ปัจจัยการเมืองระหว่างประเทศ "ชายแดนไทย–กัมพูชา" อาจเป็นเงื่อนไข การพิจารณาจัดซื้อ"เรือฟริเกต" ของกองทัพเรือไทย เป็นเรือสัญชาติ"ตุรกี"
KEY POINTS
- ผบ.ทร. เน้นย้ำเจตนารมณ์ 3 ประเด็น ภายหลังคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์และข้อร้องเรียน กรมบัญชีกลาง ยกเลิกจัดซื้อจัดจ้างเรือฟริเกต
- เรือฟริเกต ยังมีความจำเป็นในการจัดหา เพื่อเสริมสร้างขีดความสามารถกองทัพเรือ และเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์การป้องกันประเทศ
- ปัจจัยที่จะถูกนำมาพิจารณาประกอบการทบทวนโครงการจัดซื้อเรือฟริเกตในรอบใหม่นี้ คือ การถ่วงดุลทางการเมืองระหว่างประเทศ
- หนึ่งในประเด็นที่ต้องจับตามองคือความเคลื่อนไหวของกัมพูชา เมื่อเร็วๆ นี้ “ฮุน มาเนต” นายกรัฐมนตรีกัมพูชา ได้เดินทางเยือนประเทศตุรกี
มีความเป็นไปได้สูงว่า โครงการจัดซื้อจัดจ้าง “เรือฟริเกต” สมรรถนะสูง มูลค่า 17,000 ล้านบาท ของกองทัพเรือ อาจต้องกลับไปเริ่มต้นนับหนึ่งใหม่
ภายหลังคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์และข้อร้องเรียน กรมบัญชีกลาง กระทรวงการคลัง มีคำวินิจฉัยตามนัยมาตรา 119 วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 ให้ยกเลิกการจัดซื้อจัดจ้างและดำเนินการใหม่ตามระเบียบที่เกี่ยวข้อง
แม้ล่าสุด “พล.ร.อ. นเรศ วงศ์ตระกูล” ผู้บัญชาการทหารเรือ จะเน้นย้ำเจตนารมณ์ในการดำเนินการ 3 ประเด็นสำคัญ ได้แก่ การเคารพกระบวนการทางกฎหมาย การรักษาผลประโยชน์สูงสุดของประเทศและประชาชน และการมุ่งมั่นพัฒนาขีดความสามารถในการป้องกันประเทศตามความจำเป็นและยุทธศาสตร์กองทัพเรือ
พร้อมมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องตรวจสอบรายละเอียด ข้อกฎหมาย และแนวทางปฏิบัติที่ถูกต้องอย่างรอบคอบ โดยต้องไม่ก่อให้เกิดความล่าช้า และต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ และหลักธรรมาภิบาลอย่างเคร่งครัด ทุกขั้นตอนต้องโปร่งใส เป็นธรรม ตรวจสอบได้ และคำนึงถึงความคุ้มค่าของเงินภาษีประชาชนเป็นสำคัญ
ขณะเดียวกัน ผู้บัญชาการทหารเรือ ยังยืนยันถึงความจำเป็นในการจัดหาเรือฟริเกต เพื่อเสริมสร้างขีดความสามารถของกองทัพเรือ โดยถือเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์การป้องกันประเทศ ทั้งในด้านการรักษาอธิปไตย ผลประโยชน์ของชาติทางทะเล และการสร้างความมั่นคงทางเศรษฐกิจให้กับประเทศและประชาชนในระยะยาว
