ในวาระครบรอบ 20 ปี สถาบันอุทยานการเรียนรู้ 'TK Park' ประกาศรางวัลเชิดชูบุคคล องค์กร และห้องสมุด ที่สร้างการเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นได้จริงในสังคม
สถาบันอุทยานการเรียนรู้ (TK Park) จัด TK Park Awards ขึ้นเป็นครั้งแรก เนื่องในโอกาสครบรอบ 20 ปี เพื่อยกย่องและเชิดชูบุคคล องค์กร และห้องสมุด
ที่มีบทบาทส่งเสริมการอ่านและการเรียนรู้ สร้างผลกระทบเชิงบวกต่อสังคมได้อย่างเป็นรูปธรรม วันที่ 30 เมษายน 2568 ณ อุทยานการเรียนรู้ TK Park ชั้น 8 ศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์
รางวัลนี้ไม่ใช่แค่การประกาศเกียรติคุณ แต่เป็นการส่งสัญญาณว่า แม้จะเป็นความพยายามเล็ก ๆ ในมุมหนึ่งของสังคม การสร้างสรรค์พื้นที่และกิจกรรมส่งเสริมการอ่านและการเรียนรู้ล้วนมีคุณค่ามีพลังเปลี่ยนแปลงสังคมได้จริง
โดยมี ดร.ชัยยศ อิ่มสุวรรณ์ กรรมการสำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) อดีตรองเลขาธิการสภาการศึกษาและอดีตรองปลัดกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานในพิธี
Cr. TK Park
ดร.ทวารัฐ สูตะบุตร ผู้อำนวยการสำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) หรือ OKMD กล่าวว่า TK Park Awards เป็นมากกว่าการมอบรางวัล เป็นการส่งสัญญาณว่า การเปลี่ยนแปลงสังคมเริ่มต้นได้จากทุกคน
"ทุกองค์กร ทุกพื้นที่ ไม่ว่าเล็กหรือใหญ่ รางวัลนี้จะมุ่งค้นหาและยกย่องผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงด้านการเรียนรู้ที่มีผลกระทบจริงต่อชุมชนและสังคม โดยแต่ละรางวัลสะท้อนบทบาทที่โดดเด่นและหลากหลายในแต่ละพื้นที่ทั่วประเทศ มีผลลัพธ์ที่จับต้องได้ สร้างผลกระทบเชิงบวกต่อชีวิตผู้คน ชุมชน และสังคมได้อย่างเป็นรูปธรรม สามารถเป็นต้นแบบนำไปขยายผลต่อยอดในวงกว้าง
Cr. TK Park
รางวัล TK Park Awards แบ่งเป็น 5 กลุ่ม รวม 20 รางวัล ได้รับความร่วมมือจากกรมส่งเสริมการเรียนรู้ กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กรุงเทพมหานคร และสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมเสนอรายชื่อและคัดเลือก
ไฮไลต์คือ รางวัลเกียรติยศ Lifetime Achievement Award มอบแด่บุคคลผู้อุทิศตนและทุ่มเททั้งชีวิตเพื่อการส่งเสริมการอ่านและการเรียนรู้ 5 รางวัล ได้แก่
1. ศาสตราจารย์พิเศษ คุณหญิงแม้นมาส ชวลิต ผู้ร่วมก่อตั้งสมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทย ผู้วางรากฐานการพัฒนาห้องสมุดไทยอย่างเป็นระบบ และยกระดับหอสมุดแห่งชาติสู่มาตรฐานสากล
2. ดร.พารณ อิศรเสนา ณ อยุธยา ผู้นำการเปลี่ยนแปลงทางการศึกษา บุกเบิกนำเทคโนโลยีมาพัฒนาการศึกษาไทย ก่อตั้งมูลนิธิศึกษาพัฒน์และโรงเรียนดรุณสิกขาลัย ผู้ผลักดันแนวคิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต
3. คุณหญิงกษมา วรวรรณ ณ อยุธยา ผู้มีบทบาทสำคัญในการปฏิรูปการศึกษาไทย พัฒนาการศึกษาในพื้นที่ห่างไกล และส่งเสริมการศึกษาพิเศษเพื่อความเท่าเทียม
4. ดร.สิริกร มณีรินทร์ ผู้ริเริ่มแนวคิด ห้องสมุดมีชีวิต ในประเทศไทย ผลักดันโครงการส่งเสริมการอ่านในเด็กเล็ก (Bookstart) และพัฒนาห้องสมุดเด็กให้เป็นพื้นที่การเรียนรู้แบบ Active Learning
5. ดร.ถนอมวงศ์ ล้ำยอดมรรคผล นักวิชาการ นักเขียน นักแปลผู้สร้างสรรค์ผลงานส่งเสริมการอ่าน เช่น อ่านให้เก่ง และผู้ร่วมก่อตั้งสมาคมการอ่านแห่งประเทศไทย
คุณหญิงกษมา วรวรรณ ณ อยุธยา
ดร.สิริกร มณีรินทร์
ดร.ถนอมวงศ์ ล้ำยอดมรรคผล
นอกจากนี้ ยังมีการมอบรางวัลให้แก่ผู้นำท้องถิ่น นักพัฒนา นักขับเคลื่อนเพื่อสังคม องค์กรและห้องสมุด ที่มีบทบาทโดดเด่นส่งเสริมการอ่านและการเรียนรู้ รวม 15 รางวัล ได้รับโล่ประกาศเกียรติคุณ พร้อมงบสนับสนุน 40,000 บาท เพื่อใช้จัดซื้อหนังสือเข้าห้องสมุด อาทิ
พงษ์ศักดิ์ ยิ่งชนม์เจริญ นายกเทศมนตรีนครยะลา ผู้ริเริ่มและผลักดันให้เกิด อุทยานการเรียนรู้ยะลา เป็นศูนย์กลางการเรียนรู้แบบองค์รวมที่ผสมผสานด้านสุขภาวะสำหรับประชาชนทุกวัย เพื่อลดปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพและสร้างทักษะชีวิตอย่างยั่งยืน ด้านนวัตกรรมบริการห้องสมุดและส่งเสริมการเข้าถึงหนังสือ
สุดใจ พรหมเกิด ผู้นำการขับเคลื่อนนวัตกรรมการเรียนรู้เพื่อสุขภาวะเด็กปฐมวัยและครอบครัว มีผลงานโดดเด่น เช่น นิทานเตือนภัยบุหรี่ไฟฟ้า และแอปพลิเคชันธนาคารหนังสือเพื่อเด็กปฐมวัย มีบทบาทสำคัญผลักดันนโยบายสวัสดิการหนังสือเพื่อเด็ก
ห้องสมุดประชาชนจังหวัดอุตรดิตถ์ ที่พลิกบทบาทจากห้องสมุดทั่วไปเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชน ส่งเสริมอาชีพและสร้างการมีส่วนร่วมแก้ไขปัญหาและพัฒนาชุมชน เป็นพื้นที่สร้างสรรค์สำหรับทุกช่วงวัย สนับสนุนการเรียนรู้ตลอดชีวิต เป็นต้นแบบแนวปฏิบัติที่ดี (Best Practice) ที่ขยายผลออกไปในวงกว้าง
มูลนิธิสื่อชาวบ้าน (กลุ่มมะขามป้อม) จังหวัดเชียงใหม่ ผู้ปลุกพลังคนทั้งเมืองมาร่วมสร้าง เชียงดาวเมืองแห่งการเรียนรู้ สร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างโรงเรียน ชุมชน และหน่วยงานท้องถิ่น พัฒนา ห้องเรียนต้นแบบ สถานีการเรียนรู้ 8 แห่ง จัดเทศกาลการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต ทักษะคิดวิเคราะห์ ทักษะความคิดสร้างสรรค์ให้เด็กและเยาวชน พร้อมสร้างกลไกการขับเคลื่อนอย่างเป็นระบบ
.
.
.
รางวัลนี้นอกจากยกย่องเชิดชูเกียรติแล้ว ยังส่งสัญญาณว่า สิ่งที่บุคคล องค์กร ทำในมุมเล็ก ๆ ไม่มีใครมองเห็น แต่ TK Park มองเห็นและเชื่อว่าสิ่งเหล่านั้นมีคุณค่าและความหมาย
เราต้องการให้สังคมเห็นว่า ความพยายามของคนตัวเล็ก ๆ มีพลังเปลี่ยนแปลงสังคมให้ดีขึ้นได้จริง และเป็นแรงบันดาลใจให้หลายคนกล้าลุกขึ้นมาทำบางสิ่งบางอย่าง เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงให้กับชุมชนและสังคมรอบตัว"
Cr. TK Park
วัฒนชัย วินิจจะกูล ผู้ช่วยผู้อำนวยการสถาบันอุทยานการเรียนรู้ กล่าวถึงทิศทางการพัฒนาของ TK Park ในทศวรรษใหม่ว่า TK Park มุ่งเป็นศูนย์กลางสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ ที่เปิดโอกาสให้ทุกคนเข้าถึงการเรียนรู้ที่มีคุณภาพได้อย่างเสมอภาคและเท่าเทียม
"โดยมุ่งขยายพื้นที่การเรียนรู้ในรูปแบบที่หลากหลาย เข้าถึงง่าย และตอบโจทย์ความต้องการของแต่ละพื้นที่ ไม่ว่าจะเป็นการเพิ่มอุทยานการเรียนรู้ 3 แห่ง ภายในปี 2569 เพิ่มจุดบริการ TK Mini (ตู้ยืม-คืนหนังสืออัตโนมัติ) ในแหล่งชุมชนหนาแน่น
