ปลุกเศรษฐกิจ 3.2 หมื่นล้าน อุดรธานีผนึกลุยเปิดฉาก ‘มหกรรมพืชสวนโลก 2026’

งานมหกรรมพืชสวนโลกอุดรธานี พ.ศ. 2569 ถือเป็นวาระแห่งชาติครั้งสำคัญ สะท้อนความร่วมมือของทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐและเอกชน ในการเตรียมความพร้อมต้อนรับผู้เยี่ยมชมจากทั่วโลกด้วยความอบอุ่นและมาตรฐานระดับสากล

นายวัชรพล ขาวขำ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า การจัดงานมหกรรมพืชสวนโลกจังหวัดอุดรธานี พ.ศ. 2569 นับเป็นหน้าประวัติศาสตร์ครั้งสำคัญของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และเป็นมหกรรมพืชสวนระดับนานาชาติที่จัดขึ้นเป็นครั้งแรกในภูมิภาคนี้ ในฐานะตัวแทนของชาวอุดรธานี รู้สึกเป็นเกียรติและภาคภูมิใจเป็นอย่างยิ่งที่ได้รับมอบหมายให้มาต้อนรับทุกท่านเข้าสู่งานมหกรรมพืชสวนโลกอุดรธานี พ.ศ. 2569 ซึ่งเป็นมหกรรมพืชสวนระดับนานาชาติครั้งสำคัญ 

งานนี้ไม่เพียงแต่นำเสนอความงดงามของพรรณไม้และนวัตกรรมการเกษตรจากทั่วโลก แต่ยังเป็นเวทีเผยแพร่อัตลักษณ์ศิลปวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถิ่น และวิถีชีวิตอีสาน ตลอดจนช่วยสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้แก่ผู้ประกอบการในพื้นที่ ทั้งภาคการท่องเที่ยว โรงแรม ร้านอาหาร การขนส่ง และผลิตภัณฑ์ชุมชน จังหวัดอุดรธานีมีความพร้อมอย่างเต็มที่ในการต้อนรับนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ โดยบูรณาการความร่วมมือกับทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และภาคประชาชน ในการเตรียมความพร้อมตลอด 134 วันของการจัดงาน ตั้งแต่วันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 ถึงวันที่ 14 มีนาคม 2570 ณ บริเวณหนองแด อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี 

นอกจากนี้ยังมีความพิเศษคือการค้นพบรอยเท้าไดโนเสาร์อายุกว่าหลายล้านปีที่ภูพระบาทจำนวน 6 รอย ซึ่งมีความใกล้ชิดกับพันธุ์สยามไมโครไทรันนัส พีแซดเอนซิส สะท้อนให้เห็นว่าพื้นที่แถบนี้เคยมีสิ่งมีชีวิตมาอย่างยาวนาน และมีความพร้อมที่จะเปิดบ้านต้อนรับผู้มาเยือนจากทั่วโลกด้วยความอบอุ่นตามวิถีอีสาน

“งานมหกรรมพืชสวนโลกอุดรธานีมีจุดเริ่มต้นมาจากความมุ่งมั่นและความฝันร่วมกันเมื่อเกือบ 10 ปีก่อน โดยย้อนกลับไปจากจุดเริ่มต้นในห้องนอนเล็กๆ ที่เคยพูดคุยกันถึงการอยากให้มีพืชสวนโลกที่อุดรธานี ร่วมกับคุณวิเชียร ขาวขำ ตั้งแต่สมัยที่ยังดำรงตำแหน่งนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดอุดรธานี”

 แม้ในตอนแรกหลายคนอาจมองว่าเป็นเรื่องที่ยากจะเกิดขึ้นจริงและไกลเกินฝัน แต่ด้วยความร่วมมืออย่างเหนียวแน่นของทุกภาคส่วน ทั้งภาคประชาชน ภาคเอกชน สภาอุตสาหกรรม หอการค้า สมาคมท่องเที่ยว สมาคมโรงแรง สมาคมธุรกิจ และหน่วยงานทุกระดับในจังหวัดอุดรธานี รวมถึงการผลักดันผ่านช่องทางของกระทรวงมหาดไทยและกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จนกระทั่งได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากรัฐบาล ผ่านการผลักดันจากอดีตนายกฯ เศรษฐา ทวีสิน และนายกฯ แพทองธาร ชินวัตร ที่ช่วยอนุมัติงบประมาณและผลักดันโครงการนี้ให้สำเร็จลุล่วง 