อีกปัจจัยหนึ่งที่จะถูกนำมาพิจารณาประกอบการทบทวนโครงการจัดซื้อเรือฟริเกตในรอบใหม่นี้ คือ การถ่วงดุลทาง การเมืองระหว่างประเทศ โดยเฉพาะสถานการณ์ความมั่นคงของประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งหนึ่งในประเด็นที่ต้องจับตามองคือความเคลื่อนไหวของกัมพูชา
เมื่อเร็วๆ นี้ “ฮุน มาเนต” นายกรัฐมนตรีกัมพูชา ได้เดินทางเยือนประเทศตุรกีอย่างเป็นทางการ ระหว่างวันที่ 12–17 ตุลาคม 2569 โดยทั้งสองประเทศได้ร่วมลงนามในความตกลงความร่วมมือทางทหาร และการป้องกันประเทศ รวมถึงด้านเศรษฐกิจ การค้า และการลงทุน
นอกจากนี้ กัมพูชายังได้เชิญชวนให้ตุรกีเข้าไปลงทุนในสาขาต่างๆ ทั้งการผลิตสินค้าเกษตรแปรรูป โลจิสติกส์ พลังงานหมุนเวียน เทคโนโลยีดิจิทัล และการท่องเที่ยว พร้อมเสนอให้ตุรกีพิจารณาจัดตั้งสำนักงานผู้ช่วยทูตฝ่ายทหารในกรุงพนมเปญอีกด้วย
ในโอกาสดังกล่าว “แอร์โดอาน” ประธานาธิบดีตุรกี กล่าวว่า กัมพูชาเป็นพันธมิตรที่สำคัญในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศพัฒนาอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา พร้อมกล่าวถึงข้อตกลงความร่วมมือในการเพิ่มมูลค่าการค้าทวิภาคีให้ถึง 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งทั้งสองฝ่ายเคยหารือกันในระหว่างการเยือนตุรกีของนายกรัฐมนตรีกัมพูชาคนก่อน เมื่อปี 2561 โดยยืนยันว่ายังคงมีความพยายามที่จะบรรลุเป้าหมายดังกล่าว
นอกจากนี้ ทั้งสองฝ่ายยังได้หารือถึงความร่วมมือด้านการค้าและการลงทุน ตลอดจนอุตสาหกรรมป้องกันประเทศ พลังงาน การศึกษา และวัฒนธรรม
ขณะเดียวกัน ฝ่ายตุรกีได้แสดงความพึงพอใจต่อความสนใจของกัมพูชาในอุตสาหกรรมป้องกันประเทศของตุรกี พร้อมเน้นย้ำถึงโครงการต่างๆ ที่ดำเนินการในกัมพูชาผ่านสำนักงานความร่วมมือและการประสานงานแห่งตุรกี (TIKA)
“โครงการเหล่านี้มีส่วนสำคัญในการเสริมสร้างความสัมพันธ์ระหว่างประชาชน โดยเฉพาะการให้ทุนการศึกษาแก่นักเรียนกัมพูชา และการให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมแก่ชาวกัมพูชาที่ได้รับผลกระทบจากกรณีข้อพิพาทชายแดนระหว่างไทยและกัมพูชา โดยหวังว่าทั้งสองฝ่ายจะสามารถแก้ไขปัญหาบนพื้นฐานของกฎหมายระหว่างประเทศ ผ่านการเจรจาและสันติวิธีได้โดยเร็ว” ประธานาธิบดีตุรกีกล่าว
ความเคลื่อนไหวดังกล่าวอยู่ในความสนใจของกองทัพเรือไทย เนื่องจากตุรกีเป็นประเทศที่มีอุตสาหกรรมผลิตอาวุธยุทโธปกรณ์อยู่ในระดับแนวหน้าของโลก ทั้ง เรือฟริเกตสมรรถนะสูง อากาศยานไร้คนขับ (โดรน) หลากหลายรูปแบบ รวมถึงอุปกรณ์ต่อต้านโดรน
