เวทีเสวนาใน COP31 ย้ำว่าพลังงานนิวเคลียร์เป็นทางออกที่จำเป็นในการจำกัดอุณหภูมิโลกไม่ให้เกิน 1.5 องศา เนื่องจากเป็นพลังงานสะอาดที่ผลิตไฟฟ้าได้มหาศาลและมีความเสถียร อุปสรรคสำคัญของการพัฒนาพลังงานนิวเคลียร์คือ "ต้นทุนทางการเงิน" และดอกเบี้ยที่สูงจากการลงทุนเริ่มต้นมหาศาล ไม่ใช่ปัญหาขยะหรือความปลอดภัย
KEY POINTS
- เวทีเสวนาใน COP31 ย้ำว่าพลังงานนิวเคลียร์เป็นทางออกที่จำเป็นในการจำกัดอุณหภูมิโลกไม่ให้เกิน 1.5 องศา เนื่องจากเป็นพลังงานสะอาดที่ผลิตไฟฟ้าได้มหาศาลและมีความเสถียร
- อุปสรรคสำคัญของการพัฒนาพลังงานนิวเคลียร์คือ "ต้นทุนทางการเงิน" และดอกเบี้ยที่สูงจากการลงทุนเริ่มต้นมหาศาล ไม่ใช่ปัญหาขยะหรือความปลอดภัย
- อุตสาหกรรมนิวเคลียร์กำลังเผชิญปัญหาขาดแคลนบุคลากร โดยเฉพาะสัดส่วนสตรีและคนรุ่นใหม่ที่ยังมีน้อย จึงต้องเร่งส่งเสริมให้คนกลุ่มนี้เข้ามามีบทบาทมากขึ้นเพื่อขับเคลื่อนนวัตกรรม
ในการประชุมรัฐภาคีกรอบอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (COP31) เวทีเสวนา "Clean Energy Needs Every Low-Carbon Solution: Why Nuclear Energy Matters" โดยระบุตรงกันว่า พลังงานนิวเคลียร์เป็นทางเลือกไร้คาร์บอนที่จำเป็นอย่างยิ่งในการจำกัดอุณหภูมิโลกไม่ให้เกิน 1.5 องศา พร้อมเรียกร้องการปรับปรุงโมเดลทางการเงินเพื่อลดต้นทุนดอกเบี้ย และเร่งสนับสนุนบทบาทของสตรีและคนรุ่นใหม่เพื่อขับเคลื่อนการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดอย่างยั่งยืน
นิวเคลียร์ ทางออกคาร์บอนต่ำที่ขาดไม่ได้ในการจำกัดอุณหภูมิโลก 1.5 องศา
มิส บูล ประธานองค์กร Women in Nuclear Turkey (WiN Turkey) และประธานเจ้าหน้าที่บริหาร NUKER ได้ขึ้นกล่าวในเวทีเสวนาว่า พลังงานนิวเคลียร์มีความสำคัญเป็นอย่างมากต่อวาระการแก้ไขปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เนื่องจากเป็นเทคโนโลยีที่สามารถผลิตพลังงานไฟฟ้าในปริมาณมหาศาลได้จากวัตถุดิบขนาดเล็กโดยไม่ก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศ โดยการดำเนินงานของโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ทั่วโลกในปัจจุบัน มีส่วนช่วยลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ได้แล้วถึง 450 ล้านตันต่อปี
มิส บูล ยังเน้นย้ำถึงข้อได้เปรียบด้านสิ่งแวดล้อมว่า โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ใช้พื้นที่ในการก่อสร้างน้อยมากเมื่อเทียบกับปริมาณพลังงานที่ผลิตได้ ไม่รบกวนเส้นทางน้ำธรรมชาติ ปล่อยขยะนิวเคลียร์ในปริมาณที่น้อยมากและจัดเก็บได้อย่างปลอดภัย พร้อมทั้งเสนอความเห็นของ อักเนตา ไรซิง อดีตประธานองค์กรนิวเคลียร์ระดับโลก ที่ระบุว่า โลกจำเป็นต้องสร้างเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์ใหม่เพิ่มขึ้นอย่างน้อย 1,000 แห่งภายในสิ้นศตวรรษนี้ เพื่อหยุดยั้งวิกฤติสภาพภูมิอากาศได้อย่างทันท่วงที
เสริมเสถียรภาพระบบไฟฟ้า และต่อยอดนวัตกรรมนอกเหนือจากพลังงานไฟฟ้า
พากิซา วิศวกรพลังงานนิวเคลียร์และผู้ร่วมประสานงาน WiN Turkey Young Generation ได้ชี้ให้เห็นถึงบทบาทของนิวเคลียร์ในการเป็นพลังงานฐาน (Baseload Power) ที่สร้างความมั่นคงให้แก่ระบบไฟฟ้า โดยเฉพาะในยามที่พลังงานแสงอาทิตย์หรือพลังงานลมไม่สามารถผลิตไฟฟ้าได้ เช่น ในช่วงกลางคืน หรือช่วงคลื่นความร้อนที่ความต้องการใช้ไฟฟ้าพุ่งสูงขึ้น พร้อมอ้างอิงข้อมูลจากรายงานของ Ember Global Electricity Review และองค์การพลังงานระหว่างประเทศ (IEA) ที่ระบุว่าในปี 2025 พลังงานนิวเคลียร์คิดเป็น 9% ของการผลิตไฟฟ้าทั่วโลก และเมื่อรวมกับพลังงานหมุนเวียน จะคิดเป็นสัดส่วนมากกว่า 40% ของการผลิตไฟฟ้าทั้งหมด
