กรีนพีซชี้ว่า "ก๊าซธรรมชาติ" คือ "ก๊าซฟอสซิล" ซึ่งเป็นตัวการสำคัญของภาวะโลกร้อน และกระบวนการผลิต LNG ตลอดห่วงโซ่อุปทานสร้างมลพิษและผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมรุนแรง ร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้า (PDP 2026) ถูกวิจารณ์ว่าเป็นการสร้างกับดักให้ไทยต้องพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิลต่อไป ซึ่งจะส่งผลให้ค่าไฟฟ้าของประชาชนแพงขึ้นในระยะยาว
KEY POINTS
- กรีนพีซชี้ว่า "ก๊าซธรรมชาติ" คือ "ก๊าซฟอสซิล" ซึ่งเป็นตัวการสำคัญของภาวะโลกร้อน และกระบวนการผลิต LNG ตลอดห่วงโซ่อุปทานสร้างมลพิษและผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมรุนแรง
- ร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้า (PDP 2026) ถูกวิจารณ์ว่าเป็นการสร้างกับดักให้ไทยต้องพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิลต่อไป ซึ่งจะส่งผลให้ค่าไฟฟ้าของประชาชนแพงขึ้นในระยะยาว
- นโยบายพลังงานปัจจุบันถูกมองว่าเอื้อประโยชน์ให้กลุ่มทุนขนาดใหญ่ที่ผูกขาดธุรกิจพลังงาน โดยผลักภาระด้านค่าใช้จ่ายและสิ่งแวดล้อมให้ประชาชน
- แผน PDP 2026 มีการคาดการณ์ความต้องการไฟฟ้าสูงเกินจริง เพื่อเป็นข้ออ้างในการสร้างโรงไฟฟ้าก๊าซฟอสซิลแห่งใหม่เพิ่มอีกอย่างน้อย 9,100 เมกะวัตต์
"ก๊าซธรรมชาติ" ที่แท้จริงคือ "ก๊าซฟอสซิล" พร้อมแฉภัยซ่อนเร้นของ LNG ตลอดห่วงโซ่อุปทานตั้งแต่ขุดเจาะจนถึงปลายน้ำ เตือนร่างแผน PDP 2026 กำลังสร้างกับดักพลังงาน ตรึงไทยไว้กับเชื้อเพลิงฟอสซิลอีกหลายทศวรรษ ซ้ำเติมวิกฤติโลกร้อนและโยนภาระค่าไฟแพงให้ประชาชน
ปลดหน้ากาก "ก๊าซธรรมชาติ" แท้จริงคือ "ก๊าซฟอสซิล" ตัวการโลกร้อน
มนูญ วงมะเซาะห์ กรีนพีซ ประเทศไทย เปิดเผยว่า กรีนพีซต้องการชวนสังคมและสื่อมวลชนปรับเปลี่ยนการใช้คำ จาก "ก๊าซธรรมชาติ" ให้เรียกว่า "ก๊าซฟอสซิล" เนื่องจากคำว่า "ธรรมชาติ" เป็นเพียงวาทกรรมทางการตลาดที่ถูกสร้างขึ้นเพื่อการแข่งขันในศตวรรษที่ 19 โดยเริ่มพบครั้งแรกในปี พ.ศ. 2368 ที่รัฐนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา
มนูญ อธิบายว่า แท้จริงแล้วก๊าซชนิดนี้เกิดจากการทับถมของซากพืชซากสัตว์ไม่ต่างจากถ่านหิน และมีองค์ประกอบหลักคือ ก๊าซมีเทน ซึ่งสร้างความร้อนและส่งผลให้เกิดภาวะโลกร้อนสูงกว่าก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์เกิน 80 เท่า ส่วนก๊าซ LNG ก็คือ ก๊าซฟอสซิลเหลวที่ถูกทำให้เย็นจัดถึงติดลบ 162 องศา เพื่อให้สะดวกต่อการขนส่งทางเรือข้ามทวีป
แผลเหวอะตลอดห่วงโซ่อุปทาน LNG จากออสเตรเลียถึงระยอง
กรีนพีซ ชี้ให้เห็นว่า แม้จะมีความพยายามผลักดันให้ LNG เป็น "เชื้อเพลิงเปลี่ยนผ่าน" แต่อุตสาหกรรมนี้กลับสร้างมลพิษมหาศาลตลอดห่วงโซ่อุปทาน โดยข้อมูลจากสำนักงานพลังงานระหว่างประเทศ ( IEA ) ระบุว่า เฉพาะกระบวนการเผาไหม้ก๊าซฟอสซิลปล่อยก๊าซเรือนกระจกถึง 180 ล้านตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า ขณะที่ห่วงโซ่อุปทานของ LNG ปล่อยสูงถึง 390 ล้านตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า
"เวลาเราคิดถึงเรื่องคาร์บอน มันต้องไม่ใช่แค่ปลายอุโมงค์หรือแค่ปล่องโรงไฟฟ้าอย่างเดียว แต่เราต้องมองย้อนกลับไปถึงห่วงโซ่อุปทานของมันตั้งแต่ต้นทาง" มนูญ กล่าวเน้นย้ำ
