รฟท. ปัดเงื่อนไข CP ห้ามฟ้องร้อง แลกเดินรถ ‘แอร์พอร์ตลิงก์’

นายอนันต์ โพธิ์นิ่มแดง ผู้ว่าการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) เปิดเผยความคืบหน้ากรณีการบริหารจัดการรถไฟฟ้าแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ หลังบริษัท เอเชีย เอรา วัน จำกัด กำลังจะสิ้นสุดสัญญาเดินรถในวันที่ 30 ก.ย.นี้ โดยระบุว่า รฟท.ได้รายงานคณะกรรมการ (บอร์ด) รฟท. รับทราบถึงผลการเจรจาให้เอกชนรายเดิมเดินรถชั่วคราว 4 เดือน ตั้งแต่ 1 ต.ค.2569 จนถึงวันที่ 31 ม.ค.2570 เพื่อให้การบริการสาธารณะไม่หยุดชะงัก 

ขณะที่เงื่อนไขของเอกชนกรณีรับเดินรถต่อเนื่องอีก 4 เดือน ประกอบด้วย 1. หาก รฟท. ได้ยื่นฟ้องหรือดำเนินคดีต่อศาล รวมถึงการยื่นคำขอให้ศาลกำหนดมาตรการชั่วคราว ในข้อพิพาทอันเกี่ยวเนื่องกับสัญญาร่วมลงทุน บันทึกข้อตกลงฯ หรือโครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อมสามสนามบิน หรือ รฟท. ได้ดำเนินการเรียกร้องตามหลักประกันใดๆ ตามสัญญาร่วมลงทุน บริษัทฯ มีสิทธิบอกเลิกการให้บริการตามข้อเสนอนี้ได้ โดยแจ้งเป็นหนังสือให้รฟท. ทราบล่วงหน้าไม่น้อยกว่า 30 วัน

2. การวางหลักประกันการให้กรณีทำ MOU บริหารการเดินรถไฟแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ โดยภาคเอกชนได้ยื่นข้อเสนอในการวางเงินค้ำประกัน 1,067 ล้านบาท เพื่อเป็นหลักประกันในการดำเนินงาน 

3. เกณฑ์การวัดผลการดำเนินงาน (KPI) โดยเอกชนเสนอการกำหนดตัวชี้วัดประสิทธิภาพการทำงานหรือ KPI ในการเดินรถ 

4. การตรวจสภาพรถก่อนการส่งมอบคืน ซึ่งมีเงื่อนไขสำคัญประการสุดท้ายคือ การตรวจสอบสภาพรถยนต์ก่อนส่งมอบคืนให้แก่หน่วยงานรัฐ หลักการคล้ายกับการเช่ารถทั่วไป โดยจะต้องมีการตั้งเกณฑ์การตรวจสอบอย่างละเอียดตามข้อเท็จจริง  เช่น ความครบถ้วนของอะไหล่ สภาพกระจก และความเรียบร้อยอื่นๆ

นายอนันต์ กล่าวต่อว่า ในเงื่อนไขของเอกชนที่เสนอมานั้น ขณะนี้จากการพิจารณาแล้ว รฟท. รับข้อเสนอเพียงเรื่องการวางหลักประกันเพื่อดำเนินการ ส่วนอีก 3 เงื่อนไขที่เหลือนั้น ต้องหารือในรายละเอียดกับคณะกรรมการบริหารสัญญา และคณะกรรมการกำกับโครงการ รวมถึงภาคเอกชน โดยเฉพาะเงื่อนไขหาก รฟท.มีการฟ้องร้องหรือมีข้อพิพาทในโครงการไฮสปีดเชื่อม 3 สนามบิน เอกชนจะเลิกการให้บริการรถไฟแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ ซึ่ง รฟท.มองว่า เรื่องดังกล่าวควรแยกจากกันการบริหารโครงการรถไฟแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ นับเป็นคนละสัญญากับโครงการไฮสปีด

