สหรัฐ–อิหร่านจ่อขยายเวลาหยุดยิง ขณะช่องแคบฮอร์มุซยังถูกปิด

บลูมเบิร์ก รายงานว่า สหรัฐอเมริกาและอิหร่านกำลังพิจารณาขยายเวลาการพักรบออกไปอีกสองสัปดาห์เพื่อให้มีเวลาเจรจาข้อตกลงสันติภาพมากขึ้น ตามข้อมูลจากบุคคลหนึ่งซึ่งใกล้ชิดกับเรื่องนี้ ช่วยลดความเสี่ยงที่การสู้รบจะปะทุขึ้นอีกครั้ง แม้ความตึงเครียดเรื่องช่องแคบฮอร์มุซจะทวีความรุนแรงขึ้นก็ตาม

 

โดยการหยุดยิงระยะแรกสองสัปดาห์มีกำหนดจะสิ้นสุดลงในสัปดาห์หน้า คนกลางที่ทำหน้าที่ไกล่เกลี่ยระหว่างคู่ขัดแย้งกำลังผลักดันให้มีการหารือเชิงเทคนิคเพื่อคลี่คลายประเด็นที่อ่อนไหวที่สุดซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการทำข้อตกลงสันติภาพระยะยาว แหล่งข่าวระบุ โดยไม่ประสงค์ออกนามเนื่องจากเป็นประเด็นอ่อนไหว ประเด็นเหล่านี้รวมถึงการเปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง และอนาคตของโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน

 

ความตึงเครียดที่ช่องแคบฮอร์มุซยังคงอยู่ในระดับสูงเป็นพิเศษ ช่องทางเดินเรือสำคัญสำหรับน้ำมันและก๊าซแห่งนี้แทบถูกปิดตั้งแต่เริ่มสงครามเมื่อเกือบเจ็ดสัปดาห์ก่อน สหรัฐได้จัดตั้งแนวปิดล้อมทางทะเลเพื่อสกัดการขนส่งของอิหร่าน และระบุเมื่อวันพุธ (15 เม.ย.69) ว่ามีเรือ 10 ลำที่ถูกบังคับให้เลี้ยวกลับ ขณะเดียวกันเตหะรานก็ยังคงปิดช่องแคบไม่ให้การจราจรส่วนใหญ่ผ่านเข้าออก

 

ภาวะเผชิญหน้าในครั้งนี้ทำให้การขนส่งผ่านช่องแคบลดลงจนแทบหยุดนิ่ง ซ้ำเติมวิกฤตด้านพลังงานซึ่งคุกคามเศรษฐกิจโลกให้ได้รับผลกระทบอย่างรุนแรง

 

การสู้รบระหว่างสหรัฐกับอิหร่านหยุดลงตั้งแต่ราววันที่ 8 เมษายน ไม่นานหลังจากที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ประกาศพักรบสองสัปดาห์ในค่ำคืนก่อนหน้า การเจรจาสันติภาพรอบแรกจัดขึ้นที่ปากีสถานเมื่อสุดสัปดาห์ที่ผ่านมา แต่ผู้เข้าร่วมการเจรจา รวมถึงรองประธานาธิบดีสหรัฐ เจดี แวนซ์ ต่างเดินทางกลับโดยที่ยังไม่ได้ข้อสรุป

 

สหรัฐยังไม่ได้ “ร้องขออย่างเป็นทางการให้ขยายการพักรบ” โฆษกทำเนียบขาว แคโรไลน์ เลวิตต์ กล่าวกับผู้สื่อข่าวเมื่อวันพุธ แต่ยอมรับว่า “เราเองยังคงมีส่วนร่วมในกระบวนการเจรจาเหล่านี้อย่างใกล้ชิด”

 

• ตลาดหุ้นทำสถิติสูงสุดใหม่ แต่ราคาน้ำมันยังสูง

 

กองทัพปากีสถานเปิดเผยว่า คณะผู้แทนจากประเทศได้เดินทางถึงอิหร่านเมื่อวันพุธ โดยอิสลามาบัดยังคงทำหน้าที่เป็นคนกลางในการส่งสารระหว่างทั้งสองฝ่าย

 

อิหร่านมองว่าการที่สหรัฐยืดเวลาการปิดล้อมออกไป “เป็นบทนำของการละเมิดข้อตกลงพักรบ” อาลี อับดุลลาฮี ผู้บัญชาการกองบัญชาการกองทัพร่วมของอิหร่าน ระบุผ่านสถานีโทรทัศน์ของรัฐ กองทัพอิหร่าน “จะไม่ยินยอมให้มีการส่งออกหรือการนำเข้าสินค้าใดๆ ในอ่าวเปอร์เซีย ทะเลอาหรับ หรือทะเลแดง” หากการปิดล้อมยังดำเนินต่อไป เขากล่าว

 

ราคาน้ำมันยังคงทรงตัวในระดับสูง โดยน้ำมันดิบเบรนท์ลดช่วงบวกลงเล็กน้อย มาซื้อขายบริเวณ 95 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลเมื่อวันพุธ ซึ่งสูงกว่าก่อนเริ่มสงครามราว 33% ตลาดหุ้นสหรัฐ ปิดทำสถิติสูงสุดใหม่ ได้แรงหนุนจากความหวังต่อข้อตกลงสันติภาพ

