีการพูดคุยกับอิหร่านกันไป เดี๋ยวค่อยดูกันว่าจะเป็นยังไงต่อ แต่ผมคงต้องบอกว่าตอนนี้ผมไม่แฮปปี้”

 

ทรัมป์ไม่ได้ขยายความว่าใครคือคู่เจรจาฝ่ายอิหร่านในการพูดคุยรอบล่าสุด หรือเกิดขึ้นเมื่อใด เขาเสริมว่า “พวกเขาก็มีความคืบหน้าบ้าง แต่ผมไม่แน่ใจว่าพวกเขาจะไปถึงเป้าหมายได้จริงหรือเปล่า”

 

• อิหร่านยื่นข้อเสนอใหม่

เตหะรานได้ส่งข้อเสนอฉบับใหม่ไปยังกรุงวอชิงตันผ่านทางปากีสถาน ซึ่งเป็นตัวกลางในรอบการเจรจาโดยตรงรอบแรกเมื่อเดือนที่แล้ว สำนักข่าว Islamic Republic News Agency (IRNA) ของทางการอิหร่านรายงานเมื่อวันศุกร์ โดยยังไม่ชัดเจนว่าถ้อยแถลงของทรัมป์หมายถึงข้อเสนอฉบับดังกล่าวหรือไม่

 

ทำเนียบขาวได้ส่งจดหมายถึงแกนนำสมาชิกรัฐสภา ชี้แจงว่าการหยุดยิงในปัจจุบันทำให้ระยะเวลา 60 วันที่ตามกฎหมาย War Powers Act กำหนดไว้ ซึ่งโดยปกติจะต้องให้สภาคองเกรสอนุมัติหากจะทำสงครามต่อ ถูก “หยุดนับเวลา” ไว้ก่อน

 

ในข้อเสนอใหม่ดังกล่าว เตหะรานยื่นข้อเสนอที่จะหารือเกี่ยวกับเงื่อนไขของตนในการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ ขณะเดียวกันก็ยังยืนยันให้สหรัฐให้คำมั่นว่าจะยุติการโจมตีและยกเลิกมาตรการปิดล้อม หนังสือพิมพ์วอลล์สตรีตเจอร์นัลรายงาน โดยอ้างแหล่งข่าวที่ใกล้ชิด

 

เมื่อถูกถามถึงทางเลือกของรัฐบาล ทรัมป์ตั้งข้อสังเกตเชิงลังเลว่า “เราจะเลือกถล่มพวกเขาให้ยับไปเลยแล้วจบเรื่องไปตลอดกาล หรือเราจะพยายามหาทางทำข้อตกลงดี?” เขาเสริมว่า “ในแง่ความเป็นมนุษย์แล้ว ผมไม่อยาก” สั่งให้มีการโจมตีเพิ่มเติม

ทรัมป์อวดว่ามาตรการปิดล้อมช่องแคบฮอร์มุซของสหรัฐนั้น “เหลือเชื่อ” และกล่าวว่าสหรัฐยังไม่พร้อมจะยุติสงคราม “ช่องแคบปิดสนิทหมดแล้ว สมบูรณ์แบบเลย ปิดไป 100%”

• ราคาน้ำมันถอยลงจากจุดสูงสุด

ราคาน้ำมันลดลงเล็กน้อยในวันศุกร์หลังจากดีดตัวขึ้นไปแตะระดับสูงสุดนับตั้งแต่เกิดสงครามในสัปดาห์นี้ น้ำมันดิบเบรนท์ปิดใกล้ 108 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ขณะที่น้ำมันดิบสหรัฐลดลงราว 3% ปิดตลาดใกล้ 102 ดอลลาร์ นักค้าทยอยปิดสถานะ และปริมาณการซื้อขายค่อนข้างเบาบาง เนื่องจากยังระมัดระวังว่าจะถูกจับผิดทางหากมีเหตุการณ์สำคัญในช่วงสุดสัปดาห์

 

อนาคตของช่องแคบฮอร์มุซ เส้นทางที่ประมาณหนึ่งในห้าของน้ำมันและก๊าซธรรมชาติเหลวของโลกไหลผ่านก่อนเกิดสงคราม  คือประเด็นสำคัญในภาวะชะงักงันครั้งนี้ ทั้งอิหร่านและสหรัฐส่งสัญญาณว่ากำลังรอให้อีกฝ่ายเป็นผู้ขยับก่อน จึงจะยอมผ่อนคลายข้อจำกัดด้านการสัญจรทางเรือ

 

IRNA ไม่ได้ให้รายละเอียดว่าข้อเสนอของอิหร่านมีเนื้อหาเกี่ยวกับประเด็นสำคัญอย่างช่องแคบฮอร์มุซหรือโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านอย่างไรบ้าง

 

ทรัมป์ระบุว่ามาตรการปิดล้อมท่าเรืออิหร่านทำให้อิหร่านสูญเสียรายได้จากน้ำมันซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง โดยอ้างว่าความกดดันนี้จะบีบให้เตหะรานกลับเข้าสู่โต๊ะเจรจา สหรัฐยังได้ออกคำเตือนที่จะใช้มาตรการคว่ำบาตรสำหรับเรือที่จ่ายค่าธรรมเนียมให้แก่อิหร่านเพื่อแลกกับการผ่านช่องแคบอย่างปลอดภัย

