‘สรรพากร’ ลุยตรวจเงินบริจาควัดดัง ถกสำนักพุทธอุดช่องโหว่-หนุนใช้ e-Donation

นายสมศักดิ์ อนันทวัฒน์ อธิบดีกรมสรรพากร เปิดเผยว่า จากกระแสข่าวอดีตเจ้าอาวาสวัดดังยักยอกเงินบริจาค กรมสรรพากรได้เข้าไปตรวจสอบพบว่า วัดดังกล่าวได้สมัครใช้งานระบบระบบบริจาคอิเล็กทรอนิกส์ (e-Donation) เป็นที่เรียบร้อยแล้ว แต่ในส่วนของมูลนิธิของวัด ไม่ได้มีสถานะเป็นองค์การสาธารณกุศลตามกฎหมาย ซึ่งในทางกฎหมายวัดและมูลนิธิถือเป็นนิติบุคคลแยกจากกัน

สำหรับวัด ถึงแม้วัดจะได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคล แต่ก็ยังมีหน้าที่ตามกฎหมายที่ต้องปฏิบัติให้ถูกต้อง โดยเฉพาะเวลาจ่ายเงินค่าก่อสร้างหรือจ่ายค่าเช่า วัดมีหน้าที่ต้องหัก "ภาษี ณ ที่จ่าย" นำส่งกรมสรรพากรด้วยทุกครั้ง

ส่วนมูลนิธิหรือสมาคมที่ไม่ใช่องค์การสาธารณกุศล หากมีรายได้อื่นที่ไม่ใช่เงินบริจาคซึ่งได้รับการยกเว้น มีหน้าที่ต้อง “ยื่นแบบ ภ.ง.ด.55” และเสียภาษีตามกฎหมาย ซึ่งกรมสรรพากรจะเข้าไปติดตามตรวจสอบรายได้ขององค์กรกลุ่มนี้เพื่อให้เสียภาษีถูกต้องตามความเป็นจริง

ทั้งนี้ กรมสรรพากรได้ประสานงานกับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ หรือ สำนักพุทธ มาโดยตลอด โดยได้นัดหมายเข้าหารือร่วมกันในวันที่ 22 ก.ย. 2569 เพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับระบบ e-Donation รวมถึงการปฏิบัติหน้าที่ทางภาษีอากรของวัดให้ถูกต้องตรงกัน

ในช่วงที่ผ่านมากรมสรรพากรได้ยกระดับมาตรการควบคุมและตรวจสอบเงินบริจาคผ่านระบบ e-Donationเพื่อสร้างความโปร่งใสและเป็นธรรมในการหักลดหย่อนภาษี โดยได้กำหนดให้องค์การสาธารณกุศล เช่น วัด มัสยิด มูลนิธิ และสมาคมต่างๆ ต้องรับเงินบริจาคผ่านระบบ e-Donation เท่านั้น

ทั้งนี้ ผู้บริจาคจึงจะสามารถนำยอดเงินไปใช้สิทธิหักลดหย่อนภาษีได้ ซึ่งได้เริ่มบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 ม.ค. 2569 เป็นต้นมา พร้อมเร่งเดินหน้าชี้แจงหน้าที่ทางภาษีของวัดและการตรวจสอบมูลนิธิที่เกี่ยวเนื่องเพื่อป้องกันช่องโหว่ทางกฎหมาย

โดยปัจจุบันมีศาสนสถานจากทุกศาสนาลงทะเบียนเข้าสู่ระบบแล้วประมาณ 46,000 แห่ง ในจำนวนนี้ เป็นวัดในศาสนาพุทธจำนวนถึง 43,000 แห่ง จากจำนวนวัดพุทธทั้งหมดทั่วประเทศที่มีอยู่ราว 45,000 แห่ง ซึ่งถือว่าเข้าสู่ระบบเกือบทั้งหมดแล้ว

สำหรับภาพรวมการบริจาคผ่านระบบ e-Donation ทั้งระบบ ซึ่งครอบคลุมทั้งศาสนสถาน โรงเรียน โรงพยาบาล มูลนิธิ และสมาคม มียอดเงินบริจาคสะสมอย่างต่อเนื่อง ดังนี้ ปีภาษี 2568 มียอดบริจาครวมกันสูงถึง 34,000 ล้านบาท

ข้อมูลการบริจาคผ่านระบบ e-Donation จะมีการเชื่อมโยงเข้าสู่ระบบ D-MyTax ร่วมกับรายการลดหย่อนอื่นๆ เช่น เบี้ยประกันและดอกเบี้ย เพื่อจัดเตรียมข้อมูลสำหรับยื่นแบบภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาอัตโนมัติ (Pre-fill) ผ่านระบบ e-Filing ซึ่งช่วยอำนวยความสะดวกและเพิ่มความแม่นยำให้แก่ผู้เสียภาษี