แม้อิสราเอลได้หยุดโจมตีอิหร่านเคียงข้างสหรัฐเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว แต่กองทัพอิสราเอลยังคงเดินหน้าปฏิบัติการโจมตีกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอนซึ่งได้รับการหนุนหลังจากเตหะราน ทำให้ความพยายามผลักดันสันติภาพในวงกว้างซับซ้อนมากขึ้น

 

นายกรัฐมนตรีเบนจามิน เนทันยาฮู กล่าวเมื่อค่ำวันพุธว่า เขาได้สั่งการให้กองทัพอิสราเอล  ซึ่งบุกเข้าไปในเลบานอนเมื่อเดือนที่แล้ว  ขยายเขตกันชนภายในดินแดนเลบานอนให้กว้างขึ้น

 

มีการเจรจากันเรื่องการหยุดยิงที่อาจเกิดขึ้น สื่อของรัฐอิสราเอล ช่องคาน นิวส์ รายงานเมื่อวันพุธโดยอ้างเจ้าหน้าที่นิรนาม พร้อมระบุว่ายังไม่มีการตัดสินใจใดๆ

 

สถานีโทรทัศน์ช่อง 12 ของอิสราเอลรายงานเพิ่มเติมว่า สหรัฐได้กดดันให้อิสราเอลยอมรับข้อตกลงหยุดยิง ขณะที่อิหร่านยืนกรานว่าปฏิบัติการโจมตีที่ยังดำเนินต่อไปเป็นการละเมิดข้อตกลงพักรบ การเจรจาระหว่างอิสราเอลกับรัฐบาลเลบานอน  ซึ่งแทบไม่มีอิทธิพลเหนือฮิซบอลเลาะห์ ได้เริ่มขึ้นเมื่อวันอังคารที่กรุงวอชิงตัน เพื่อหาทางออกต่อความขัดแย้งที่คร่าชีวิตผู้คนไปแล้วกว่า 2,000 ราย และทำให้ประชาชนราวหนึ่งล้านคนต้องอพยพ พลัดถิ่น ตามข้อมูลของทางการเลบานอน

 

การเจรจาเหล่านี้ไม่เกี่ยวข้องกับการพูดคุยระหว่างสหรัฐกับอิหร่าน เจ้าหน้าที่ระดับอาวุโสของสหรัฐ รายหนึ่งระบุ 

สหรัฐต้องการเห็นสันติภาพที่ยั่งยืนในเลบานอน แต่ไม่ได้เรียกร้องให้มีการหยุดยิงในทันที เจ้าหน้าที่กล่าว

 

• สงครามใกล้จะจบแล้ว?

 

ทรัมป์ให้สัมภาษณ์กับฟ็อกซ์บิสเนส Fox Business เมื่อวันอังคารว่า สงครามครั้งนี้ “ใกล้จะจบแล้ว” ผู้นำสหรัฐรายนี้มีท่าทีสวิงไปมาตลอดความขัดแย้ง ระหว่างการประกาศว่าสงครามแทบจะชนะเรียบร้อยแล้ว กับการขู่ที่จะยกระดับสถานการณ์ครั้งใหญ่ และยังมีคำถามอีกมากเกี่ยวกับปัจจัยที่ผลักดันให้สหรัฐและอิสราเอลเริ่มต้นการทิ้งระเบิดใส่สาธารณรัฐอิสลามแห่งนี้

 

หนึ่งในประเด็นหลักคืออนาคตของโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน อิสราเอลยืนยันว่าควรต้องถอนยูเรเนียมเสริมสมรรถนะสูงทั้งหมดของเตหะรานออกไป ขณะที่ทรัมป์ให้สัมภาษณ์กับหนังสือพิมพ์นิวยอร์กโพสต์ว่า เขาไม่พอใจกับรายงานที่ระบุว่าสหรัฐเสนอระยะเวลาหยุดเสริมสมรรถนะยูเรเนียมเป็นเวลา 20 ปี โดยทรัมป์ย้ำว่าไม่อาจยอมให้อิหร่านมีอาวุธนิวเคลียร์ได้

 

ตำแหน่งที่ตั้งของยูเรเนียมของอิหร่านยังไม่เป็นที่ทราบแน่ชัดนับตั้งแต่สหรัฐ และอิสราเอลโจมตีโรงงานนิวเคลียร์ของประเทศเมื่อเดือนมิถุนายนปีที่แล้ว และผู้ตรวจการจากองค์การพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ (IAEA) ก็ถูกกันไม่ให้เข้าไปตรวจสอบตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา

 

อิหร่านยืนกรานมาโดยตลอดว่าไม่ได้มุ่งพัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ สิทธิของประเทศในการใช้พลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติ “ไม่อาจถูกเพิกถอน” เอสมาอิล บัคกาอี โฆษกกระทรวงการต่างประเทศ กล่าวกับผู้สื่อข่าวเมื่อวันพุธ อย่างไรก็ตาม ระดับและรูปแบบของการเสริมสมรรถนะยูเรเนียม “สามารถเจรจากันได้” เขากล่าวเสริม