 

“โชคดีกับการปิดล้อมประเทศที่มีพรมแดนกว้างขนาดนั้น” โมฮัมหมัด บาเกอร์ กาลิบาฟ ประธานสภาผู้แทนราษฎรอิหร่าน กล่าวในแพลตฟอร์มสื่อโซเชียล X โดยอ้างถึงขนาดประเทศของเขาที่กว้างใหญ่ เขาและเจ้าหน้าที่อิหร่านคนอื่น ๆ ระบุว่ามาตรการปิดล้อม ซึ่งพวกเขายืนกรานว่าต้องถูกยกเลิกก่อนที่ทั้งสองฝ่ายจะกลับมาเจรจากันรอบใหม่และก่อนที่ช่องแคบฮอร์มุซจะเปิดอีกครั้ง จะทำให้ราคาน้ำมันเพิ่มสูงขึ้นอีก

 

ทรัมป์ย้ำอีกครั้งเหมือนที่เคยกล่าวไว้ก่อนหน้า ว่าการพุ่งสูงขึ้นของราคาน้ำมันเป็นเพียงชั่วคราว และยังมองว่าเป็นประโยชน์ต่อการส่งออกของสหรัฐ

 

“เมื่อสงครามนี้จบ ราคาน้ำมันเบนซิน น้ำมัน และทุกอย่างจะร่วงลงอย่างหนัก” เขากล่าว “ตอนนี้เรามีกำลังการผลิตน้ำมันมากกว่าทุกช่วงเวลาในประวัติศาสตร์ และถ้าดูที่เรือบรรทุก ก็จะเห็นว่าทั้งหมดกำลังมุ่งหน้าไปเทกซัส หลุยเซียนา อะแลสกา”

 

เมื่อวันพฤหัสบดี ผู้นำสูงสุดคนใหม่ของอิหร่าน โมจตาบา คาเมเนอี แสดงความไม่แน่ใจในความเป็นไปได้ของการทำข้อตกลง เขาออกแถลงการณ์ที่มีไม่บ่อยนัก โดยให้คำมั่นว่าจะไม่ยอมสละเทคโนโลยีนิวเคลียร์หรือขีปนาวุธของประเทศ และยังส่งสัญญาณว่าเตหะรานจะยังคงควบคุมช่องแคบฮอร์มุซต่อไป

 

“พวกเขามีปัญหาใหญ่ในการประสานงานกันเอง” ทรัมป์กล่าวเมื่อวันศุกร์ “มีอยู่สองถึงสามกลุ่ม บางทีอาจจะสี่ และเป็นภาวะผู้นำที่แตกเป็นเสี่ยง ๆ มาก”

 

• ความเคลื่อนไหวอื่น ๆ เกี่ยวกับสงครามมีดังนี้

 

อิหร่านเปิดใช้งานระบบป้องกันทางอากาศรอบกรุงเตหะรานเมื่อคืนวันพฤหัสบดีเพื่อตอบโต้โดรนลาดตระเวน โดยยังไม่ชัดเจนว่าสาเหตุที่แท้จริงของการเปิดใช้งานคืออะไร  

 พีท เฮกเซธ รัฐมนตรีกลาโหมสหรัฐ โต้เถียงกับสมาชิกรัฐสภาเมื่อวันพฤหัสบดี โดยฝ่ายเดโมแครตระบุว่ากระทรวงกลาโหมประเมินต้นทุนความขัดแย้งต่ำเกินไป มีสมาชิกรายหนึ่งกล่าวว่าตัวเลข 25,000 ล้านดอลลาร์ที่เพนตากอนให้มานั้น “อาจจะไม่ถึงครึ่ง บางทีอาจไม่ถึงหนึ่งในสี่ของต้นทุนสงครามทั้งหมด”  

ทรัมป์เชิญผู้ได้รับการเสนอชื่อเป็นนายกรัฐมนตรีอิรักให้เยือนวอชิงตันหลังจัดตั้งรัฐบาลใหม่สำเร็จ ขณะที่สหรัฐพยายามจำกัดอิทธิพลของอิหร่านในประเทศอาหรับดังกล่าว  

สัญญาณความตึงเครียดในเศรษฐกิจอิหร่านเริ่มชัดเจนขึ้นในช่วงไม่กี่วันมานี้ โดยค่าเงินอ่อนค่าลงทำสถิติต่ำสุดครั้งใหม่  

สหรัฐกำลังนำเสนอแนวคิดจัดตั้งกองกำลังทางเรือร่วมกับพันธมิตรเพื่อรักษาความปลอดภัยในช่องแคบฮอร์มุซ นิวซีแลนด์ระบุว่าได้รับข้อเสนอดังกล่าวแล้ว แต่จะสนับสนุนกองกำลังภายใต้การนำของสหรัฐก็ต่อเมื่อมีการหยุดยิงอย่างถาวรเท่านั้น