สธ.ดันพรบ.ยาสูบฉบับใหม่ไม่กระทบค้าปลีก

ที่กระทรวงสาธารณสุข ศ.นพ.รัชตะ รัชตะนาวิน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข(รมว.สธ.) แถลงข่าว การจัดทำร่างพรบ.ควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ ฉบับใหม่ พ.ศ.... ว่า ขณะนี้ได้นำเสนอร่างพรบ.ฉบับนี้ต่อศ.ดร.ยงยุทธ ยุทธวงศ์ รองนายกรัฐมนตรีด้านสังคมและผ่านถึงพล.อ.ประยุทธ์ จันทรืโอชา นายกรัฐมนตรีเรียบร้อยแล้ว ก่อนที่จะมีการนำเข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรี(ครม.)ต่อไป ซึ่งขอยืนยันว่าสาระสำคัญของร่างพรบ.ฉบับใหม่นี้ ไม่มีประเด็นใดที่เป็นการกีดกันการค้าหรือขัดต่อกฎกติกาการค้าโลก แต่หากพรบ.ฉบับนี้มีผลบังคับใช้ จะช่วยลดจำนวนเยาวชนไทยที่จะติดบุหรี่ใหม่ปีละ 1 แสนคน ให้มีจำนวนลดลงได้ ซึ่งจากการวิจัยพบว่า หากป้องกันเด็กไทยไม่ให้ติดบุหรี่ได้ 1 คน จะประหยัดค่ารักษาโรคและลดความสูญเสียทางเศรษฐกิจอื่นๆได้คนละ ราว 156,000 บาท ดังนั้น หากปล่อยให้เด็กสูบบุหรี่เพิ่มปีละ 1 แสนคน จะเกิดการสูญเสียมากถึง 15,600 ล้านบาท

ผู้สื่อข่าวถามว่าขณะนี้มีการขึ้นป้ายคัตเอาท์ขนาดใหญ่ระบุข้อความคัดค้านร่างพรบ.ฉบับนี้ในทำนองว่าจะทำให้เกิดผลกระทบต่อร้านค้าปลีกหรือโชว์ห่วยว่า “ขายของก็ลำบากอยู่แล้ว อย่าออกพรบ.ควบคุมยาสูบใหม่มาให้กระทบปากท้องพวกฉันอีกเลย” ศ.นพ.ประกิต วาทีสาธกกิจ ที่ปรึกษารมว.สธ. กล่าวว่า ต้องเอาความจริงมาพูดกัน โดยพบว่า ยอดจำหน่ายบุหรี่ต่อปี คือ 2,008 ล้านซอง โดยร้านค้าปลีกขายได้ประมาณ 8 ซองต่อวัน หรือ 240 ซองต่อเดือน เท่ากับกำไรเฉลี่ยต่อซองเท่ากับ 3.5 บาท ต่อเดือนจะอยู่ที่ 840 บาทต่อเดือน แต่กำไรของอุตสาหกรรมยาสูบอยู่ที่ปีละ 9,000 ล้านบาท ในจำนวนนี้เป็นของโรงงานยาสูบ 6,000 ล้านบาท หากการออกกฎหมายฉบับใหม่จะทำให้กำไรลดลงประมาณ 10% ก็เท่ากับรายได้ของร้านค้าปลีกจะหายไป 84 บาทเท่านั้น แต่กำไรที่หายไปส่วนใหญ่เป็นของอุตสาหกรรมบุหรี่ จึงเป็นผู้อยู่เบื้องหลังการขึ้นป้ายต่อต้านในลักษณะดังกล่าว

"เรื่องดังกล่าวต้อง​เอาความจริงมาพูดกัน โชว์ห่วยถูกบริษัทข้ามชาติใช้เป็นเครื่องมือในการยับยั้งร่างพรบ.นี้ นอกจากการขึ้นป้ายต่อต้านกฎหมายอย่างชัดเจน ยังพบว่ามีการส่งหนังสือไปถึงรัฐมนตรีว่าการกระทรวง ทุกกระทรวงให้ช่วยยับยั้งกฎหมายฉบับดังกล่าวอีกด้วย ซึ่งเป็นการพูดแต่ว่า ธุรกิจได้รับผลกระทบโดยไม่เคยพูดว่า ธุรกิจบุหรี่สร้างความเสียหายต่อสุขภาพคนอย่างไร ทั้งนี้ การสำรวจยังพบว่า​เยาวชนร้อยละ 70 ซื้อบุหรี่แบบแบ่งขาย จึงจำเป็นต้องออกกฎหมายเพื่อปกป้องเยาวชนอย่างเร่งด่วน"นพ.ประกิต กล่าว

ด้านนพ.ศิริวัฒน์ ทิพย์ธราดล ที่ปรึกษารมว.สธ. กล่าวว่า ร่างพรบ.ฉบับใหม่ไม่ได้ห้ามร้านค้าปลีกหรือโชว์ห่วยขายบุหรี่ และไม่ได้เป็นการเพิ่มภาระให้ร้านค้าเหล่านี้ แต่เป็นการกำหนดอายุผู้ที่จะซื้อต้องมีอายุไม่ต่ำกว่า 20 ปี ซึ่งสอดคล้องกับพรบ.ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ พ.ศ.2551 ที่ห้ามขายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในผู้ที่อายุต่ำกว่า 20 ปี จึงเป็นสิ่งที่ผู้ค้าจะต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ที่สำคัญ กำไรของร้านค้าปลีกส่วนใหญ่มาจากสินค้าชนิดอื่น บุหรี่เป็นเพียงส่วนน้อยเท่านั้น

อนึ่ง สาระสำคัญของร่างพรบ.ยาสูบฉบับใหม่พ.ศ.... อาทิ การปรับปรุงความหมายของผลิตภัณฑ์ยาสูบให้ครอบคลุมไปถึงผลิตภัณฑ์ที่มีสารนิโคตินเป็นส่วนประกอบและผลิตภัณฑ์ยาสูบรูปแบบใหม่ เช่น บุหรี่อิเล็กทรอนิกส์ และมอระกู่ เป็นต้น กำหนดอายุขั้นต่ำของผู้ซื้อผลิตภัณฑ์ยาสูบเพิ่มจากเดิม 18 ปีเป็น 20 ปี ห้ามขายบุหรี่แบบแบ่งซอง และเพิ่มการห้ามขายด้วยวิธีการต่างๆ เช่น ทางอินเทอร์เน็ต ห้ามแสดงราคาผลิตภัณฑ์ยาสูบ ณ จุดขาย ในลักษณะจูงใจให้อยากสูบบุหรี่ เป็นต้น