การจัดงานครั้งนี้ไม่เพียงแต่นำความภาคภูมิใจมาสู่ชาวอุดรธานีและภาคอีสานเท่านั้น แต่ยังสร้างประโยชน์ในระยะยาว (Legacy Plan) ทั้งการพัฒนาพื้นที่สาธารณะขนาดใหญ่บริเวณหนองแดให้เป็นแหล่งเรียนรู้ด้านพฤกษศาสตร์และพันธุ์พืชสำหรับคนรุ่นใหม่ เป็นแหล่งท่องเที่ยว และเป็นแหล่งสร้างรายได้ที่ยั่งยืนให้กับชุมชน เกษตรกร และผู้ประกอบการในพื้นที่ พร้อมทั้งขอบคุณทุกหน่วยงานและพี่น้องประชาชนทุกท่านที่ร่วมแรงร่วมใจกันผลักดันให้งานระดับโลกครั้งนี้เกิดขึ้นจริง

นายรพีภัทร์ จันทรศรีวงศ์ ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวว่า  ในนามของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ การจัดงานมหกรรมพืชสวนโลกบนพื้นที่ชุ่มน้ำแห่งแรกในโลก ภายใต้แนวคิด “Diversity of Life” หรือความหลากหลายแห่งสรรพชีวิต ซึ่งกำหนดจัดขึ้นระหว่างวันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 ถึง 14 มีนาคม 2570 ณ บริเวณหนองแด อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี กระทรวงเกษตรฯ ได้เตรียมความพร้อมในทุกมิติอย่างเต็มที่ โดยมีการแบ่งพื้นที่จัดแสดงออกเป็นโซนสำคัญถึง 6 โซน เพื่อแสดงให้เห็นถึงความหลากหลายทางชีวภาพ พันธุ์พืช พันธุ์ไม้ และนวัตกรรมเทคโนโลยีด้านการเกษตรที่ทันสมัย ได้แก่

 โซนทางเข้าและจุดจำหน่ายบัตร, โซนสวนแสดงและอาคารหลัก, โซนการเชิญประเทศนานาชาติต่างๆ เข้ามาจัดสวนรวมกว่า 32 สวนจาก 17 ประเทศ (แบ่งเป็นสวนนานาชาติภายนอกอาคาร 16 สวน และภายในอาคาร 10 สวน พร้อมด้วยสวนองค์กรภาครัฐและเอกชนอีก 16 สวน), โซนนิทรรศการภายในอาคาร (จัดแสดงนิทรรศการวิชาการหมุนเวียน การประกวดพันธุ์พืช และเทคโนโลยีการเกษตรแม่นยำ), และโซนสวนพันธุ์พืชประจำจังหวัด (สวนผำ สวนสมุนไพร ถ่ายทอดความหลากหลายทางชีวภาพและภูมิปัญญาเกษตร) ทั้งยังได้รับการตอบรับที่ดีจากนานาประเทศทั่วโลก และได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ รวมถึงนายกรัฐมนตรีที่เข้ามาสนับสนุนงบประมาณและติดตามการดำเนินงานอย่างใกล้ชิด

 สำหรับมหกรรมพืชสวนโลกจังหวัดอุดรธานี พ.ศ. 2569 (Udon Thani 2026) งานมหกรรมพืชสวนโลก (The International Horticultural Exhibition) เป็นงานจัดแสดงด้านพืชสวนระดับโลกภายใต้การกำกับดูแลของสมาคมพืชสวนระหว่างประเทศ (AIPH) เริ่มจัดขึ้นครั้งแรกในปี พ.ศ. 2503 ณ ประเทศเนเธอร์แลนด์ และหมุนเวียนจัดในประเทศสมาชิก 65 ประเทศ สำหรับประเทศไทยเคยเป็นเจ้าภาพจัดงานมหกรรมพืชสวนโลกเฉลิมพระเกียรติฯ ราชพฤกษ์ ณ จังหวัดเชียงใหม่ มาแล้ว 2 ครั้ง ในปี พ.ศ. 2549 (สร้างรายได้ 23,000 ล้านบาท) และ พ.ศ. 2554 (สร้างรายได้ 16,000 ล้านบาท)

ถือเป็นครั้งแรกในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และเป็นงานพืชสวนโลกบนพื้นที่ชุ่มน้ำแห่งแรกในโลก สอดคล้องกับวิสัยทัศน์ยุทธศาสตร์ชาติในการขับเคลื่อน BCG Model (Bio, Circular and Green Economy) สร้างความสมดุลระหว่างการเติบโตทางเศรษฐกิจกับทรัพยากรธรรมชาติ พร้อมยกระดับอุดรธานีสู่การเป็นศูนย์กลางการค้า การลงทุน การท่องเที่ยว และไมซ์ (MICE) ในอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง 