อย่างไรก็ดี หลังจากนี้มีกำหนดเตรียมนำเรื่องดังกล่าวเข้าประชุมในคณะกรรมการบริหารสัญญาในวันพรุ่งนี้ (11 ก.ย.) หลังจากนั้นจะนำข้อสรุปเสนอไปยังคณะกรรมการกำกับโครงการที่มีรองปลัดกระทรวงคมนาคมเป็นประธาน ภายในเดือน ก.ย.นี้ เบื้องต้นจึงคาดว่าการเจรจาบริหารรถไฟแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ จะได้ข้อสรุปภายในเดือน ก.ย.นี้ ซึ่งทันต่อการให้บริการเดินรถแก่ประชาชนเกิดความต่อเนื่อง

"เชื่อว่าประเด็นที่การรถไฟฯ ยังมีข้อสังเกตอยู่นั้นจะสามารถหารือกับเอกชนได้ โดยเฉพาะเรื่องข้อห้ามในการมีข้อพิพาท เพราะสัญญาของการเดินรถแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ ไม่ถือเป็นส่วนหนึ่งของสัญญาใหญ่อยู่แล้ว จึงเชื่อว่าจะเจรจากับเอกชนได้"

นายอนันต์ กล่าวต่อว่า ประเด็นข้อเสนอของเอกชนเรื่องค่าจ้างบริหารโครงการ ขอให้ รฟท.สนับสนุนค่าบริหารจัดการเดินรถในอัตราเดือนละ 60 ล้านบาท ซึ่งจะครอบคลุมค่าใช้จ่ายด้านสาธารณูปโภค เช่น ค่าน้ำ ค่าไฟ และค่าใช้จ่ายในการบริหารจัดการเดินรถ หรือหากคิดตลอดระยะเวลา 4 เดือน จะมีวงเงินรวมกว่า 240 ล้านบาท เรื่องนี้ รฟท.ยังไม่ได้รับข้อเสนอ โดยจะขอหารือกับคณะกรรมการบริหารสัญญา และคณะกรรมการกำกับโครงการก่อน แต่หากได้ข้อสรุปเรื่องเงื่อนไขต่างๆ และตกลงจ้างเอกชนเดินรถ รฟท.ได้เตรียมพร้อมขอรับงบประมาณในปี 2570 เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในการจ้างเอกชน

ขณะเดียวกัน รฟท. ได้เตรียมแผนสำรองกรณีที่มีความจำเป็นต้องเข้าดำเนินการบริหารจัดการแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ ด้วยตนเอง โดยจะมอบหมายให้บริษัท รถไฟฟ้า ร.ฟ.ท. จำกัด (รฟฟท.) ซึ่งเป็นบริษัทลูกที่มีความเชี่ยวชาญและเคยบริหารจัดการโครงการนี้เข้ามาดำเนินการแทน อีกทั้งยังมีแผนเพิ่มจำนวนรถไฟชานเมืองสายตะวันออกและเพิ่มตู้โดยสารเพื่อรองรับการเดินทางของประชาชนเป็นทางเลือกเสริมในช่วงที่แอร์พอร์ต เรล ลิงก์ ประสบปัญหาด้านเทคนิค

สำหรับการดำเนินงานของเอเชีย เอรา วัน นับตั้งแต่เข้ามาบริหารเดินรถไฟแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ เมื่อวันที่ 25 ต.ค.2564 ได้วางหลักทรัพย์ค้ำประกันดำเนินงานไว้ที่ 10% ของมูลค่าสินทรัพย์ 10,671 ล้านบาท หรือคิดเป็นประมาณ 1,067 ล้านบาท หลังจากนั้นตลอดสัญญาบริหารงานตั้งแต่ ต.ค.2564 - มิ.ย.2569 เอเชีย เอรา วัน ได้ชำระค่าดอกเบี้ยเงินต้นรวมประมาณ 1,042 ล้านบาท แบ่งเป็น ดอกเบี้ย 908 ล้านบาท และเงินกู้ 133 ล้านบาท