รัฐบาลแจง ART ไทย–สหรัฐฯ ย้ำภาษี 19% เป็นอัตราเดิม สินค้าไทยกว่า 2,100 รายการได้ยกเว้นภาษีเพิ่มเติม ชี้เจรจารักษาตลาดส่งออก 2.37 ล้านล้านบาท–การจ้างงานคนไทย 1.25 ล้านคน
KEY POINTS
- รัฐบาลชี้แจงว่าอัตราภาษี 19% เป็นมาตรการเดิมของสหรัฐฯ ที่ยกเลิกไปแล้ว ไม่ใช่อัตราปัจจุบัน
- ข้อตกลง ART ช่วยลดภาษีเพิ่มเติมที่สหรัฐฯ เรียกเก็บจากสินค้าไทยบางรายการจาก 12.5% เหลือ 10%
- สินค้าไทยกว่า 2,100 รายการได้รับการยกเว้นจากมาตรการภาษีเพิ่มเติมของสหรัฐฯ ซึ่งครอบคลุมมูลค่าส่งออกกว่าครึ่ง
- ยืนยันว่าการลงนามแถลงการณ์ร่วมยังไม่ใช่การเปิดตลาดให้สินค้าสหรัฐฯ โดยทันที และต้องผ่านกระบวนการทางกฎหมายภายในประเทศก่อน
วันที่ 18 พฤศจิกายน 2569 นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ชี้แจงกรณีข้อกังวลเกี่ยวกับความตกลงการค้าต่างตอบแทนระหว่างไทยกับสหรัฐอเมริกา (Agreement on Reciprocal Trade: ART) ว่า รัฐบาลให้ความสำคัญกับการรักษาผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจของประเทศ ควบคู่กับการคุ้มครองเกษตรกร ผู้ประกอบการ และผู้บริโภค โดยขอให้ประชาชนพิจารณาข้อมูลอัตราภาษีและเงื่อนไขการเปิดตลาดตามสถานะปัจจุบัน เนื่องจากมาตรการภาษีของสหรัฐฯ มีการเปลี่ยนแปลงจากกรอบการเจรจาเดิมในปี 2568 และการลงนามแถลงการณ์ร่วมไม่ได้หมายความว่าไทยต้องเปิดตลาดสินค้าทุกประเภททันที
นางสาวลลิดา กล่าวว่า ตัวเลขภาษีร้อยละ 19 ที่มีการกล่าวถึง เป็นอัตราภายใต้มาตรการภาษีต่างตอบแทนเดิมของสหรัฐฯ ซึ่งไม่สามารถนำมาอธิบายเป็นอัตราภาษีปัจจุบันสำหรับสินค้าไทยทุกรายการได้
เนื่องจากสหรัฐฯ ได้ยุติการเรียกเก็บภาษีเพิ่มเติมภายใต้กฎหมาย International Emergency Economic Powers Act (IEEPA) เมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2569 ภายหลังคำวินิจฉัยของศาลสูงสหรัฐฯ และเปลี่ยนมาใช้มาตรการภาษีภายใต้กฎหมายอื่นแทน
สำหรับมาตรการภาษีตามมาตรา 301 ของสหรัฐฯ ที่เกี่ยวข้องกับข้อห้ามนำเข้าสินค้าที่ผลิตด้วยแรงงานบังคับ สำนักงานผู้แทนการค้าสหรัฐฯ (USTR) ได้กำหนดอัตราภาษีเพิ่มเติมสำหรับสินค้าถิ่นกำเนิดไทยที่อยู่ในข่ายร้อยละ 12.5 จากอากรปกติรายสินค้า
โดยมีผลตั้งแต่วันที่ 24 กรกฎาคม 2569 ทั้งนี้ ผลสำคัญของการเจรจา ART คือการปรับลดอัตราภาษีเพิ่มเติมดังกล่าวจากร้อยละ 12.5 เหลือร้อยละ 10 ให้อยู่ในระดับเดียวกับประเทศคู่แข่งในภูมิภาค ช่วยลดความเสียเปรียบด้านต้นทุนภาษี และรักษาความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทยในตลาดสหรัฐฯ อย่างไรก็ตาม อัตราร้อยละ 10 เป็นภาษีเพิ่มเติมสำหรับสินค้าที่อยู่ภายใต้มาตรการดังกล่าว ไม่ใช่อัตราภาษีนำเข้ารวมของสินค้าไทยทุกประเภท
