ไม้เท้าพาร์กินสัน

วิศวฯจุฬาฯพัฒนาไม้เท้าช่วยเหลือผู้ป่วยโรคพาร์กินสันให้สามารถเดินในชีวิตประจำวันได้ดีขึ้นเพื่อเพิ่มคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย

รศ.ดร.มานะ ศรียุทธศักดิ์ อาจารย์ประจำภาควิชาวิศวกรรมไฟฟ้า คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ร่วมกับรศ.นพ.รุ่งโรจน์ พิทยศิริได้ร่วมกันพัฒนาสิ่งประดิษฐ์ในการช่วยเหลือผู้ป่วยโรคพาร์กินสัน เนื่องจากที่ผ่านมาจากข้อมูลทางการแพทย์พบว่าโรคพาร์กินสันเป็นโรคที่เกิดจากความเสื่อมของสมองและระบบประสาทที่พบได้บ่อยเป็นอันดับที่ 2 รองจากโรคอัลไซเมอร์ สถิติผู้ป่วยเป็นโรคพาร์กินสันทั่วโลกอยู่ที่ประมาณร้อยละ 1 ในผู้ที่อายุเกิน 65 ปี สำหรับในประเทศไทยมีการเก็บรวบรวมสถิติการเกิดโรค จากสภากาชาดไทยพบว่าอุบัติการณ์การเกิดโรคพาร์กินสันอยู่ที่ 425 คน ต่อประชากร 100,000 คน ซึ่งพบมากในประชากรแถบภาคกลางของประเทศ

คณะวิศวกรรม จุฬาฯ ได้เห็นความสำคัญด้านคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคพาร์กินสัน จึงได้วิจัยพัฒนาสิ่งประดิษฐ์ เพื่อเป็นอุปกรณ์กระตุ้นในการช่วยเหลือการเดินของผู้ป่วยให้เดินได้ดีขึ้น โดยชิ้นแรก คือ “ไม้เท้าพร้อมเลเซอร์ช่วยกระตุ้นการเดิน” โดยใช้แสงเป็นตัวกระตุ้น ระบบการทำงานของไม้เท้านำทางนี้ จะมีสวิตที่ไม้เท้าอยู่ตรงปลายไม้เท้าด้านที่สัมผัสพื้น เมื่อผู้ป่วยจะใช้งานก็เปิดสวิตแล้วสามารถที่จะใช้ได้อย่างง่ายดาย และเมื่อผู้ป่วยใช้ไม่เท้าช่วยในการ ก้าวเดินแล้วปลายไม้เท้ากดลงที่พื้นก็จะปรากฏแสงเลเซอร์ขวางหน้าผู้ป่วยซึ่งแสงที่เกิดขึ้นนั้นจะไปกระตุ้นให้ผู้ป่วยเดินได้ดีขึ้น

ทั้งนี้ที่ผ่านมาได้ ได้มีการจัด โครงการ “ไม้เท้าพาร์กินสันพระราชทาน” เฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี อุปนายิกาผู้อำนวยการสภากาชาดไทย โดยได้ แจกจ่ายฟรีให้กับผู้ป่วยโรคพาร์กินสินไปแล้ว 200 อัน

อย่างไรก็ตาม การใช้ไม้เท้าในบางสถานที่ที่มีผู้คนจำนวนมาก หรือที่แสงสว่างมากๆ อาจทำให้การมองเห็นแสงเลเซอร์ไม่ถนัดและ ได้ยินเสียงที่กระตุ้นไม่ชัดเจน ประกอบกับบางท่านไม่สะดวกในการพกพา จึงได้มีการคิดค้นพัฒนาสิ่งประดิษฐ์ในการช่วยการเดินของผู้ป่วยพาร์กินสินอีกชิ้น คือ “CU walker”กล่องกระตุ้นการเดินอัจฉริยะ โดยอุปกรณ์ชิ้นนี้ มีลักษณะเป็นกล่องขนาดเล็กติดไว้บริเวณเข็มขัด ซึ่งจะเพิ่มเรื่องของการสั่นเพื่อกระตุ้นด้วยการสัมผัสเข้ามา อุปกรณ์นี้ได้ประกอบด้วย 3 ส่วน ส่วนของแสง เสียง และสั่น (3ส.) โดยส่วนของแสงใช้กระตุ้นทางสายตาเมื่อกดสวิตซ์จะเห็นแสงเลเซอร์ในแนวนอนฉายไปยังพื้น ส่วนของเสียงและสั่นจะทำงานเป็นจังหวะที่ความถี่ตามที่ตั้งค่าให้เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละคน

นอกจากนี้เครื่องดังกล่าวยังสามารถส่งสัญญาณเสียงเมื่อกดปุ่ม หรือส่งข้อความผ่านบลูทูธให้กับผู้ดูแลผู้ป่วยในการติดตามตัว และยังสามารถช่วยส่งสัญญาณเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉินเช่น ผู้ป่วยหกล้ม ผ่านทางอุปกรณ์อิเลคทรอนิคส์ต่าง ๆ อาทิ โทรศัพท์มือถือ แทปเล็ต ได้ด้วย ทั้งนี้ได้ทำการทดลองใช้กับผู้ป่วยโรคพาร์กินสัน ผลลัพธ์ที่ได้จากการกระตุ้นทั้งสามแบบพร้อมกันทำให้ผู้ป่วยเดินได้ดีขึ้นเนื่องจากเลือกใช้การกระตุ้นที่เหมาะกับตนเอง

อุปกรณ์สิ่งประดิษฐ์ดังกล่าวนี้ สามารถใช้งานได้ดีกับผู้ป่วยที่ยังสามารถเดินหรือยืนได้ ให้สามารถดำรงชีวิตได้อย่างปกติ มีประสิทธิภาพ และสามารถที่จะดูแลตนเองได้ ในการเคลื่อนไหวให้ได้อย่างใจคิดและเคลื่อนไหวอย่างปลอดภัยแม้ในขณะที่ไม่ได้ทานยา ปัจจุบันอุปกรณ์ ได้มีการจัดสิทธิบัตรเป็นที่เรียบร้อย และไม่มีการผลิตเพื่อการจำหน่วย แต่ถ้าจะทำขึ้นก็เพื่อแจกฟรีแก่ผู้ป่วยตามที่แพทย์เป็นผู้คัดเลือกเท่านั้น ดังนั้นผู้ที่สนใจอยากช่วยเหลือผู้ป่วยสามารถสอบถามเข้ามาได้ที่คณะวิศกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย