ไวน์ตุ๊กตา : ไวน์ยอดนิยมของคนไทย

ตอนแรกว่าจะเขียนเรื่อง บอร์กโดซ์ (Bordeaux) และ อัลซาส (Alsace) ที่ผมเพิ่งไปมาเมื่อปลายเดือนมิถุนายนต่อต้นเดือนกรกฎาคม 2569 ที่ผ่านมาให้ต่อเนื่องกันเรื่อยๆ

แต่มีเรื่องแทรกเข้ามาจากการที่ได้ชิมไวน์ชุดหนึ่งที่คนไทยเรียกว่า ไวน์ตุ๊กตา และมีผู้ร่วมชิมขอให้เขียนเรื่องนี้ ก็ขอนำมาเสนอเสียเลย 

ในอาณาจักร ชาโต มูตง ฮร็อธส์ชิลด์

ไวน์ตุ๊กตา ซึ่งเป็นที่นิยมในเมืองไทยและคนไทยชื่นชอบโดยตลอดประมาณ 20 กว่าปีที่ผ่านมา มี 2 รุ่นที่ดังๆ คือ ตุ๊กตาเดี่ยว และ ตุ๊กตาคู่

ยุคแรกๆ ที่ไวน์ “ตุ๊กตาเดี่ยว” และ “ตุ๊กตาคู่” เริ่มปรากฏในตลาดบ้านเรา ราคาถูกกฎหมายขวดละประมาณ 1,800 – 2,000 บาท เป็นที่นิยมของนักการเมืองและนักธุรกิจบางกลุ่ม

โดยเฉพาะแวดวงการเมืองช่วงเลือกตั้ง บางครั้งบางครั้งไวน์พวกนี้หายไปจากตลาดเพราะนักการเมืองเหมาไปหมด

หลังจากนั้นก็พัฒนาการเป็นที่รู้จักกันเรื่อยมา ถึงปัจจุบันขวดละประมาณ 5,000 บาทขาดเกินเล็กน้อย 

ชาโต แคลร์ค มิยง

ถ้าถามว่าระหว่าง “ตุ๊กตาเดี่ยว” และ “ตุ๊กตาคู่” อะไรเป็นที่นิยมกว่ากัน คงต้องบอกว่า “ตุ๊กตาคู่” เหนือกว่า “ตุ๊กตาเดี่ยว” พอสมควร โดย “ตุ๊กตาเดี่ยว” จะเป็นตัวเลือกเมื่อหา “ตุ๊กตาคู่” ไม่ได้ 

• ตุ๊กตาคู่ มีชื่อว่า ชาโต แคลร์ค มิยง (Chateau Clerc Milon) 
• ตุ๊กตาเดี่ยว มีชื่อว่า ชาโต ดาร์มาญัค (Château d’Armailhac)

ทั้ง “ตุ๊กตาเดี่ยว” และ “ตุ๊กตาคู่” มีสถานะเป็นกรองด์ ครู คลาสเซ ชั้น 5 (Fifth Growths) ตามบัญชี เมด็อก 1855 อยู่ในตำบลปูญัค (Pauillac) อำเภอเมด็อก (Medoc) เมืองบอร์กโดซ์ ประเทศฝรั่งเศส และทั้งคู่อยู่ในอาณาจักรของ ชาโต มูตง ฮร็อธส์ชีลด์ (Chateau Mouton Rothschild) 1 ใน 5 ของกรองด์ ครู คลาสเซ ชั้น 1 ในบัญชีเดียวกัน 

ชาโต ดาร์มาญัค เป็นหนึ่งในชาโตไวน์เก่าแก่ในบอร์กโดซ์  ถือกำเนิดมาตั้งแต่ปี 1680 ตามเอกสารที่ค้นพบระบุว่าเจ้าของคนแรกคือ โดมินิก - กีเลม อาร์มาญัค (Dominique - Guilhem Armailhac) 2 พี่น้องอดีตนักเดินเรือ ก่อนที่ชีวิตจะหักเหมาซื้อไร่องุ่นและทำไวน์ ในตำบลปูญัค 