หากย้อนกลับไปในช่วงที่กองทัพเรือเปิดรับข้อเสนอจากบริษัทที่มีศักยภาพและประสบการณ์ในการต่อเรือฟริเกตจากหลายประเทศ พบว่ามีบริษัท 6 รายยื่นข้อเสนอเข้าร่วมโครงการ โดยในจำนวนนี้มี 2 บริษัทจากตุรกี ได้แก่ บริษัท Askeri Fabrika ve Tersane İşletmeleri A.Ş. (ASFAT 1) และบริษัท TAIS Gemi İnşa ve Teknoloji A.Ş. (TAIS)
สำหรับบริษัท ASFAT หนึ่งในบริษัทสัญชาติตุรกีที่ยื่นข้อเสนอเข้าร่วมประมูลโครงการเรือฟริเกต ได้นำเสนอแนวทางการต่อเรือภายในประเทศไทย 100% พร้อมให้สิทธิ์ในลิขสิทธิ์การออกแบบเรือ ซึ่งถือเป็นการถ่ายทอดเทคโนโลยีในระดับสูงสุด เพื่อให้ไทยสามารถต่อเรือฟริเกตรุ่นต่อไปได้อย่างอิสระ รวมถึงมีโปรแกรมชดเชยการลงทุนด้วย
ส่วนบริษัท TAIS ได้นำเสนอแบบเรือ I Class Frigate ให้กองทัพเรือไทย ซึ่งเป็นเรือรุ่นที่กองทัพเรือตุรกีใช้งานอยู่ด้วย และล่าสุดอินโดนีเซียได้สั่งต่อเรือรุ่นนี้จำนวน 2 ลำ
ก่อนหน้านี้ Jülide KAYIHAN เอกอัครราชทูตตุรกีประจำประเทศไทย กล่าวภายหลังทราบว่ากองทัพเรือไทยอยู่ระหว่างการคัดเลือกแบบเรือฟริเกตว่า ตุรกีเคารพการตัดสินใจของไทยและไม่ได้กดดัน โดยหวังเพียงให้เกิดผลลัพธ์ที่ดีที่สุดสำหรับคนไทย พร้อมคาดหวังว่าบริษัทของตุรกีจะมีโอกาสร่วมมือกับกองทัพไทยในอนาคต
“ตุรกีอยากพัฒนาความสัมพันธ์ด้านการทหารกับประเทศไทย ซึ่งอุตสาหกรรมป้องกันประเทศของตุรกีมีความหลากหลาย ทั้งเรือฟริเกต รถถัง รถหุ้มเกราะ เครื่องบินรบ ระบบป้องกันภัยทางอากาศครบสามมิติ โดรน และจรวด ซึ่งผ่านการใช้งานภายในประเทศมาแล้ว อีกทั้งตุรกียังเป็นสมาชิกนาโต โดยอาวุธยุทโธปกรณ์ที่ผลิตก็ผ่านมาตรฐานนาโตเช่นกัน” เอกอัครราชทูตตุรกีประจำประเทศไทยกล่าว
อย่างไรก็ตาม ก่อนหน้านี้ตุรกีได้ทำหนังสือเชิญผู้บัญชาการทหารเรือไทยเดินทางไปเยี่ยมชมอุตสาหกรรมป้องกันประเทศของตุรกี แต่ในช่วงเวลาดังกล่าวอยู่ระหว่างการเปลี่ยนผ่านตำแหน่งผู้บัญชาการทหารเรือ จาก “พล.ร.อ. ไพโรจน์ เฟื่องจันทร์” คนเดิม มาเป็น “พล.ร.อ. นเรศ วงศ์ตระกูล” คนใหม่ ประกอบกับประเทศไทยอยู่ในช่วงพระราชพิธีสำคัญ ระหว่างเดือน พ.ย.–ธ.ค. 2569
ดังนั้น ปัจจัยด้านการเมืองระหว่างประเทศ สถานการณ์ชายแดนไทย–กัมพูชา ตลอดจนความเคลื่อนไหวของประเทศเพื่อนบ้าน อาจกลายเป็นอีกเงื่อนไขสำคัญในการพิจารณาจัดซื้อเรือฟริเกตสมรรถนะสูง มูลค่า 17,000 ล้านบาท ของกองทัพเรือไทย และมีความเป็นไปได้ว่าเรือฟริเกตลำใหม่นี้อาจเป็นเรือสัญชาติตุรกี





