ไทยดัน e-SPS เวที APEC ชูนวัตกรรมยกระดับส่งออกสินค้าเกษตร

กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ร่วมประชุม APEC Customs - Business Dialogue 2026 ณ เมืองต้าเหลียน ชูนวัตกรรมเกษตรดิจิทัล e-SPS และ Green Lane เร่งอำนวยความสะดวกการส่งออกสินค้าเกษตรไทย มุ่งสร้างความมั่นคงทางอาหารอย่างยั่งยืนในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิก

นายวัชระพล ขาวขำ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า ในการประชุม 2026 APEC Customs - Business Dialogue  ณ เมืองต้าเหลียน สาธารณรัฐประชาชนจีน ได้กล่าวสุนทรพจน์ภายใต้หัวข้อหลัก “Integrating Customs-Business Insights, Connecting Asia-Pacific Futures” ว่า ท่ามกลางความท้าทายจากความผันผวนทางเศรษฐกิจ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และข้อจำกัดด้านโลจิสติกส์ ประเทศไทยในฐานะผู้ส่งออกอาหารและสินค้าเกษตรรายสำคัญของโลก เชื่อมั่นว่าการสร้างความมั่นคงทางอาหารและห่วงโซ่อุปทานที่เข้มแข็ง จะเกิดขึ้นได้จากความร่วมมืออย่างใกล้ชิดระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน

กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ร่วมกับกรมศุลกากร ผลักดันนวัตกรรมดิจิทัลภายใต้แนวคิด “Smart Customs and Smart Agriculture” เพื่ออำนวยความสะดวกทางการค้าควบคู่กับการรักษามาตรฐานความปลอดภัยทางชีวภาพ และมาตรการสุขอนามัยและสุขอนามัยพืช (SPS) โดยปัจจุบันไทยได้ใช้นวัตกรรมใบรับรองสุขอนามัยพืชอิเล็กทรอนิกส์ (e-Phyto) และใบรับรองสุขอนามัยสัตว์อิเล็กทรอนิกส์ ผ่านระบบ National Single Window (NSW) ในการแลกเปลี่ยนข้อมูลกับประเทศคู่ค้า ซึ่งช่วยลดขั้นตอนเอกสาร เพิ่มความโปร่งใส และยกระดับการตรวจสอบย้อนกลับได้ตั้งแต่ฟาร์มจนถึงผู้บริโภค

ขณะเดียวกัน ไทยกำลังพัฒนาระบบบริหารจัดการความเสี่ยงอัจฉริยะ (Smart Risk Management) ด้วยเทคโนโลยี AI และ IoT เพื่อขับเคลื่อน “ช่องทางตรวจปล่อยสินค้าเกษตรด่วน” (Green Lane for Agricultural Products) สำหรับสินค้าเกษตรที่มีอายุการเก็บรักษาจำกัด ณ จุดผ่านแดนสำคัญ ซึ่งจะช่วยลดระยะเวลาการตรวจปล่อยและลดความสูญเสียของผลผลิตได้อย่างมีประสิทธิภาพ

พร้อมกันนี้ ประเทศไทยได้เชิญชวนสมาชิกเอเปคและภาคธุรกิจร่วมขับเคลื่อน 3 ประเด็นสำคัญ ได้แก่:

• เร่งการเชื่อมโยงระบบดิจิทัล (Accelerate Digital Interoperability): แลกเปลี่ยนข้อมูล e-SPS และศุลกากรแบบไร้กระดาษ (Paperless) เต็มรูปแบบ
• เสริมสร้างความร่วมมือภาครัฐ-เอกชน (Strengthen Public-Private Partnerships): ออกมาตรการศุลกากรที่สนับสนุนการเติบโตและการแข่งขันของกลุ่ม MSMEs
• สร้างระบบอาหารที่ยั่งยืน (Build Sustainable Food Systems): เพิ่มประสิทธิภาพการค้าโดยไม่ลดทอนมาตรฐานความปลอดภัยทางชีวภาพและอาหาร

“ความร่วมมือและมุมมองที่เกิดขึ้นในการประชุมครั้งนี้ จะเป็นรากฐานสำคัญในการขับเคลื่อนภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิก ไปสู่ความมั่งคั่ง ยั่งยืน และมีความยืดหยุ่นพร้อมรับมือกับทุกความเปลี่ยนแปลงในอนาคต”

การผลักดันระบบ e-SPS และเทคโนโลยีการตรวจปล่อยสินค้าด่วนของไทยบนเวที APEC ครั้งนี้ สะท้อนถึงก้าวสำคัญในการเปลี่ยนผ่านสู่การเกษตรอัจฉริยะ ซึ่งนอกจากจะช่วยลดต้นทุนและเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันให้ผู้ประกอบการแล้ว ยังเป็นการสร้างมาตรฐานใหม่ในการส่งออกสินค้าเกษตรไทยให้มั่นคงและยั่งยืนบนเวทีโลก