ฮาลาลโอกาสธุรกิจอาหารไทย

กรุงเทพธุรกิจ

ผลิตภัณฑ์ฮาลาลไม่ใช่จำกัดเฉพาะอาหารแต่อย่างเดียวเท่านั้น

แต่ยังมีความครอบคลุมสินค้าที่หลากหลายชนิด ที่ใช้อยู่ในชีวิตประจำวัน รวมถึงการบริการต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นธนาคาร โรงพยาบาล หรือโรงแรม ปัจจุบันผลิตภัณฑ์ที่ได้รับตรารับรอง “ฮาลาล” ก็คือสินค้าที่เชื่อถือได้ด้านสุขอนามัย กระบวนการผลิต ส่วนประกอบวัตถุดิบที่ไม่มีสิ่งปนเปื้อนสารต้องห้าม และมีประโยชน์ต่อร่างกาย จะเห็นได้ว่า มูลค่าตลาดของผลิตภัณฑ์ฮาลาล โดยรวมสูงถึงประมาณ 8,000,000 ล้านบาท อะไรคือสาเหตุที่ทำให้มูลค่าดังกล่าวเติบโตสูงขึ้น ซึ่งผู้เขียนสามารถวิเคราะห์ได้จากปัจจัย 4 ประการ ดังนี้

1.ปัจจุบันผู้บริโภคหันมาใส่ใจต่อการเลือกบริโภคอาหารที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพ ถูกหลักอนามัย มีคุณภาพ น่าเชื่อถือ และจะต้องมีมาตรฐาน โดยมีการศึกษาหาข้อมูลจากแหล่งข้อมูลต่างๆ รวมถึงพฤติกรรมของผู้บริโภค ในการเลือกซื้ออาหาร มีการพลิกอ่านฉลากผลิตภัณฑ์ก่อนเลือกซื้ออีกด้วย ดังนั้น อาหารที่ผ่านการรับรองมาตรฐานฮาลาล จึงเป็นอาหารที่มีความสะอาด ปลอดภัย และเป็นประโยชน์กับผู้บริโภคอย่างแท้จริง จึงทำให้สามารถส่งออกไปขายได้ทั่วโลก

2.กระแสสังคมโลกธุรกิจมีแนวโน้มที่จะต้องผลิตสินค้าและบริการที่มีคุณภาพมาตรฐาน และปลอดภัยต่อผู้บริโภค รวมทั้งสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้เกิดขึ้นกับสังคมโลก อีกทั้งหน่วยงานภาครัฐภายในประเทศ ให้ความสำคัญกับธุรกิจอาหารฮาลาล ในการให้ความรู้กับประชาชน เกี่ยวกับอาหารฮาลาลเพิ่มมากขึ้นผ่านสื่อต่างๆ หรือการจัดสัมมนาในเรื่องดังกล่าว โดยเฉพาะแผนยุทธศาสตร์ปี 2559-2563 ของสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า กระทรวงพาณิชย์ ที่จะผลักดันส่งเสริมธุรกิจสินค้าฮาลาลไทยให้ติดอันดับ 1 ใน 5 ของโลกภายในปี 2563

3.ประเทศไทยมีศักยภาพและความได้เปรียบทางการแข่งขัน ในเรื่องของวัตถุดิบทางอาหาร ซึ่งสามารถรองรับสนับสนุนให้กับธุรกิจอาหารฮาลาลได้

4.โอกาสของผลิตภัณฑ์อาหารฮาลาลในประชาคมอาเซียน ซึ่งการเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน หรือ AEC จะทำให้ประตูการค้าเปิดกว้างมากขึ้น โดยเฉพาะประเทศในแถบอาเซียนที่นับถือศาสนาอิสลามที่มีจำนวนมาก ซึ่งตลาดอินโดนีเซียและมาเลเซียนับว่าเป็นตลาดที่น่าสนใจ โดยอาจสามารถเจาะตลาดหรือทำความร่วมมือกัน หรือเป็นเครือข่ายในการทำธุรกิจร่วมกันไปสู่ตลาดโลก ซึ่งการเพิ่มขึ้นของประชากรที่เป็นมุสลิมทั่วโลกกว่า 1,800 ล้านคน ใน 150 ประเทศ

ดังนั้น จะเห็นได้ว่าจากปัจจัยเหล่านี้ ทำให้แนวโน้มการเติบโตของตลาดผลิตภัณฑ์อาหารฮาลาลขยายตัวอย่างต่อเนื่อง และจะเป็นการส่งเสริมการจ้างงานในแต่ละท้องถิ่น ก็จะสามารถทำให้เศรษฐกิจที่ซบเซาถูกกระตุ้นให้กลับมาเฟืองฟูได้อีกครั้ง

อย่างไรก็ตาม ผู้เขียนยังมีความกังวลในเรื่องโอกาสของผลิตภัณฑ์อาหารฮาลาลใน 2 ประเด็น คือ ประการที่หนึ่ง ผลิตภัณฑ์อาหารฮาลาลจะต้องมีการสร้าง Brand และเครื่องหมายฮาลาลให้เป็นสิ่งที่จำเป็น ให้เป็นที่รู้จัก สามารถเข้าถึงผู้บริโภค ให้เข้าใจถึงผลิตภัณฑ์อาหารฮาลาล ที่ไม่ใช่บริโภคได้เฉพาะกลุ่มมุสลิม แต่ยังสามารถบริโภคได้ทุกเชื้อชาติทุกศาสนา ซึ่งปัจจุบันยังมีผู้บริโภคบางกลุ่มมีความเข้าใจคลาดเคลื่อนเกี่ยวกับอาหารฮาลาล และจะต้องทำให้ผู้บริโภคสามารถหาซื้อได้ง่าย รวมทั้งจะต้องรักษามาตรฐานอย่างเคร่งครัด

ประการที่สอง ข้อควรระวังยังมีผลิตภัณฑ์ที่ไม่ใช่ฮาลาลแท้หรือมีตราฮาลาล แต่ไม่ได้ปฏิบัติตามหลักการที่ถูกต้องอยู่เป็นจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นเรื่องวัตถุดิบ คุณภาพ รสชาติ ความสะอาด ทั้งกระบวนการตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ หากการเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน จะมีนักท่องเที่ยวจากนานาประเทศหลั่งไหลเข้ามาภายในประเทศ ซึ่งจะต้องมีการเลือกบริโภคอาหารฮาลาล แต่กลับพบกับผลิตภัณฑ์ที่ไม่ใช่ฮาลาลแท้ จะเกิดความไม่เชื่อมั่นในมาตรฐานฮาลาล ส่งผลให้ธุรกิจอาหารฮาลาลประสบกับความยากลำบากในอนาคต ดังนั้น การตรวจสอบของหน่วยงานภาครัฐจะต้องมีความเข้มข้นมากกว่านี้ ไม่เช่นนั้น จะเป็นการทำลายความน่าเชื่อของธุรกิจดังกล่าว