กราฟิกยุคแรกในสยาม

กราฟิกยุคแรกในสยาม

เพิ่งมีงานแถลงข่าวจัดงานเปิดตัวสมุดตราสะสมเจ้าจอมเลียม ในรัชกาลที่ 5 ณ หอสมุด วัดบุปผาราม วรวิหาร ธนบุรี

ได้รับพระกรุณาจากพลเรือเอก นายแพทย์หม่อมเจ้าปุสาณ สวัสดิวัตน์ เสด็จพระดำเนินเป็นองค์ประธาน พร้อมด้วยพระเดชพระคุณพระราชวรญาณ เจ้าอาวาสวัดบุปผาราม   

            ภายในงานมีการเสวนาถึงที่มาที่ไปของ "สมุดตราสะสมเจ้าจอมเลียม ในรัชกาลที่ 5"  โดยอรรถดา คอมันต์ รศ.ดร.ปรีดี พิศภูมิวิถี  ม.ล. ภัคภรจันท์ เกษมศรี และพลเรือโท ตติย บุนนาค ร่วมกับเรียงเรียบ  ต้นฉบับสมุดตราสะสมของเจ้าจอมเลียม ในรัชกาลที่ ๕   ผู้ริเริ่มเก็บสะสมรูปตราต่างๆ

กราฟิกยุคแรกในสยาม

นับได้ว่าเป็น “งานออกแบบกราฟิกยุคแรกของสยาม” ซึ่งประดิษฐ์ขึ้นใช้ในรัชกาลที่ ๔ เนื่องจากในอดีต ลวดลายตราพระนาม เป็นสิ่งแพร่หลาย เพื่อใช้เป็นตราหัวกระดาษ ปกซองจดหมาย และตราผนึกซองจดหมาย  

กราฟิกยุคแรกในสยาม

สำหรับการจัดพิมพ์ในครั้งนี้ ตีพิมพ์สมุดตราสะสมเจ้าจอมเลียม ในรัชกาลที่ ๕ ซึ่งเป็นสมบัติส่วนตัวของอาจารย์ภาวาส บุนนาค อดีตรองราชเลขาธิการ ที่ได้รับความไว้วางใจจากคุณหญิงเสริมศรี บุนนาค อนุญาตให้เผยแพร่ผลงานสะสมชิ้นสำคัญอีกชิ้นหนึ่งของเจ้าจอมเลียมสู่สาธารณชน

กราฟิกยุคแรกในสยาม

นอกจากการตีพิมพ์สมุดตราสะสมของเจ้าจอมเลียมทั้งเล่ม จำนวน ๔๒๓ ดวง ยังจำแนกตราออกเป็นหมวดหมู่ คัดเลือกตราและจัดทำคำอธิบายตรา พร้อมทั้งเรียบเรียงพระราชประวัติ พระประวัติ และประวัติโดยสังเขปไว้

กราฟิกยุคแรกในสยาม

มีภาพถ่ายอีก ๑๑ ภาพ บางส่วนเป็นภาพฝีพระหัตถ์ในสมเด็จพระปิยมหาราช รวมไปถึงภาพเมื่อคราวเสด็จประพาสยุโรปครั้งที่ ๑ ในปี พ.ศ. ๒๔๔๐ และประวัติของเจ้าจอมเลียมอีกด้วยสะท้อนอุปนิสัยและความสามารถของเจ้าจอมเลียม รวมทั้งยังเป็นบันทึกประวัติศาสตร์ที่ทรงคุณค่า

กราฟิกยุคแรกในสยาม

สะท้อนรสนิยมและความเปลี่ยนแปลงของสังคมในห้วงระยะเวลาเปลี่ยนผ่านที่สำคัญช่วงหนึ่งของราชอาณาจักรสยาม