มองบนฟ้า อากาศเปลี่ยนแปลง มองไปในน้ำบางที่แห้งแล้ง บางที่ น้ำก็มาอยู่บนถนน มองไปบนภูเขาอาจเกิดสึนามิหิมะละลายสะสม ทั้งหมดนี้ คือ ใบเสร็จถึงมนุษย์ทุกคน ที่ร่วมกันเป็นต้นเหตุให้ สภาพภูมิอากาศแปรปรวน การหันหน้ามาหารือกันและตกผลึกวิธีการแก้ปัญหาจึงเป็นสิ่งจำเป็นไม่เว้นแม้แต่เวทีการค้า อย่าง องค์การการค้าโลก (WTO)
เมื่อเร็วๆนี้ คณะกรรมการว่าด้วยการค้าและสิ่งแวดล้อม (CTE) ได้จัดการประชุมเมื่อวันที่ 28-29 ก.ย. เพื่อขับเคลื่อนการหารือเกี่ยวกับความเชื่อมโยงระหว่างการค้า และสิ่งแวดล้อม โดยมุ่งเน้นประเด็นเรื่องความสามารถในการทำงานร่วมกันและมิติด้านการพัฒนาของมาตรการด้านสภาพภูมิอากาศที่เกี่ยวข้องกับการค้า
นอกจากนี้ สมาชิกยังได้สานต่อกิจกรรมการแลกเปลี่ยนข้อมูลโดยสมัครใจที่เริ่มดำเนินการเมื่อต้นปีนี้ เพื่อยกระดับความโปร่งใสของมาตรการด้านการค้าและสภาพภูมิอากาศ ภายในคณะกรรมการ อีกทั้งยังได้รับฟังการบรรยายสรุปเกี่ยวกับผลการดำเนินงานในเวทีระหว่างประเทศอื่นๆ รวมถึงความคืบหน้าของโครงการริเริ่มด้านสิ่งแวดล้อมต่างๆ ภายใต้ WTO ที่ขับเคลื่อนโดยกลุ่มสมาชิก
การประชุมนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อยกระดับการหารือจากการเพียงแค่รวบรวมข้อมูลภาพรวมของมาตรการด้านสภาพภูมิอากาศที่เกี่ยวข้องกับการค้า (TrCMs) ไปสู่การพิจารณาในเชิงปฏิบัติว่า “ความสามารถในการทำงานร่วมกัน” นั้นมีความหมายอย่างไรในทางปฏิบัติ การหารือมุ่งเน้นไปที่การระบุถึงความท้าทายในการปฏิบัติตามมาตรการสำหรับภาครัฐและภาคธุรกิจ
โดยให้ความสำคัญเป็นพิเศษกับอุตสาหกรรมเหล็ก พร้อมทั้งแสวงหาแนวทางความร่วมมือและบูรณาการประเด็นด้านการพัฒนาเข้าไว้ในการกำหนดรูปแบบกฎระเบียบ การนำไปปฏิบัติ และระบบการติดตาม การรายงาน และการทวนสอบ (MRV) ผ่านการอภิปรายโดยคณะผู้เชี่ยวชาญ ที่ประชุมได้พิจารณาประเด็นปัญหาต่างๆ รวมถึงหารือเกี่ยวกับเครื่องมือ กลไก และกรอบการทำงานที่สามารถช่วยรับมือกับความท้าทายในการปฏิบัติตามมาตรการและส่งเสริมความร่วมมือ ซึ่งรวมถึงความร่วมมือภายใต้กรอบWTO
การหารือต่อเนื่องในหมู่สมาชิกได้ช่วยตอกย้ำประเด็นสำคัญเหล่านี้ โดยออสเตรเลียและจีนได้เวียนเอกสารอย่างไม่เป็นทางการเพื่อใช้ประกอบการหารือ ซึ่งนำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับความสามารถในการทำงานร่วมกันและแนวทางการดำเนินงานต่อเนื่องที่เป็นไปได้ภายใต้ CTE
สำหรับ การประชุมเชิงประเด็นเฉพาะครั้งถัดไปจะจัดขึ้นในเดือนธ.ค. 2569 โดยมุ่งเน้นที่สินค้าและบริการด้านสิ่งแวดล้อม รวมถึงปัจจัยการผลิตทางชีวภาพ (bio-inputs) และจะตามด้วยการประชุมในหัวข้อเศรษฐกิจหมุนเวียน (circular economy) ในเดือนก.พ. 2570 ดยจะมีผู้ร่วมดำเนินรายการเข้ามามีส่วนช่วยกำหนดทิศทางของการประชุมเหล่านี้ ความคืบหน้าเกี่ยวกับข้อเสนอของสมาชิกในประเด็นมาตรฐานคาร์บอนและการเพิ่มความโปร่งใส
ทั้งนี้ สมาชิกได้รับฟังข้อมูลล่าสุดจากกลุ่มผู้ร่วมเสนอข้อเสนอเกี่ยวกับเอกสารที่ยื่นร่วมกันในหัวข้อ “แนวทางปฏิบัติที่ไม่มีผลผูกพันทางกฎหมายสำหรับมาตรการที่กำหนดให้มีการวัดปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในสินค้าที่มีการซื้อขายข้ามพรมแดน” (Non-binding Guidance on Measures Requiring Measurement of Emissions of Goods Traded Across Borders) ซึ่งเสนอโดยออสเตรเลีย แคนาดา ชิลี คอสตาริกา อิสราเอล ญี่ปุ่น สาธารณรัฐเกาหลี นิวซีแลนด์ และสหราชอาณาจักร เพื่อเน้นย้ำถึงความสำคัญของการเพิ่มความโปร่งใสและการสร้างความเข้าใจร่วมกันเกี่ยวกับแนวปฏิบัติที่ดีและระเบียบวิธีในการวัดปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกที่แฝงอยู่ในสินค้าที่มีการซื้อขาย
อย่างไรก็ตาม ล่าสุด สหราชอาณาจักรได้แบ่งปันข้อมูลเกี่ยวกับ “กลไกการปรับราคาคาร์บอนก่อนเข้าพรมแดนของสหราชอาณาจักร (UK CBAM): การติดตาม การรายงาน และการทวนสอบ” โดยกลไก UK CBAM นี้มีกำหนดจะเริ่มมีผลบังคับใช้ในวันที่ 1 ม.ค.2569