• เมืองเจ้าภาพและพื้นที่ชุ่มน้ำหนองแด

จังหวัดอุดรธานีมีความโดดเด่นทางภูมิศาสตร์และมรดกทางวัฒนธรรม โดยเป็นที่ตั้งของมรดกโลกถึง 2 แห่ง ได้แก่ แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง และ อุทยานประวัติศาสตร์ภูพระบาท พื้นที่จัดงานตั้งอยู่ ณ พื้นที่ชุ่มน้ำหนองแด ตำบลกุดสระ อำเภอเมืองอุดรธานี ซึ่งเป็นระบบนิเวศ “ป่าบุ่ง ป่าทาม” รอยต่อระหว่างบกและน้ำ สะท้อนวิถีชีวิตชาวอีสานที่ผูกพันกับสายน้ำ พืชพรรณ และธรรมชาติอย่างยั่งยืน ทั้งนี้ อุดรธานีมุ่งสู่การเป็นเมืองที่ยั่งยืน (Sustainable Cities) ด้วยการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีการเกษตรแม่นยำสูง (Precision Agriculture) ผ่านศูนย์ AIC มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี 

• แนวคิด อัตลักษณ์ และมาสคอต

แนวคิดหลัก “DIVERSITY OF LIFE – ความหลากหลายแห่งสรรพชีวิต : สายสัมพันธ์แห่งผู้คน สายน้ำ และพืชพรรณ สู่การดำรงชีวิตที่ยั่งยืน” ตอบโจทย์เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนของสหประชาชาติ (SDGs)

สัญลักษณ์ประจำงาน (Logo): ผสมผสานอัตลักษณ์ “ดอกบัวแดง” (สื่อถึงทะเลบัวแดงและความอุดมสมบูรณ์) เข้ากับ “ลายไหบ้านเชียง” (สื่อถึงภูมิปัญญาและอารยธรรมโบราณ)

มาสคอตประจำงาน “วาปี–กุมภะ” (Wapi–Khumpa) คู่หูตัวแทนธรรมชาติและอารยธรรม โดย “วาปี” (หมายถึง หนองน้ำ) มีศีรษะรูปดอกบัวแดง สื่อถึงสายน้ำและพืชพรรณ และ “กุมภะ” (หมายถึง หม้อ) สื่อถึงเครื่องปั้นดินเผาบ้านเชียงที่ถ่ายทอดภูมิปัญญาข้ามกาลเวลา 

• ผังพื้นที่จัดงานและสถาปัตยกรรมไฮไลต์

งานจัดขึ้นบนพื้นที่รวม 1,030 ไร่ (พื้นที่น้ำ 400 ไร่ และพื้นที่ดิน 630 ไร่) แบ่งออกเป็น 6 โซนหลัก ได้แก่ โซนต้อนรับ, โซนสวนนานาชาติ, โซนนิทรรศการภายในอาคาร, โซนนิทรรศการวิชาการภายนอกอาคาร, โซนสวนจัดแสดงและอาคารหลัก และโซนสวนพรรณไม้ประจำจังหวัด 

• สถาปัตยกรรมโดดเด่น

อาคารประชาสัมพันธ์ (อาคารรูปไห): แลนด์มาร์กสำคัญที่ประยุกต์รูปทรงจากไหบ้านเชียงและ “ข้อง” ดักปลา เป็นศูนย์ข้อมูลและจุดเชื่อมต่อ Skywalk

อาคารเฉลิมพระเกียรติ สถาปัตยกรรมทรงดอกบัวผสานเอกลักษณ์วัดป่าภูก้อน จัดแสดงนิทรรศการเฉลิมพระเกียรติ ประดิษฐานพระพุทธภัทรบรมสุข และจัดแสดงประวัติศาสตร์ 134 ปี เมืองอุดรธานี

อาคารอำนวยการ (อาคารรูปไซ)ได้แรงบันดาลใจจาก “ไซ” เครื่องมือดักปลาพื้นบ้าน

อาคารเรือนกระจก (Glasshouse) ประยุกต์จากรูปทรง “เฮือนแฝด” หลังคากระจก จัดแสดงนิทรรศการหมุนเวียน 8 นิทรรศการ