ผลกระทบ 3 ระยะของ LNG ไว้ดังนี้
- ต้นน้ำ (ขุดเจาะ): การสำรวจด้วยคลื่นไหวสะเทือนรบกวนการสื่อสารและระบบนิเวศของสัตว์น้ำในทะเลอย่างรุนแรง
- กลางน้ำ (ขนส่ง): การทำให้ก๊าซติดลบ 162 องศา ต้องใช้พลังงานมหาศาลและปล่อยคาร์บอนสูงที่สุดในกระบวนการขนส่ง แถมเส้นทางเดินเรือยังตัดผ่าน "สามเหลี่ยมปะการัง" ซึ่งเป็นแหล่งความหลากหลายทางชีวภาพและความมั่นคงทางอาหารของโลก
- ปลายน้ำ (แปรสภาพกลับ): เมื่อมาถึงท่าเรือมาบตาพุด จ.ระยอง ต้องใช้พลังงานสูงมากในการแปลงสภาพก๊าซกลับคืน ส่งผลกระทบโดยตรงต่อกลุ่มประมงพื้นบ้านในพื้นที่ซึ่งจนถึงปัจจุบันยังคงไม่ได้รับค่าชดเชยหรือการเยียวยาที่เหมาะสม
ชำแหละแผน PDP 2026 แฝงโรงไฟฟ้าก๊าซใหม่ 9,100 MW - ดันค่าไฟพุ่งปี 2593
กรีนพีซ ตั้งข้อสังเกตอย่างหนักต่อร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศไทย (PDP 2026) ที่คาดการณ์ความต้องการไฟฟ้าสูงเกินจริง เพื่อรองรับกลุ่มธุรกิจใหม่อย่าง Data Center ทั้งที่ปัจจุบันไทยมีกำลังการผลิตไฟฟ้าในระบบมากถึง 54,000 เมกะวัตต์ แต่มีการใช้จริงเพียงประมาณ 37,000 เมกะวัตต์เท่านั้น ทว่า ในร่างแผนใหม่กลับตั้งเป้าเพิ่มกำลังผลิตใหม่อีกกว่า 50,000 เมกะวัตต์ ซึ่งรวมถึงโรงไฟฟ้าก๊าซฟอสซิลรายใหม่อีกอย่างน้อย 9,100 เมกะวัตต์
นอกจากนี้ มนูญ ยังเตือนถึงการนำเทคโนโลยีการดักจับและกักเก็บคาร์บอน (CCS) มาแอบอ้างในแผน โดยชี้ว่า CCS เป็นเทคโนโลยีที่ไม่คุ้มค่าและไม่มีประสิทธิภาพจริง ดังเช่นกรณีศึกษาในออสเตรเลียที่ตั้งเป้าดักจับ 80% แต่ทำได้จริงเพียง 38% แถมเกิดปัญหาท่ออุดตันจนรัฐบาลออสเตรเลียต้องเก็บภาษีประชาชนไปจ่ายค่าซ่อมแซม ยิ่งไปกว่านั้น ต้นทุน CCS ในร่างแผน PDP 2026 ที่ใส่ไว้ 135 ดอลลาร์สหรัฐฯ ต่อตันนั้น ต่ำกว่าความเป็นจริงมาก และยังไม่ได้ถูกคิดรวมในบิลค่าไฟ ส่งผลให้ราคาค่าไฟฟ้าของไทยมีแนวโน้มพุ่งสูงแตะกว่า 4 บาทต่อหน่วยอย่างต่อเนื่องไปจนถึงปี พ.ศ. 2593
เครือข่ายทุน 1% ผูกขาดพลังงาน ตรึงไทยติดกับดักฟอสซิล
มนูญ ชี้ให้เห็นถึงความย้อนแย้งในเชิงโครงสร้างอำนาจพลังงานไทย ที่มีบริษัทเอกชนยักษ์ใหญ่ผูกขาดผลประโยชน์แบบครบวงจร
"สิ่งที่ผูกล็อกไม่ให้เกิดการเปลี่ยนผ่านจริงๆ มันคือเจตจำนงทางการเมือง เจตจำนงทางนโยบาย และผลประโยชน์ของคน 1% ที่ยังคงติดล็อกและวางกับดักให้ประเทศของเราติดอยู่กับเชื้อเพลิงฟอสซิล" มนูญ กล่าว
มนูญ ยกตัวอย่างงานวิจัยใน จ.ฉะเชิงเทรา ว่า เพียงแค่ติดตั้งระบบโซลาร์รูฟท็อป 300,000 หลังคาเรือน จะสามารถผลิตไฟฟ้าได้ถึง 1,500 เมกะวัตต์ ซึ่งเกินพอสำหรับความต้องการของทั้งจังหวัดที่ใช้เพียง 700 เมกะวัตต์ แต่รัฐกลับเลือกสร้างโรงไฟฟ้าก๊าซขนาด 540 เมกะวัตต์ ซึ่งมีต้นทุนการก่อสร้างแพงกว่าการลงทุนในพลังงานแสงอาทิตย์อย่างเทียบไม่ติด
ทั้งนี้ กรีนพีซ ประเทศไทย ร่วมกับเครือข่ายประชาชนภาคตะวันออกกว่า 300 คน ได้เคยรวมตัวยื่นหนังสือเรียกร้องต่อนายกรัฐมนตรี เพื่อให้ทบทวนนโยบายการนำเข้า LNG และเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานหมุนเวียนที่เป็นธรรม พร้อมยืนยันว่าการต่อสู้ของภาคประชาชนจะดำเนินต่อไป เพื่อหยุดยั้งการโยนภาระมลพิษ ค่าไฟแพง และวิกฤติโลกร้อนให้ตกอยู่กับคนไทยทั้งประเทศ




