ครบรอบ 1 ปีแผ่นดินไหว สกสว.คิกออฟนวัตกรรมระบบเตือนภัยอัจฉริยะ

กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ววน.) โดยสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) เตรียมประกาศเจตนารมณ์ความร่วมมือเปิดตัว ศูนย์กลางนักวิจัย ผู้เชี่ยวชาญ องค์ความรู้ วิจัย และนวัตกรรม เพื่อยกระดับการบริหารจัดการภัยพิบัติที่อาจจะเกิดขึ้นในประเทศไทย

พร้อมคิกออฟนวัตกรรม SRI Alert  เพื่อเป็นกลไกสนับสนุนเชิงระบบในการตัดสินใจของภาครัฐ เนื่องในวาระครบรอบ 1 ปี แผ่นดินไหวกรุงเทพมหานครและปริมณฑล

รวมถึงร่วมถอดรหัสเหตุการณ์สู่ระบบเตือนภัยอัจฉริยะ และการฟื้นตัวหลังธรณีพิโรธ หวังเสริมประสิทธิภาพการรับมือภาวะวิกฤติของประเทศ

          ประเทศไทยเป็นหนึ่งในประเทศที่มีความเสี่ยงสูงจากภัยพิบัติหลายประเภท อาทิ แผ่นดินไหว น้ำท่วม ดิน ถล่ม เพลิงไหม้ สารเคมีรั่วไหล และปัญหามลพิษสิ่งแวดล้อม

ซึ่งมีแนวโน้มทวีความรุนแรงและเกิดบ่อยครั้งขึ้น เหตุการณ์ภัยพิบัติสำคัญที่ผ่านมาโดยเฉพาะแผ่นดินไหวครั้งใหญ่เมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2568 ที่ผ่านมา สะท้อนให้เห็นถึงความจำเป็นเร่งด่วนในการยกระดับการบริหารจัดการภัยพิบัติ โดยเฉพาะระบบเตือนภัย  เพื่อการตัดสินใจเชิงรุกที่สามารถบูรณาการข้อมูลข้ามหน่วยงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ

สกสว. ในฐานะหน่วยงานหลักด้านนโยบายและการจัดสรรงบประมาณ ด้าน ววน. เล็งเห็นว่าระบบวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมต้องทำหน้าที่มากกว่าการผลิตองค์ความรู้

หากแต่ต้อง พัฒนาไปสู่การเป็น “โครงสร้างพื้นฐานเชิงกลยุทธ์ของประเทศ” ที่เชื่อมโยงองค์ความรู้ นักวิจัย  ผู้เชี่ยวชาญ เทคโนโลยี และนวัตกรรมต่าง ๆ ให้กับ หน่วยงานภาครัฐ และประชาชนเข้าด้วยกัน

เพื่อแสดงให้เห็นจุดเริ่มต้นของการเตรียมความพร้อมที่จะเป็นศูนย์กลาง องค์ความรู้ นักวิจัย  ผู้เชี่ยวชาญ เทคโนโลยี และนวัตกรรมต่าง ๆ ส่งต่อให้หน่วยงานหลักที่มีหน้าที่รับผิดชอบบริหารประชาชนโดยตรง

เพื่อรองรับและตอบสนองต่อภาวะวิกฤติได้ อย่างเป็นรูปธรรม จึงได้สนับสนุนการพัฒนา “SRI Intelligent System for Citizen Engagement in Emergency Management (SRI Alert – ศรีเตือนภัย)”

เพื่อบูรณาการข้อมูลจากหลายภาคส่วน และเปิดพื้นที่ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการแจ้งเตือน นับเป็น “จุดเปลี่ยนผ่านจากบทเรียนภัยพิบัติสู่การวางรากฐานระบบเตือนภัยอัจฉริยะของประเทศ”

และบูรณาการความร่วมมือระหว่างนักวิจัย หน่วยงานภาครัฐ และผู้ใช้ประโยชน์ เพื่อผลักดันระบบเตือนภัยอัจฉริยะสู่การใช้งานจริงในระดับพื้นที่และระดับประเทศอย่างยั่งยืน

 นอกจากนี้ สกสว.ยังสนับสนุนแผนงาน “การจัดการฟื้นตัวจากภัยแผ่นดินไหวโดยใช้ผลสำเร็จจากงานวิจัย และการสร้างฐานข้อมูลสำหรับการเตรียมความพร้อมที่ดีขึ้นในอนาคต”

ภายใต้แผนงานแก้ไขปัญหาและตอบสนองภาวะวิกฤติเร่งด่วนของประเทศ ผ่านสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) โดยการดำเนินงานของทีมวิจัยระดับแถวหน้าของประเทศ และบูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานภาครัฐและเอกชน

             เพื่อให้การดำเนินการวิจัยของทั้งสองแผนงานนำไปสู่การขับเคลื่อนใช้ประโยชน์อย่างเป็นรูปธรรม สกสว.จึงจัดงานแถลงข่าวประกาศเจตนารมณ์ความร่วมมือและเปิดตัว SRI Alert

รวมถึงเวทีถอดบทเรียนจากเหตุการณ์ภัยพิบัติที่ผ่านมา และต่อยอดการยกระดับกลไกสนับสนุนการบริหารจัดการภัยพิบัติของประเทศให้มีประสิทธิภาพ พร้อมกับเปิดพื้นที่แลกเปลี่ยนข้อคิดเห็น และรับฟังข้อเสนอแนะจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

อาทิ หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม องค์กรวิชาขีพ เพื่อนำไปสู่การปรับปรุงและเตรียมความพร้อมสำหรับการขยายผลเชิงพื้นที่และเชิงนโยบายในระยะต่อไป