หมู่บ้านอีสาน (Isan Village) ถ่ายทอดวิถีชีวิตผ่านเรือนอีสาน 3 รูปแบบ (เฮือนเกย, เฮือนแฝด-เฮือนไฟ, เฮือนโข่ง) นำเสนอสมุนไพร การแพทย์แผนไทย และวิถีเกษตรหม่อนไหมและข้าว

• สวนและนิทรรศการสำคัญ

สวนนานาชาติ (International Gardens): จัดแสดงรวม 32 สวน จาก 14 ประเทศ และ 2 องค์กรนานาชาติ (แบ่งเป็นในร่ม 16 สวน และกลางแจ้ง 16 สวน)

สวนองค์กร (Organization Gardens): 16 สวน นำเสนอนวัตกรรมเกษตรจากภาครัฐ เอกชน และสมาคมชั้นนำ

สวนธีมและพรรณไม้ กว่า 50 สวน เช่น สวนนุ่นยักษ์, สวนไดโนเสาร์พันธุ์ไทย, สวนบอนไซ, อุทยานหินแห่งสยาม, น้ำตกถ้ำนาคา รวมถึงกลุ่มอาคารพรรณไม้ในร่ม (กระบองเพชร, กล้วยไม้, สับปะรดสี) 

• กิจกรรม การประกวด และเทศกาล (ตลอด 134 วัน)

กิจกรรมสำคัญ เฉลิมฉลองการครองสิริราชสมบัติครบ 10 ปี รัชกาลที่ 10 และเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงเจริญพระชนมายุครบ 6 รอบ

การประกวดพืชสวน รวม 7 ประเภท หมุนเวียนตลอดการจัดงาน เช่น กล้วยไม้, ไม้ดอก, ไม้ใบ, บัว และตู้พรรณไม้น้ำ

ศิลปวัฒนธรรมและกิจกรรมท้องถิ่น “ลานตุ้มโฮม” เวทีแสดงศิลปวัฒนธรรมอีสานกว่า 200 รายการ และ “ตลาดชุมชนริมน้ำ” 50 ร้านค้า นำเสนอสินค้าและอาหารพื้นถิ่นในรูปแบบตลาดรักษ์โลก 

• บัตรเข้าชมงาน (5 รูปแบบ)

บัตรบุคคลทั่วไป 199 บาท (เข้าชมได้ 1 วัน)

บัตรเจ้าบ้านอุดรธานี 199 บาท (เข้าชมได้ตลอด 134 วัน สำหรับชาวอุดรธานี)

บัตรเครือสบายดี 199 บาท (เข้าชมได้ต่อเนื่อง 30 วัน สำหรับชาวเลย หนองคาย หนองบัวลำภู และบึงกาฬ)

บัตรแบบกลุ่ม สำหรับสถานศึกษา ปวส.-มหาวิทยาลัย และธุรกิจท่องเที่ยว

บัตรสิทธิพิเศษ (Complimentary): ฟรี 1 วัน สำหรับพระภิกษุ-แม่ชี, เด็กอายุไม่เกิน 15 ปี, ผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป, ผู้พิการ และนักเรียนทัศนศึกษา 

• การเดินทาง ความยั่งยืน และผลลัพธ์

การเดินทาง จัดลานจอดรถภายนอกพร้อม Shuttle Bus บริการรับ-ส่ง และใช้รถรางพลังงานไฟฟ้าหมุนเวียนรับ-ส่งภายในพื้นที่

ความยั่งยืน บริหารจัดการตามมาตรฐาน ISO 20121 และ ESG ส่งเสริมการแยกขยะและเศรษฐกิจหมุนเวียน ได้รับการรับรองฉลาก Carbon Neutral Self-Declaration

ผลลัพธ์ทางเศรษฐกิจและสังคม คาดการณ์สร้าง GDP กว่า 20,000 ล้านบาท, จ้างงานกว่า 81,000 อัตรา, จัดเก็บภาษีกว่า 7,700 ล้านบาท และมีเงินสะพัดกว่า 32,000 ล้านบาท พร้อมยกระดับอุดรธานีสู่เวทีนานาชาติและเพิ่มพื้นที่สีเขียวอย่างยั่งยืน

ความพร้อมของอุดรธานีในวันนี้ ถือเป็นบทพิสูจน์ความร่วมมืออันแข็งแกร่งของทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และประชาชน ในการขับเคลื่อนงานมหกรรมพืชสวนโลกให้เป็นหมุดหมายสำคัญระดับโลก ที่จะสร้างความประทับใจและสร้างความยั่งยืนทางเศรษฐกิจให้กับประเทศไทยตลอดไป