ขณะที่ อลิซ คุนฮา ประธานสภานิวเคลียร์เยาวชนระหว่างประเทศ (IYNC) และผู้นำด้านนวัตกรรมจาก Westinghouse ได้กล่าวถึงความกังวลด้านสภาพภูมิอากาศ (Climate Anxiety) ของคนรุ่นใหม่ พร้อมอ้างอิงรายงาน IEA ว่าเทคโนโลยีนิวเคลียร์ช่วยป้องกันการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์สะสมสู่บรรยากาศไปแล้วมากกว่า 60 กิกะตัน อีกทั้งรายงานของ IPCC ยังระบุว่านิวเคลียร์มีการปล่อยคาร์บอนตลอดวงจรชีวิตน้อยกว่าพลังงานแสงอาทิตย์
นอกจากนี้ อลิซ ยังได้เสนอแนวทางการนำพลังงานนิวเคลียร์ไปประยุกต์ใช้นอกเหนือจากการผลิตไฟฟ้า ได้แก่
- ด้านการแพทย์: การใช้รังสีรักษา (Radiotherapy) ในการรักษาโรคมะเร็ง
- ความมั่นคงทางอาหาร: การเทคโนโลยีรังสีเพื่อยืดอายุการเก็บรักษาอาหารโดยไม่ทำให้เกิดสารกัมมันตรังสี
- ความร้อนในอุตสาหกรรมและการทำความร้อนระดับเมือง (District Heating): การนำความร้อนไอน้ำจากเตาปฏิกรณ์ไปใช้ในกระบวนการผลิตของอุตสาหกรรมเคมี หรือนำไปทำความร้อนให้กับอาคารและถนนในประเทศเขตหนาว เช่น สวีเดน แทนการใช้ก๊าซธรรมชาติ
- การผลิตไฮโดรเจนสะอาด: การใช้ความร้อนทุติยภูมิ (Secondary Heat) จากโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ในกระบวนการผลิตไฮโดรเจนแบบไร้คาร์บอน
เผยอุปสรรคใหญ่ไม่ใช่ขยะ แต่คือ "ต้นทุนทางการเงิน" และดอกเบี้ยที่สูงลิ่ว
ไกตรี การ์นิก นักวิจัยนโยบายระหว่างประเทศจาก Generation Atomic ได้ชี้ชัดว่า ปัญหาหลักที่ขัดขวางการเติบโตของพลังงานนิวเคลียร์ไม่ใช่เรื่องขยะนิวเคลียร์หรือความปลอดภัย เพราะอุตสาหกรรมมีระบบและเทคโนโลยีจัดการที่ชัดเจนอยู่แล้ว แต่ อุปสรรคที่แท้จริงคือ "ต้นทุนทางการเงิน"
ไกตรี อธิบายว่า แม้โรงไฟฟ้านิวเคลียร์จะมีต้นทุนการเดินเครื่องที่ถูกมากตลอดอายุการใช้งาน 40–80 ปี แต่กลับต้องใช้เงินลงทุนเริ่มต้น สูงมาก ทำให้นักลงทุนมองว่ามีความเสี่ยงและคิดอัตราดอกเบี้ยสูง ส่งผลให้ สัดส่วนมากถึง 60% ของต้นทุนโครงการนิวเคลียร์ตกเป็นค่าใช้จ่ายทางการเงินและดอกเบี้ยให้กับธนาคาร มากกว่าการนำไปใช้ในการก่อสร้างจริง ดังนั้น ภาครัฐและสถาบันการเงินจึงต้องร่วมกันคิดค้นโมเดลการเงินใหม่ๆ เพื่อกระจายความเสี่ยงและลดต้นทุนทางการเงินลง เพราะต้นทุนของการไม่ทำอะไรเลยเพื่อสู้วิกฤตโลกร้อนนั้น แพงกว่าต้นทุนการสร้างโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ทั้งหมดรวมกันอย่างแน่นอน
เพิ่มความหลากหลายทางเพศและดึงดูดคนรุ่นใหม่ หัวใจของการสร้างนวัตกรรมและความเชื่อมั่น
ไกตรี ยังได้เปิดเผยตัวเลขจากกลุ่มประเทศ OECD ว่า มีสตรีทำงานในอุตสาหกรรมนิวเคลียร์เพียง 25% และในสายงาน STEM มีสตรีไม่ถึง 20% ทั้งที่ผลสำรวจทั่วโลกพบว่าประชาชนกว่า 50% มองว่านิวเคลียร์คือทางออกของโลกร้อน แต่กลุ่มผู้หญิงกลับมีความแคลงใจต่อพลังงานนิวเคลียร์มากกว่าผู้ชาย
การส่งเสริมบทบาทของสตรีและคนรุ่นใหม่ รวมถึงผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายและการเงิน เข้ามามีส่วนร่วมในอุตสาหกรรมนิวเคลียร์ ไม่เพียงแต่ช่วยแก้ปัญหาการขาดแคลนแรงงาน แต่ความหลากหลายทางความคิดยังเป็นตัวขับเคลื่อนนวัตกรรม และช่วยสร้างความเชื่อมั่นจากสาธารณชนต่อการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดในอนาคตได้อย่างมีประสิทธิภาพ