นำเทคโนโลยีมาพัฒนาเนื้อหาและบริหารจัดการห้องสมุด เพื่อให้การเรียนรู้เข้าถึงง่ายได้ทุกที่ทุกเวลา ทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางเชื่อมโยงผู้คน สร้างความร่วมมือกับท้องถิ่นและภาคีเครือข่ายทั่วประเทศ ร่วมกันออกแบบกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้อย่างสร้างสรรค์ที่เข้าถึงและสอดคล้องกับความต้องการของแต่ละพื้นที่
ในยุคดิจิทัล การเรียนรู้เกิดได้ทุกที่ ทุกเวลา TK Park มุ่งเป็น The Catalyst of Change และเปลี่ยนตัวเองจาก Physical Place ให้กลายเป็น Learning Ecosystem ศูนย์กลางเชื่อมโยงแหล่งเรียนรู้ ทั้งออนไลน์-ออฟไลน์ ใช้เทคโนโลยีลดความเหลื่อมล้ำ
เชื่อมโยงความร่วมมือจากทุกภาคส่วน โดยเฉพาะประชาชนในพื้นที่เพื่อออกแบบกิจกรรมและบริการส่งเสริมการเรียนรู้ที่ตอบโจทย์ความต้องการและสร้างความรู้สึกร่วมเป็นเจ้าของ ทำให้เกิดความยั่งยืนได้อย่างแท้จริง
เป้าหมายในการสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ของ TK Park จึงไม่ใช่แค่มุ่งเพิ่มจำนวนแหล่งเรียนรู้แต่คือการทำให้การเรียนรู้กลายเป็นสิทธิ์ขั้นพื้นฐานที่ทุกคนเข้าถึงได้อย่างเท่าเทียม
สร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ให้เป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน สร้างแรงจูงใจให้เกิดการเรียนรู้ทุกช่วงวัย และปลูกฝังแนวคิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต"
ทิชา ณ นคร
รางวัล TK Park Awards
สำหรับบุคคล องค์กร และห้องสมุด จำนวน 15 รางวัล แบ่งเป็น 4 ด้าน ดังนี้
1. ด้านการมีส่วนร่วมและสร้างเครือข่ายการเรียนรู้เพื่อแก้ไขปัญหาเมืองหรือชุมชน
- ห้องสมุดประชาชนจังหวัดสมุทรปราการ
- ห้องสมุดประชาชนจังหวัดอุตรดิตถ์
- ห้องสมุดประชาชนจังหวัดอุบลราชธานี
- อุทยานการเรียนรู้ยะลา
- พงษ์ศักดิ์ ยิ่งชนม์เจริญ นายกเทศมนตรีนครยะลา
- มูลนิธิสื่อชาวบ้าน (กลุ่มมะขามป้อม)
- ศูนย์สร้างสรรค์สื่อเพื่อเด็กเยาวชนและครอบครัว (สโมสรยกกำลังสุข)
2. ด้านนวัตกรรมบริการห้องสมุดและการส่งเสริมการเข้าถึงหนังสือ
- ห้องสมุดประชาชน เฉลิมราชกุมารี อำเภอบางละมุง จังหวัดชลบุรี
- หอสมุดเมืองกรุงเทพมหานคร
- สุดใจ พรหมเกิด ประธานมูลนิธิสร้างเสริมวัฒนธรรมการอ่าน
- มูลนิธิกระจกเงา
3. ด้านกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมอาชีพและการเพิ่มรายได้
- ห้องสมุดประชาชนจังหวัดสุราษฎร์ธานี
- อุทยานการเรียนรู้เทศบาลนครหาดใหญ่
4. ด้านการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียมและเปิดรับความแตกต่างหลากหลาย
- ห้องสมุดเพื่อการเรียนรู้สวนลุมพินี
- ทิชา ณ นคร ผู้อำนวยการศูนย์ฝึกและอบรมเด็กและเยาวชนบ้านกาญจนาภิเษก
Cr. TK Park
Cr. TK Park
นี่คือ 20 รางวัล 20 พลังที่ผลักประเทศไทยไปข้างหน้า ด้วยวิธีคิดใหม่ เครื่องมือสร้างสรรค์ และความเชื่อมั่นในคุณค่าของความรู้
ที่ไม่ใช่เพียงแค่รางวัล แต่คือแรงกระตุ้นให้สังคมไทยหันกลับมามองว่า
"การเรียนรู้ไม่ใช่ทางเลือก แต่มันคือ หัวใจของการเปลี่ยนแปลง"
...................................
อ้างอิง : TK Park