ปี 1740 สองพี่น้องผลิตไวน์ชื่อ ชาโต มูตง อาร์มาญัค (Château Mouton-Armailhacq) ซึ่งไม่ได้เกี่ยวข้องกับ ชาโต มูตง ฮร็อธส์ชิลด์ มีความหมายถึง.. "ชาโตมูตงของตระกูลอาร์มาญัค" 

ที่มี Mouton เหมือนกัน อาจจะเป็นเพราะสมัยก่อนภูมิภาคแถบนั้นมี 'แกะ' เยอะ และคำว่า Mouton แปลว่า แกะ 

การเต้นรำแบบพื้นเมืองที่มาของไวน์ตุ๊กตาคู่

แรก ๆ เส้นทางของ ชาโต ดาร์มาญัค ไม่ได้ราบรื่น เพราะสู้เพื่อนบ้านอย่าง ชาโต ปงเตต์ กาเนต์ (Chateau Pontet Canet) และ ชาโต บราน มูตง (Chateau Brane Mouton) ไม่ได้ เพราะพวกนี้มีชื่อเสียงมานาน มีผู้คนรู้จักกว่า แน่นอนขายดีกว่า ทำให้มือใหม่ไร้ประสบการณ์ต้องประสบกับปัญหาทางการเงิน ถึงกับต้องขายกิจการ !

ปี 1844 ตระกูล ฮร็อธส์ไชด์ (Rothschild) โดยบาฮรง ฟีลลิปป์ เดอ ฮร็อธส์ไชด์ (Baron Philippe de Rothschild) เจ้าของ ชาโต มูตง ฮร็อธส์ชิลด์ เข้ามาซื้อกิจการ จากนั้นปี 1989 จึงเปลี่ยนชื่อเป็น Château d’Armailhac จนถึงปัจจุบัน 

ปี 1855 ชาโต ดาร์มาญัค ก็ได้สถานะกรองด์ ครู ชั้น 5 (5ème Cru Classé) ในบัญชีของเมด็อก 1855 (The Classification of Medoc 1855) เป็น 1 ใน 61 ในกรองด์ ครู บัญชีดังกล่าว

ชาโต ดาร์มาญัค มีพื้นที่ 126 เอเคอร์ ปลูกองุ่นพันธุ์กาแบร์กเนต์ โซวีญยอง (Cabernet Sauvignon) 57%, แมร์กโลต์ (Merlot) 21%, กาแบร์กเนต์ ฟรอง (Cabernet Franc) 20% และเปอตีต์ แวร์กโดต์ (Petit Verdot) 2% ผลผลิตเฉลี่ยประมาณปีละ 18,000 ลัง

ส่วน ชาโต แคลร์ค มิยง คนไทยเรียกว่า “ตุ๊กตาคู่” จากการที่ฉลากมีคนเต้นรำอยู่ 2 คน ซึ่งมีความเป็นมาเหมือนกัน โดยในช่วงปี 1970 - 1982 ฉลากข้างขวดเป็นภาพผู้หญิงชูถ้วยฉลองงานแต่งงานในศตวรรษที่ 18 เรียกว่า “Jungfraubecher” ปัจจุบันอยู่ในพิพิธภัณฑ์ไวน์และศิลปะของ ชาโต มูตง ฮร็อธส์ชีลด์ นั่นเอง

ตุ๊กตาเดี่ยว วินเทจ 1970

ฉลากเดิมของชาโต แคลร์ค มิยง

ปี 1983 เป็นต้นมาจึงมีการเปลี่ยนรูปบนฉลากเป็นรูปชนพื้นเมืองจับคู่เต้นรำกัน ซึ่งเป็นฝีมือของช่างทองชาวเยอรมนีในศตวรรษที่ 17

เรามาชิม “ตุ๊กตาเดี่ยว” และ “ตุ๊กตาคู่” เป็นไวน์ชุดที่ผมได้ชิมพร้อมกันล่าสุดหลังจากกลับจากบอร์กโดซ์ 