ทั้งนี้กระทรวงพาณิชย์ได้ชี้แจงว่า มีสินค้าไทยได้รับการยกเว้นจากมาตรการภาษีเพิ่มเติมดังกล่าวจำนวน 2,120 รายการ ครอบคลุมมูลค่าการส่งออกไทยไปสหรัฐฯ มากกว่าครึ่งหนึ่ง โดยมีตัวอย่างสินค้าสำคัญ เช่น วงจรรวม ฮาร์ดดิสก์ไดรฟ์ ชิ้นส่วนอากาศยาน ยางธรรมชาติ แป้งมันสำปะหลัง สับปะรด และผลิตภัณฑ์มะพร้าว อย่างไรก็ตาม การได้รับยกเว้นต้องเป็นไปตามพิกัดศุลกากรและเงื่อนไขที่กำหนด และไม่ได้หมายความว่าได้รับยกเว้นภาษีทุกประเภท
นางสาวลลิดา กล่าวเพิ่มเติมว่า สำหรับข้อกังวลว่าไทยจะต้องเปิดตลาดให้สินค้าสหรัฐฯ ทั้งหมดนั้น รัฐบาลขอยืนยันว่า การลงนามแถลงการณ์ร่วมเมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน 2569 เป็นการยืนยันความคืบหน้าและข้อสรุปในสาระสำคัญของการเจรจา ไม่ใช่การทำให้ความตกลงทั้งหมดมีผลบังคับใช้ทันที โดยทั้งสองประเทศยังต้องดำเนินกระบวนการภายในตามกฎหมายก่อนการลงนามความตกลงฉบับสมบูรณ์และการมีผลใช้บังคับ
ส่วนตัวเลขการเปิดตลาดประมาณร้อยละ 99 ที่ปรากฏในกรอบการเจรจาเมื่อปี 2568 เป็นข้อมูลเกี่ยวกับขอบเขตการลดหรือยกเลิกภาษีสินค้าสหรัฐฯ ตามกรอบการเจรจาในขณะนั้น ไม่ใช่ข้อสรุปว่าไทยได้ยกเลิกภาษีหรือมาตรการกำกับดูแลการนำเข้าสินค้าทุกประเภทแล้ว โดยรายละเอียดสินค้าอ่อนไหว เงื่อนไขการนำเข้า และมาตรการคุ้มครองผู้ผลิตในประเทศ ต้องพิจารณาจากความตกลงฉบับสมบูรณ์และบัญชีรายการสินค้าที่เกี่ยวข้อง
นางสาวลลิดา กล่าวว่า นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ได้ชี้แจงหลักการในการเจรจาว่า การเปิดตลาดต้องคำนึงถึงความต้องการใช้สินค้าในประเทศ กำลังการผลิตของผู้ประกอบการไทย และผลกระทบต่อเกษตรกร โดยสินค้าหลายประเภทเป็นสินค้าที่ไทยเปิดตลาดให้ประเทศคู่ค้าอื่นอยู่แล้ว หรือเป็นสินค้าที่ไทยผลิตไม่เพียงพอต่อความต้องการ ขณะเดียวกัน ยังสามารถพิจารณาใช้มาตรการบริหารปริมาณนำเข้า เช่น ระบบโควตา ตามเงื่อนไขของสินค้าแต่ละประเภท เพื่อดูแลผลกระทบต่อผู้ผลิตภายในประเทศ
ทั้งนี้ รัฐบาลจะดำเนินการตามขั้นตอนทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการรับฟังความคิดเห็นจากภาคส่วนต่าง ๆ และการเสนอรัฐสภาตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด โดยให้ความสำคัญกับการเปิดเผยข้อมูลและผลกระทบของความตกลง เพื่อให้ประชาชนสามารถติดตามและตรวจสอบได้อย่างเหมาะสม
“รัฐบาลเข้าใจข้อกังวลของประชาชน โดยเฉพาะเกษตรกรและผู้ประกอบการที่อาจได้รับผลกระทบจากการเปิดตลาด แต่ขณะเดียวกัน เราต้องไม่ลืมว่าสหรัฐฯ เป็นตลาดส่งออกสำคัญที่สร้างรายได้ให้ประเทศไทยกว่า 2.37 ล้านล้านบาท และเกี่ยวข้องกับการจ้างงานของคนไทยกว่า 1.25 ล้านคน การเจรจาครั้งนี้จึงมีความสำคัญต่อการรักษาตลาดส่งออกและโอกาสในการทำงานของคนไทย รัฐบาลจะพิจารณาทุกเงื่อนไขอย่างรอบคอบ โดยยึดข้อเท็จจริงและสถานการณ์การค้าที่เป็นปัจจุบัน เพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทย ควบคู่กับการดูแลผู้ผลิตในประเทศ และคำนึงถึงผลประโยชน์ของประเทศและประชาชนเป็นสำคัญ” นางสาวลลิดา กล่าว