ชาโต แคลร์ค มิยง ปูญัค 2023 (Chateau Clerc Milon Pauillac 2023) : วินเทจใหม่เอี่ยมอ่อง เบลนด์จากองุ่น 4 พันธุ์คือ กาแบร์กเนต์ โซวีญยอง 72% แมร์กโลต์ 19% กาแบร์กเนต์ ฟรอง 6.5% เปอตีต์ แวร์กโดต์ 1% บ่ม 18 เดือน โดย 55% บ่มในโอ๊คใหม่ แอลกอฮอล์ 13.5%

• สีแดงโกเมนเข้ม สดใส
• หอมกลิ่นผลไม้เปลือกดำ แบล็คเคอร์แรนท์ แบล็คเบอร์รี พลัม แบล็คเชอร์รี มิเนอรัล ดอกไม้ กราไฟต์ ผงโกโก้ ขี้กบเหลาดินสอดำ ใบยาสูบ ไม้ซีดาร์ สไปซีเฮิร์บ เปปเปอร์ ชะเอมเทศ ครีมมี จบด้วยผลไม้ เอิร์ธตี้ สไปซีเฮิร์บ วานิลลา
• อาจจะยังดิบสักนิด แต่ก็สามารถดื่มได้ในตอนนี้ โดยดีแคนต์หรือเปิดล่วงหน้าสัก 1 ชั่วโมง
• 19.25/20 คะแนน

 

ชาโต แคลร์ค มิยง ปูญัค 2020 (Chateau Clerc Milon Pauillac 2020) : เบลนด์จากองุ่น 5 พันธุ์คือ กาแบร์กเนต์ โซวีญยอง 53% แมร์กโลต์ 36.5% กาแบร์กเนต์ ฟรอง 8% เปอตีต์ แวร์กโดต์ 2% การ์เมแนร์ (Carmenère) 0.5% บ่ม 18 เดือน โดย 55% บ่มในโอ๊คใหม่ 

• สีแดงโกเมนเข้ม สดใส หอมกลิ่นผลไม้ปนแยมผลไม้นิดๆ แบล็คเคอร์แรนท์ แบล็คเบอร์รี แบล็คเชอร์รี เอิร์ธตี้ กราไฟต์ ดอกไวโอเล็ต สโมกกี้โอ๊ค แบล็คช็อกโกแลต ขี้กบเหลาดินสอดำ ใบยาสูบ ไม้ซีดาร์ สไปซีเฮิร์บ เปปเปอร์ ชะเอมเทศ จบด้วยผลไม้ มิเนอรัล สไปซีเฮิร์บ วานิลลา
• สามารถเริ่มดื่มได้ ดีแคนต์ล่วงหน้าสัก 1.30 -2 ชั่วโมง เก็บดีๆ อยู่ได้ 20-25 ปี เป็นอีกหนึ่งวินเทจที่ควรชิมอย่างยิ่ง
• 19.5 /20 คะแนน

ชาโต แคลร์ค มิยง ปูญัค 2018 (Chateau Clerc Milon Pauillac 2018) :  เบลนด์จากกาแบร์กเนต์ โซวีญยอง 60% แมร์กโลต์ 25% กาแบร์กเนต์ ฟรอง 9% เปอตีต์ แวร์กโดต์ 3% และการ์เมแนร์ 1% ตามสไตล์ที่เรียกว่าบอร์กโดซ์ เบลนด์ (Bordeaux Blend) เกือบทุกกระเบียดนิ้ว

• สีแดงโกเมนเข้ม สดใส หอมกลิ่นผลไม้ แบล็คเคอร์แรนท์ พลัม แบล็คเบอร์รี ราสพ์เบอร์รี แบล็คเชอร์รี และบลูเบอร์รี มิเนอรัล ดอกไวโอเล็ต กาแฟคั่ว สไปซี เปปเปอร์ เฮิร์บแห้งๆ อบเชย ซีดาร์ ใบไธม์ มะกอกดำ เมนธอล
• แอสิดสดชื่น แทนนินนุ่มเนียน ฟูลบอดี้ จบยาวด้วยผลไม้ สไปซีเฮิร์บ มิเนอรัล วานิลลา
• สามารถดื่มได้เวลานี้ แต่ถ้าจะให้พีกเต็มที่รออีกสัก 3-4 ปีเป็นอย่างน้อย
• 19.5 / 20 คะแนน

 

ชาโต แคลร์ค มิยง ปูญัค 2019 (Chateau Clerc Milon Pauillac 2019) :  เบลนด์จากองุ่น 4 พันธุ์คือ กาแบร์กเนต์ โซวีญยอง 72% แมร์กโลต์ 22% กาแบร์กเนต์ ฟรอง 4% เปอตีต์ แวร์กโดต์ 2% โดย 65% บ่มในโอ๊คใหม่ แอลกอฮอล์ 13.5%

• สีแดงโกเมนเข้ม สดใส หอมกลิ่นผลไม้ แบล็คเคอร์แรนท์ แบล็คเบอร์รี พลัม มัลเบอร์รี แบล็คเชอร์รี บลูเบอร์รี มิเนอรัล ดอกไวโอเล็ต ดอกกุหลาบแห้ง ดินปืน ช็อกโกแลต ใบยาสูบ สไปซีเอเชียนเฮิร์บ อบเชย โป๊ยกั๊ก กานพลู ซีดาร์ กล่องซิการ์ ใบชาแห้ง
• แอสิดสดชื่น แทนนินหนักแน่น จบยาวด้วยผลไม้ มิเนอรัล สไปซีเอเชียนเฮิร์บซ่าๆ หวานๆ วานิลลา
• ยังไม่เปิดตัวเต็มที่นัก สัก 3-4 ปีข้างหน้าจึงจะเริ่มดื่มได้ ถ้าจะดื่มตอนนี้อาจจะต้องดีแคนต์ หรือเปิดล่วงไว้สัก 1.30 ชั่วโมง
• 19 / 20 คะแนน

 

ชาโต ดาร์มาญัค ปูญัค 2014 (Château d'Armailhac, Pauillac 2014) : วินเทจ 2014 นี้ เป็นหนึ่งในวินเทจที่ดีมาก ทำจากกาแบร์กเนต์ โซวีญยอง 50 % แมร์กโลต์ 36% กาแบร์กเนต์ ฟรอง 12% และเปอติต์ แวร์กโดต์ 2 % เป็นวินเทจที่ใส่แมร์กโลต์เข้าไปมากกว่าที่ผ่านๆ มา บ่มในโอ๊คใหม่ 50 % และโอ๊คเก่าจากชาโต มูตง ฮร็อธส์ชิลด์ ซึ่งเป็นไวน์ตัวแม่ 50% 

• สีแดงโกเมนเข้ม สดใส หอมกลิ่นผลไม้สุกฉ่ำ แบล็คเคอร์แรนท์ แบล็คเบอร์รี พลัม ราสพ์เบอร์รี แบล็คเชอร์รี ซีทรัสกรุ่นๆ มิเนอรัล หอมโอ๊คบางๆ ควันไฟ ครีมมี ซีดาร์ วานิลลา สนิมเหล็ก ไส้ดินสอดำ มะกอกดำ สไปซีเฮิร์บ เปปเปอร์ จันทน์เทศ กานพลู มินต์
• แอสิดสดชื่น แทนนินหนักแน่นนุ่มเนียนละเอียด จบยาวนานด้วยผลไม้สุกฉ่ำ มิเนอรัล และสไปซีเฮิร์บ วานิลลา
• สามารถดื่มได้ในตอนนี้
• 19 / 20 คะแนน

ไวน์ตุ๊กตา แม้เป็นหนึ่งในไวน์กรองด์ ครู ยอดนิยมของคนไทย แต่เชื่อหรือไม่ว่าบางคนไม่รู้ชื่อจริงของไวน์ด้วยซ้ำไป !!